پژوهش – بررسی علل و انگیزه سرقت در مشهد و ارائه راهکارهای پیشگیرانه۹۲- قسمت ۴۰

در این مرحله شخص به اعتیاد واقعی خود پی برده و به بیماری خویش واقف می گردد او متـوجه می شود که بدون مصرف مواد مخدر یا روان افزا حالت طبیعی نخواهد داشت و چنانچه استعمال مواد مخدر یا روان افزا را ادامه ندهد دچار عوارض محرومیت از مواد مخدر می گردد که برایش بسیار دردناک و غیر قابل تحمل است و به ناچار مجبور است که در هر شرایطی و به هر طریقی مواد مورد استفاده خود را تهیه و مصرف نماید. در این مرحله وابستگی معتاد به مواد مخدر یا روان افزا برای اطرافیان او کاملاً مشهود و محرز می گردد. این مرحله، مرحله اعتیاد واقعی نامیده می شود. (اسد افروز ۱۳۸۷، ۶۶)
از نظر اجتماعی افراد معتاد موقعیتی متزلزل دارند. آنها به دیگران اعتماد نداشته و برآوردن نیازهای خود را مقدم بر دیگران می دانند، روابط اجتماعی آنها بسیار تصنعی و سطحی بوده و مستحکم و عـمیق نمی باشد. این عوارض باعث می شود این افراد (که اکـثر آنها تامین مالی مناسب ندارند) برای تامین مــواد
مخدر خود به راه های نادرست به ویژه سرقت روی آورند.
بیان این نکته در این قسمت ضروری است که نوع ماده ای که یک فرد بدان اعتیاد دارد در انواع جرایم ارتکابی او مؤثر است. تریاک و مشتقات آن (هروئین [کریستال]، مرفین و غیره) که قوه فهم و ادارک را کم نموده و حالت سستی و رخوت به وجود می آورد کمتر سبب وقوع جرایم خشونت آمیز می شود. اهم جرایم ارتکابی معتادین این گروه سرقت، کلاهبرداری، خیانت در امانت، ترغیب به استعمال و توزیع مواد مخدر می باشد (لازم به ذکر است بیشترین فراوانی استفاده نمونه های آماری مورد پژوهش ما این نوع از مواد مخدر می باشد).
میزان درصد نوع مواد مصرفی در نمونه آماری در نمودار شماره ۳- ۴۴ نشان داده شده است. همان طور که مشاهده می شود میزان مصرف تریاک، کریستال، شیشه بالاترین میزان مصرف را نشان می دهد.
نمودار ۳- ۴۴ نوع مواد مخدر مصرفی از سوی سارقین
در پایان اشاره ای کوتاه به علل گرایش به اعتیاد در فهم بیشتر این بلای هستی سوز کمک می کند. محققان برای اعتیاد دلایل مختلفی برشمرده اند که اهم آن در دسته های اصلی علل جسمی، روانی-عاطفی، اجتماعی، اقتصادی و نهایتاً محیط جغرافیایی قرار می گیرد. در گروه علل جسمی-روانی می توان به مواردی همچون ابتلا به دردهای جسمی، ابتلا به بیمارها و اختلالات روانی، فقر عاطفی، ناکامی، تجربه های دوران کودکی و خودنمایی ( به ویژه در میان جوانان جهت نشان دادن صفات کله شقی، جرأت و شجاعت) اشاره کرد.
در دسته علل اجتماعی، ناسازگاری و تشنج در میان اعضاء خانواده، فقدان آموزش مناسب و عدم اطلاع از مضرات و عواقب اعتیاد، نبود تفریحات سالم، فقر فرهنگ، فاصله طبقاتی (بر مبنای نظریه تضاد) و معاشرت با دوستان ناباب (نظریه پیوند افتراقی) جای می گیرد. در گروه عوامل محیط جغرافیایی مواردی مانند مرزنشینی، نزدیک به مراکز تولید و فروش و غیره را می توان نام برد.
آن گونه که در تعریف اعتیاد بیان شد وابستگی به مواد مخدر منتهی به تلاش برای تهیه آن از سوی فرد معتاد می گردد. حال اگر فرد از نظر منابع مالی در تهیه مواد مخدر محدودیتی داشته باشد، طبیعی است وابستگی روانی و جسمی فرد به این ماده آن چنان موثر است که دست به هر کاری می زند و در این زمان تحلیل این که عمل انجام شده از نظر قانونی جرم است در نگاه معتاد چندان مورد توجه نیست. آنــچه او می خواهد رهای از خماری است ؛ چه چیز وی را از این وضعیت نجات می دهد؟ منبع مالی که بر مبنای آن بتواند به خواسته خود برسد.
