بلدرچین، ژاپنی، طیور، گیاهی، آن‌ها، پروتکسین

تا سطح 75 درصد از کل هزینه را به خود اختصاص می‌دهدگیاهان دارویی از ارزش و اهمیت خاصی در تامین بهداشت و سلامتی جوامع از لحاظ درمان و پیشگیری از بیماری‌ها برخوردار بوده و در خیلی از کشورها برای مقاصد دارویی مورد استفاده قرار می‌گیرند. یکی از راه های افزایش بازدهی و بهره وری در صنعت طیور گوشتی استفاده از محرک‌های رشد است، یکی از این محرک‌های رشد گیاهان دارویی می‌باشد (مکدونالد، 1379). در جوامع بشری استفاده از گیاهان دارویی به این دلیل افزایش یافته است که در پی استفاده از انواع داروهای شیمیایی و آنتیبیوتیک های وسیع الطیف سویه‌های مقاوم میکروبی ظهور یافته است. آنتی‌بیوتیک‌ها در محیط دستگاه گوارش تعداد باکتری‌های گرم مثبت را کاهش داده و در نتیجه باعث افزایش تعداد باکتری‌های گرم منفی همچون اشرشیا کلیمی‌شوند.از مهم‌ترین موارد موثر بر بهره وری مواد خوراکی و به دنبال آن رشد حیوان، تامین سلامت دستگاه گوارشی است. قریب نیم قرن است که در صنعت دامپروری و طیور، از فرآورده های موثر در افزایش رشد، استفاده می‌شود. عوامل محرک رشد بیشتر در دستگاه گوارش عمل نموده و بعد از تاثیر در این محل، همراه با مدفوع از بدن خارج می‌شود. هرچند که مکانیسم تاثیر این مواد بر فرآیند رشد کاملا مشخص نیست ولی تصور می‌شود که بسیاری از عوامل محرک رشد با تاثیر مثبتی که بر جمعیت باکتریایی دستگاه گوارشی می‌گذارند، موجب بهبود عملکرد حیوان می‌شوند (نیستاکی و همکاران، 1387).
کاربرد آنتی بیوتیک‌ها در پرورش حیوانات اهلی از جمله طیور به دلیل مشکلات زیادی که برای حیوانات و همچنین مصرف کنندگان و نیز محیط زیست بوجود آورده است با انتقادات مختلفی روبرو شده است. به طوری که استفاده از آن‌ها در طیور در کشورهای اروپایی ممنوع شده و تعداد دیگری از کشورها قوانین سخت‌تری را در خصوص جلوگیری و یا کاهش استفاده از آن‌ها در جیره های غذایی طیور اتخاذ کرده‌اند و در کنارآن،جایگزین‌های مناسبی برای آن‌ها معرفی شده است. از مهم‌ترین این جایگزین‌هامی‌توان به گیاهان دارویی و فراورده های حاصله از آن‌ها اشاره کرد. گیاهان دارویی از سال‌های گذشته برای درمان بیماری‌ها در انسان مورد استفاده قرار گرفته و حتی امروزه نیز علی رغم پیشرفت‌های علمی و صنعتی، منشاء بسیاری از داروها، گیاهان می‌باشند.از جمله مزایای استفاده از گیاهان دارویی می‌توان به ساده بودن کاربرد و نداشتن اثرات جانبی سوء بر عملکرد حیوانات و نیز باقی نماندن بقایای مضر در فرآورده های تولیدی اشاره نمود. در ضمن، با استفاده از این نوع فرآورده های گیاهی، می‌توان از مزایای مختلف آن‌ها از جمله خواص درمانی شان در مصرف کنندگان سود برد (امید بیگی، 1379).
پروبیوتیک‌ها با تحریک رشد باکتری‌های مفید روده به کاهش بیماری‌زایی میکروب‌های مضر کمک می‌کنند. برخلاف آنتی‌بیوتیک‌ها، پروبیوتیک‌ها موجودات زنده هستند که مکانیسم عمل آن‌ها متکی به جایگزینی و زنده ماندن در دستگاه گوارش است (چیچلووسکی و همکاران ، 2007). پروبیوتیک‌ها باعث افزایش جمعیت میکرو فلور طبیعی روده‌ها می‌شوند و با ممانعت از رشد گونه‌های بیماری‌زا همانند سالمونلا، اشریشیاکلی، لیستریا، کلستریدیوم‌ها باعث بهبود راندمان هضم و جذب مواد مغذی و هم چنین قابلیت دسترسی انرژی می‌شوند (پاترسون و بورخولدر، 2003 ؛ الخالف و همکاران، 2010).
از این رو این تحقیق برای شناخت و بررسی اثرات شیکوریدین (مخلوط گیاهی رازیانه، کاسنی و شنبلیله) در مقایسه با پروبیوتیک پروتکسین بر روی بلدرچین های ژاپنی صورت گرفت.
1-3. اهداف تحقیق ( اهداف کلی و جزئی)بررسی اثر استفاده از شیکوریدین و پروتکسین بر عملکرد تغذیه ای (افزایش وزن، ضریب تبدیل خوراک، کیفیت لاشه و درصد اجزای آن) در بلدرچین ژاپنی.
بررسی اثر مصرف شیکوریدین و پروتکسین بر فراسنجه‌های خونی در بلدرچین ژاپنی.
1-4. فرضیات تحقیق :الف)
:H0 استفاده از شیکوریدین و پروتکسین سبب بهبود عملکرد بلدرچین ژاپنی می‌گردد.
:H1 استفاده شیکوریدین و پروتکسین سبب بهبود عملکرد بلدرچین ژاپنی نمی‌گردد.
ب)
:H0 مصرف شیکوریدین و پروتکسین موجب ایجاد تفاوت‌هایی در فراسنجه های خونی بلدرچین ژاپنی می‌شود.
:H1 مصرف شیکوریدین و پروتکسین موجب ایجاد تفاوت‌هایی در فراسنجه های خونی بلدرچین ژاپنی نمی‌شود.
1-5. سوالات تحقیق :آیا استفاده از شیکوریدین و پروتکسین سبب بهبود عملکرد تغذیه ای و راندمان رشد بلدرچین ژاپنی می‌گردد؟
آیا استفاده از شیکوریدین و پروتکسین سبب ایجاد اثراتی بر فراسنجه های خونی بلدرچین ژاپنی می‌گردد؟
فصل دومبررسی منابع
2-1. پرنده شناسی و تاریخچه ی اهلی شدن بلدرچین ژاپنی
2-1-1. بلدرچین ژاپنی(کوترنیکس ژاپونیکا)
بلدرچین ژاپنی از راسته ی ماکیان سانان (گالیفورمها)، خانواده فاسیانیدا، جنس بلدرچین، گونه ی کوترنیکس و زیرگونهی کوتر نیکس ژاپونیکا میباشد. نام علمی بلدرچین ژاپنی، کوترنیکس ژاپونیکا می باشد و با بلدرچین معمولی یا اروپایی که دارای اسم علمی کوترنیکس میباشد، متفاوت است (ولی، 1388).
بلدرچین ژاپنی یکی از انواع پرندگانی است که به وسیلهی ژاپنی ها اهلی شده است. تاریخچهی اولیهی بلدرچین وحشی ژاپنی به قرن هشتم میلادی در ژاپن بر می گردد، پس از آن نیز سوابق دیگری در مناطق مختلف ژاپن یافت شده است. بلدرچین ژاپنی در طی قرن شانزدهم بصورت نیمه اهلی به عنوان پرنده ی آوازخوان بوده است. در فاصلهی سال های 1907 تا 1941 میلادی بلدرچین ژاپنی برای افزایش تولید تخم انتخاب شده است. در سال 1941 در ژاپن حدود دو میلیون بلدرچین ژاپنی نگهداری می شد.
با اینکه قسمت عمده این بلدرچین های اهلی در طی جنگ جهانی دوم از بین رفتند، اما پس از جنگ جهانی دوم، صنعت تولید تخم بلدرچین از تعداد اندک بلدرچین باقی مانده و احتمالاً اضافه شدن لاین های اهلی شده از کره ، چین، تایوان و بلدرچینهای گرفته شده از حیات وحش مجدداً احیا گردید.
2-1-2. خصوصیات ظاهری و ارزش غذایی گوشت بلدرچین ژاپنی
بلدرچین ژاپنی دارای رنگهای متنوعی است. نوعی وحشی که بیشتر در کشورهای ژاپن، کره، چین و مغولستان یافت میشود، غالباً دارای رنگ قهوهای دارچینی است، مادههای بالغ با پرهای سیاه کم رنگ نقطه نقطه نشان داده میشود در صورتی که نرهای بالغ دارای پرهای قرمز متمایل به زرد تیره بر روی گونهها و سینه می باشند.
تفاوت ظاهری در رنگ پرها حدوداً در سن 3 هفتگی ظاهر شده و تعیین جنسیت از روی رنگ تا سن 2 هفتگی مقدور نمیباشد (ولی، 1388).