این به معنی ایجاد بزرگترین انگیزه در وی است، زیرا فشار خماری بسیار شدید و غیر قابل تحمل است. البته ارتکاب جرایم مالی و سرقت از همه آنها دم دست تر است چرا که نه مانند کلاهبرداری نیاز به نقشه و فکر خاص دارد و نه نیاز به بزه دیده مخصوص و ویژه ای که بتوان به طریق خاصی وی را چاپید و نه مانند خیانت در امانت نیاز به سابقه تحویل مال و وضع ید به طور قانونی بر مال دیگری از قبل دارد. بنابراین رابطه غیر قابل انکار بین اعتیاد و سرقت نمایان می شود.
از طرفی آن روی سکه نیز باید دیده شود، همان گونه که فرد معتاد جهت تامین مواد خود به سرقت روی می آورد، سارق غیر معتاد نیز ممکن است (به احتمال زیاد) با دریافت وجه سرقت که درآمد بادآورده محسوب می شود، آن را صرف خوشگذرانی که یکی از مصادیق بارز آن مصرف تفننی مواد مخدر است نموده، به مرور زمان در وضعیت افراد معتاد قرار گیرد. این رابطه بین این دو جرم چنان است که آمارهای به دست آمده در بخش اعتیاد و سرقت، به خوبی وابستگی آنها را به یکدیگر نشان می دهد.
ارتباط اعتیاد با ارتکاب جرائم از سوی فرد معتاد امری مشخص و روشن است. اعتیاد در ظاهر و رفتار فرد تغییرات اساسی به وجود می آورد که همزمان با پیشرفت اعتیاد این دگرگونی ها افزایش می یابد. اعتیاد به سرعت قدرت درک شعور و احساسات و عواطف را از بین برده و موجب ارتکاب هر گونه عمل خلاف را فراهم می نماید.
به طور کلی اعتیاد به شکل زیر (نمودار ۳- ۴۵) موجبات ارتکاب جرائم را فراهم می آورد: (قربان حسینی ۱۳۷۱، ۱۱۵)
نمودار ۳- ۴۵ موجبات ارتکاب جرم بواسطه اعتیاد
نمودار ۳-۴۶ رابطه فرد با مواد مخدر
رابطه نمونه آماری با مواد مخدر در نمودار ۳-۴۶ نشان داده شده است. داده ها نشانگر آن هستند که از یکصد نفر ۸۷ مورد دارای اعتیاد و یا سابقه مصرف مواد مخدر را داشته اند. این بدان معنی است که ۸۷ درصد این افراد درگیر موضوع اعتیاد می باشند. مقایسه نرخ اعتیاد در بین نمونه های آماری و همچنین بیان اعتیاد از سوی برخی افراد بعنوان عامل سرقت نشان دهنده رابطه ناگسستنی میان اعتیاد به مواد مخدر و ارتکاب جرم از سوی معتاد به ویژه جرایم مالی برای به دست آوردن پول جهت تهیه مواد مخدر را نشان می دهد.
۳-۲-۳- تاثیر مجازات و زندان بر سارقین
در نظام کیفری قدیم تنها هدف مجازات، ایجاد رعب و وحشت بود. به همین دلیل بیشتر به صورت زجر دادن در منظر عموم بود و مجازاتی که همگان شاهد آن نبودند معنایی نداشت. با گذشت زمان و پیشرفت جوامع، مبحث موقعیت ارتکاب جرم و شخصیت مجرم نیز اهمیت یافت. به عبارتی هدف و کارکرد مجازات آن است که نه تنها در بزهکار زندگی را برانگیزاند بلکه به او توان زندگی کردن دهد. بر این اساس نهاد زندان به عنوان یکی از اقداماتی که جهت مقابله با جرایم که از پیشینه چندان طولانی (حدود دو سده پیش به این سو) تاسیس گردید و این نوع مجازات به عنوان مجازات اصلی و ابزاری در جهت «دفاع اجتماعی» به تدریج جای کیفرهای بدنی را گرفت.
نهاد زندان بر اساس انگیزه ها و هدف هایی به وجود آمده است. به طور کلی اندیشمندان عــلم اداره
 

این مطلب را هم بخوانید :  تحقیق دانشگاهی - بررسی علل و انگیزه سرقت در مشهد و ارائه راهکارهای پیشگیرانه۹۲- قسمت ۱۲

دانلود کامل پایان نامه در سایت pifo.ir موجود است.