بلدرچین از لحاظ ارزش گوشت و تخم برای انسان از دیرباز مورد توجه بوده و تحقیقات زیادی روی برخی از گونه های آن صورت گرفته است. برای بعضی از گونه ها تحقیقات بیشتری نیاز می باشد تا ارزش غذایی آنها بیشتر مشخص شود. در اکثر تحقیقات، بلدرچین ژاینی مورد بررسی قرار گرفته و به همین دلیل بیشتر نتایج ارائه شده مربوط به این گونه است که در گزارشهای متعددی ارزش غذایی گوشت و سایر محصولات آن ارائه شده است. گوشت قسمت های مختلف لاشهی بلدرچین دارای ارزش غذایی متفاوت میباشد، به عنوان مثال هر 100 گرم گوشت سینه محتوی 59/22 گرم پروتئین،31/2 میلی گرم آهن، 228 میلی گرم فسفر، 260 میلی گرم پتاسیم، 58 میلی گرم کلسترول و 18 نوع اسیدآمینه می باشد. هم چنین دارای ویتامینهای A، B1، B6، 12B، نیاسین، اسیدپنتاتونیک و اسیدفولیک میباشد (ولی، 1388).
2-1-3.تعیین جنسیت در بلدرچین ژاپنی
در بلدرچین ژاپنی میتوان از دو طریق زیر جنس نر و ماده را از یکدیگر تشخیص داد (شکوهمند، 1387).
1- برای تعیین جنس از مشاهدهی پرهای سینه استفاده می شود. در جنس نر پرهای این ناحیه به رنگ قرمز مایل به نارنجی و در جنس ماده لکههای سیاه و سفید وجود دارد. با مشاهدهی این علائم می توان در سن 3 هفتگی جنس پرندگان را تعیین نمود.
2- در جنس نر غده کلوآکی در حدود سن 30 الی 35 روزگی متورم بوده و با فشار دادن این ناحیه ماده ای شبیه به کف صابون خارج میشود که نشانهی بارور بودن جنس نر میباشد. هم چنین وزن پرنده ی ماده بیشتر از پرندهی نر میباشد. البته این افزایش وزن بعد از سن 28 روزگی مشهود است. در بلدرچین ها فقط پرندهی نر آواز می خواند.
2-1-4. تغذیه بلدرچین ژاپنی
مقدار انرژی قابل سوخت و ساز مورد نیاز بلدرچین ژاپنی زیاد و در حدود 3000 کیلوکالری به ازای هر کیلوگرم جیره میباشد (شکوهمند، 1387).
به طور کلی غلات دارای سطح انرژی زیادی بوده و مصرف آنها در جیرهی طیور متداول است. مواد خوراکی که برای تأمین انرژی مورد نیاز بلدرچین به جیرهی آن اضافه میشود شامل ذرت، جو، چربی و گندم میباشد. انرژی نقش مهمی در تغذیهی طیور دارد بطوری که طیور تا زمانی که مقدار انرژی مورد نیاز خود را به دست نیاورند به مصرف خوراک ادامه می دهند. بنابراین رعایت نسبت انرژی با سایر مواد مغذی دیگر نظیر پروتئین و مواد معدنی، ضرروی است. از میان 19 اسید آمینهی مورد نیاز بلدرچین 13 اسید آمینه ضروری بوده و باید از طریق جیره تأمین شوند. 6 اسید آمینه نیز غیر ضروری است و در بدن پرنده ساخته می شوند و لازم نیست که داخل جیره وجود داشته باشند. 13 اسید آمینه ضروری عبارتنداز: آرژنین، سیستئین، گلیسین، هیستیدین، ایزولوسین، لوسین، لیزین، متیونین، فنیل آلانین، ترئونین، تریپتوفان، تایروزین و والین. از بین این 13 اسید آمینه، متیونین ولیزین اغلب به میزان اندکی در منابع گیاهی یافت میشوند، بنابراین برای متعادل کردن آنها در جیره، متیونین ولیزین به جیزه افزوده میشود (شکوهمند، 1387). از آنجایی که بلدرچین از نظر سن پایین قابل عرضه به بازار (6 تا 5 هفتگی برای مصرف گوشت)، تخم گذاری خوب، ضریب تبدیل غذایی مطلوب،نیاز فضای پرورش کم نسبت به مرغ،مقاومت نسبت به بیماریها و دارا بودن هزینهی کم برای پرورش، توجه پرورش دهندگان تجاری را نیز به خود جلب کرده است.
2-2. نیاز به گیاهان داروییامروزه جهت کاهش میزان وقوع بیماری ها و کمک به افزایش رشد و بهبود صفات تولیدی از آنتی بیوتیک ها در سطح وسیعی در سیستم های پرورش طیور استفاده می گردد (طهماسبی و همکاران،1381). بدون شک آنتی بیوتیک های افزوده شده به جیره طیور نقش مهم و بسزایی را به عنوان محرک رشد در پرورش دام وطیور داشته اند (مهری،1380). هم چنین ترکیبات ضد باکتریایی نقش بسیار عمده ای در تعادل میکروبی و فلوئور روده حیوانات دارند .با توجه به وجود آنتی بیوتیک های مشترک در مصارف درمانی طیور و انسان ، امکان انتقال سویه های باکتری مقاوم به آنتی بیوتیک از طریق مصرف محصولات طیور به انسان وجود خواهد داشت و همانطور که امروزه مشاهده می شود و احتمال ایجاد مقاومت به آنتی بیوتیک های ضعیف تر در انسان وجود خواهد داشت. علاوه بر ان استفاده از آنتی بیوتیک ها می تواند با اثرات مضر بر رشد میکروفلوئور های روده داشته باشد. محققان نشان دادند استفاده از آنتی بیوتیک ها موجب افزایش در اسیدیته محتویات روده شده و باعث تخریب میکرو فلور بومی روده می گردند وسبب افزایش حساسیت دام به بیماری های می گردند. گزارش شده است که استفاده از گیاهان دارویی می تواند بر اثرات مفید ضد باکتریایی سبب تحریک رشد میکرو فلور مفید روده نیز بشوند (زرگری،1370 : بریمانی،1366). در مطالعات بر روی جوجه های گوشتی برای تعینن جایگزین های احتمالی آنتی بیوتیک ها و پیشگیری از اثرات مضر آنها توجه خاصی به روغن های فرار گیاهی و اجزای آنها شده است، به طور معمول این روغن ها ترکیبات پیچیده ای هستند که ترکیبات شیمیایی و غلظت های متغییر دارند.مطالعات بسیاری بر روی اثرات ضد میکروبی ترکیبات گیاهی و اسانس های آنها در شرایط آزمایشگاهی صورت گرفته است. بسیاری از آزمایش ها نشان داده اند که افزودن عصاره گیاهان دارویی به جیره و یا آب آشامیدنی طیور سبب افزایش عملکرد و بهبود تولید و ضریب تبدیل می گردد (بهروز لک و همکاران، 1391).
قدمت شناخت خواص دارویی گیاهان، شاید بیرون از حافظه تاریخ باشد. اطلاعات مربوط به اثرها و خواص دارویی گیاهان، از زمان‌های بسیار دور به تدریج سینه به سینه منتقل گشته، با آداب و سنن قومی در آمیخته و سرانجام در اختیار نسل‌های معاصر قرار گرفته است. به نظر می‌رسد که مصری‌ها و چینی‌ها در زمره‌ی نخستین اقوام بشری بوده باشند که بیش از 27 قرن قبل از میلاد مسیح، از گیاهان به عنوان دارو استفاده کرده و حتی برخی از گیاهان را برای مصرف بیشتر در درمان دردها کشت داده‌اند (دیانتی، 1380).
گیاهان دارویی از هزاران سال پیش نقش بسیار مهمی در حفظ سلامتی و بهبود کیفیت زندگی انسان‌ها داشته‌اند. این ترکیب‌های درمانی بیشتر شامل عصاره‌های گیاهی و ترکیب‌های فعال آن‌ها بوده که توسط مصرف کننده، به عنوان ترکیب‌های طبیعی و بی خطر شناخته می‌شوند. گیاهان دارویی می‌توانند سلامتی مرغ‌های تخم گذار را بهبود بخشند (زرگری، 1370).
ثابت شده است که روغن‌های ضروری حاصل از برخی گیاهان، کارایی حیوانات را بهبود می‌بخشد (صمصام شریعت و همکاران، 1383).
محصولات گیاهی شامل موادی با منشاء گیاهی می‌شوند. در غیاب آنتی‌بیوتیک‌های محرک رشد، محصولات گیاهی هم چون گیاهان دارویی و ادویه‌ها و عصاره‌های آن‌ها از آنجایی که نقش مهمی در سلامت و تغذیه بازی می‌کنند، می‌توانند جایگزین‌های مناسبی برای آنتی‌بیوتیک‌ها باشند. عصاره‌های گیاهی و روغن‌های ضروری آن‌ها طیف گسترده‌ای از فعالیت‌ها را دارند که شامل ممانعت از رشد میکروب‌های بیماری زا، خواص ضد التهابی و اسهال و تاثیر‌گذاری در سیستم‌های متفاوت بدن همانند سیستم غدد درون ریز و سیستم ایمنی بدن می شود (فرکت، 2004).
اثرات سودمند این محصولات گیاهی در تغذیه‌ی حیوانات ممکن است ناشی از فعال سازی مصرف خوراک و ترشح غدد گوارشی، تحریک پاسخ‌های ایمنی بدن، فعالیت‌های ضد باکتریایی و کوکسیدیوزی، فعالیت‌های ضد میکروبی، ویروسی، ضد التهابی و خصوصاً فعالیت به‌عنوان آنتی اکسیدان‌های مؤثر باشد (هرناندز و مادرید، 2004). تأکید شده است ک

Author:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *