پایان نامه ها و مقالات

تجزیه واریانس

ک کردن میوه ها کاملاً موثر بوده است ( باراتا و همکاران ۱۹۹۴).

۲-۹-۳- تنفس میوه :
تنفس، فتوسنتز و تشکیل روغن از فرایند های فیزیولوژیکی میوه است. در طول مدت رشد میوه فرایند های تقسیم سلولی، سنتز پروتئین، کربوهیدرات و چربی روی میدهد. تمامی این فرایند ها نیاز به انرژی دارد. این انرژی از طریق تنفس شدید سلولی در میوه تامین و صرف متابولیسم مواد وارد شده به میوه می شود. درست بعد از تشکیل میوه تنفس در حداکثر مقدار قرار دارد. دو ماه بعد از تشکیل میوه تنفس شروع به کاهش کرده و در دو ماه بعدی میزان انتشار co2 از میوه در حد متوسط باقی می ماند. از این پس با یک کاهش تدریجی و مداوم تا زمان برداشت میوه ادامه می یابد. شدت تنفس به دما حساس می باشد و با دمای ساعات روز همبستگی دارد. شدت تنفس سلولی درست همزمان با تقسیم سلولی در میوه است.بعد از این مرحله شدت تنفس تحت تاثیرمتابولیسم مواد وارد شده و سنتز روغن قرار می گیرد.در مراحل آخر رسیدن میوه ها حالت تنفس کلیماکتریک را نشان می دهند. این حالت در میوه های صاف نسبت به میوه های چروکیده بیشتر است ( پرویتی، ۱۹۹۰). نوع رقم زراعی در مقدار تنفس تاثیر کمتری دارد. تنفس کلیماکتریک در شرایط دمای پایین افزایش می یابد. مرحله حداقل تنفس کلیماکتریک با تجمع شدید ماده خشک و روغن مطابقت دارد.در این مرحله ترکیب اسیدهای چرب کمتر تحت تاثیر قرار می گیرد. فقط بعد از مرحله حداکثر شدت تنفس کلیماکتریک مقدار پراکسیدها شروع به افزایش می کنند( تومبزی، ۱۹۹۴).

۲-۹-۴- فتوسنتز میوه :
فتوسنتز میوه بستگی به مقدار کلروفیل آن داشته و بنابراین تا زمان سیاه شدن میوه، فتوسنتز بالا است. زیتونهای نارس دارای مقدار زیادی کلروفیل هستند. در صورتیکه در مراحل بعدی (رسیدن) لکه های قرمز (بیانگر وجود آنتوسیانین) بر روی پوست ظاهر شده و به آرامی در سطح میوه پخش می شوند. این تغییر نگ بستگی به رقم زیتون و شریط محیطی دارد.(تومبزی، ۱۹۹۴). میوه زیتون بعد از تشکیل دارای مقدار زیادی کلروفیل است در نتیجه دارای شدت فتوسنتز قابل توجهی می باشد. این حالت تا ۲۰ روز پس از تمام گل ادامه می یابد. از این تاریخ تا روز شصتم شروع به کاهش می کند. سپس تا زمان ناپدید شدن کلروفیل در سطح ثابتی باقی می ماند. تا زمانیکه شدت نور در حداکثر باشد میوه های جوان در جذب co2محدودیت ندارند. جذب co2 تا ۴۰ روز
پس از تمام گل به شدت ادامه می یابد و در روز هشتادم پس از تمام گل (DAFB) حداکثر مقدار جذب co2 ( مقدار ۱۰۰۰ میکرومول بر متر مربع)

۲-۹-۵- مراحل رسیدن میوه و زمان برداشت :
حدود اوایل مرداد ماه در سلولهای پارانشیمی تشکیل روغن شروع می شود. در این زمان هسته چوبی شده و میوه به اندازه کافی رشد کرده است.همزمان با افزایش مقدار روغن از مقدار آب میوه کاسته می شود و به آرامی میوه مراحل رسیدن خود را طی می کند. زیتون نارس دارای رنگ سبز تیره است.این رنگ در نتیجه وجود مقدار زیادی کلروفیل در سلولهای بافت میوه می باشد. در مراحل بعدی (رسیدن) لکه های قرمز ( آنتوسیانینی ) بر روی پوست ظاهر و سپس به آرامی در کل سطح میوه پخش می شود.وقتی این فرایند اتفاق می افتد گوشت میوه نیز نرم شده و رنگ آن از سبز روشن به زرد و سپس به رنگ قرمز تغییر می یابد.در مرحله نهائی رسیدن و قبل از ریزش، پوست و گوشت میوه شروع به چروکیده شدن می کند. در نتیجه وزن و حجم میوه کاهش پیدا می کند. در مرحله بعدی رنگ میوه از قرمز به بنفش و سیاه تغییر یافته و این تغییر رنگ در بخش گوشتی نیز در بعضی مواقع روی می دهد. البته این تغییر رنگ بستگی به رقم و شرایط محیطی دارد. حداکثر عملکرد روغن معمولاً کمی بعد از مرحله رسیدن حاصل می شود. می توان گفت این زمانی است که میوه بطور کامل به رنگ قرمز تغییر یافته است. در آب و هوای سرد میوهها به کندی مرحله رسیدن را طی میکنند و تجمع ذرات روغن بسیار طولانی میشود (مقصودی، ۱۳۸۷).
زمان برداشت تاثیر بسزایی در کیفیت روغن دارد. برداشت میوه بایستی زمانی انجام شود که کلیه میوه ها تغییر رنگ داده و هیچ میوه سبزی باقی نمانده باشد. در این مرحله برداشت میوه بایستی سریعاً انجام شود. ( سانچز و همکاران، ۱۹۹۹ ). اصولاً بهترین زمان برداشت موقعی است که بیشترین درصد روغن با کیفیت بالا حاصل شود. شاخصهای متفاوتی برای این منظور ارائه گردیده، همانند نسبت مالیک اسید به سیتریک اسید و یا ترکیبات معطر، پلی فنل های کل و دیگر شاخصهای رسیدن میوه مثل تبدیل الئورپین به ترکیب شیمیائی به نام النولیک اسید گلوکوزید و دی متیل الئورپین وحداکثر مقدار روغن در ماده خشک میوه است. تعیین درصد روغن در ماده تر شدیداً تحت تاثیر مقدار رطوبت میوه قرار دارد.پس بهتر است تعیین درصد روغن زیتون بر حسب ماده خشک میوه باشد. ارقام زیتون را بر اساس درصد روغن در ماده خشک به سه گروه طبقه بندی می شود:
ارقام با روغن بالا ۴۶% ۲- ارقام با روغن متوسط ۳۸-۴۶% ۳- ارقام با روغن کم ۳۸ %
در ارتباط با شاخص رسیدن میوه، اولئیک اسید دارای منحنی افزایش سریع است و علت آن کاهش در مقدار پالمتیک اسید بوده و افزایش در اسید های چرب غیر اشباع نیز دیده می شود. در نتیجه نسبت لینولئیک اسید به پالمتیک اسید افزایش می یابد (والالی و همکاران ۱۹۸۴، سانچزو و همکاران ۱۹۹۹). شاخص رسیدن میوه را رانالی و همکاران (۱۹۹۷) بر اساس مقدار تنفس میوه پیشنهاد نموده اند. مقدار تنفس میوه در دو رقم فرانتیو و لچینو در هفت مرحله به فاصله ۱۰-۱۳
روز در زمان رسیدن میوه مورد بررسی قرار دادند. منحنی تنفس میوه در هر دو رقم در اوایل آذر در حداقل بوده ولی با گذشت مراحل رسیدن میوه مقدار تنفس سیر افزایشی داشته است. زمانی که تنفس کلیماتریک در حداقل است، روغن استخراج شده از لحاظ کمی و کیفی در حداکثر است.
. عموماً ارقام روغنی دارای ۱۵ تا ۳۵ درصد روغن (بر پایه وزن تر) در هنگام رسیدن میباشند. زمان برداشت میوه زیتون هنگامی است که میوه کاملاً رسیده و از نظر روغن غنی باشد. در این زمان حداکثر مقدار روغن را داراست.
اندازه میوه زیتون شدیداً با سطح عملکرد در ارتباط است بنابراین، در عملکردهای یکسان تعداد میوه به طور قابل ملاحظهای تغییر میکند (لاوی،۱۹۹۶).
پادولا و همکاران (۲۰۰۸) صفات عملکرد میوه و روغن، اندازه میوه، نسبت گوشت به هسته و مقدار روغن را در ۱۳۴ژنوتیپ زیتون در سه منطقه مرکز و جنوب ایتالیا با هدف انتخاب بهترین ژنوتیپ برای کاربردهای مختلف ممکن بررسی کردند و در نهایت ۲۱ ژنوتیپ براساس عملکرد و کارایی عملکرد بالاتر به عنوان کاندید برای ارقام جدید انتخاب شدند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که اثر متقابل محیط و مکان برای عملکرد میوه معنیدار بود. اثر متقابل معنی دار نشان میدهد که تأثیر مکان برای ارقام مختلف متفاوت است و بایستی برای هر یک به صورت جداگانه ارزیابی شود. به بیان دیگر، ارقامی با عملکرد بالا در مکانهای مختلف یکسان نخواهند بود. وزن میوه، نسبت گوشت به هسته و میزان روغن در ماده خشک و تر، اثر متقابل معنیداری نداشتند و این موضوع نشان میدهد که تأثیر محیط روی تمام ارقام به صورت یکسان بوده است.
توبیله و همکاران (۲۰۰۴) به منظور بررسی تأثیر محیطهای مختلف بر خصوصیات میوه و روغن سه رقم زیتون سوری (صورانی، زیتی و کایسی) آزمایشی در سه منطقه مختلف که از نظر میزان بارندگی متفاوت بودند، انجام دادند. نتایج نشان داد که رقم کایسی از نظر صفات وزن تر میوه و نسبت گوشت به هسته در هر سه منطقه بیشتر از دو رقم دیگر بود. همچنین نتایج وزن تر میوه و میزان روغن نشان داد که رقم کایسی کمتر تحت تاثیر محیطهای نامطلوب قرار میگیرد.
خصوصیات میوه ارقام مهم اسپانیا و میانگین دادههای مطالعات متعدد در سالهای مختلف در مطالعه بارانکو و رالو (۲۰۰۰) آمده است.
بنسیک و همکاران (۲۰۱۰) خصوصیات مورفولوژیکی میوه، هسته و برگ ۴ فنوتیپ از رقم لاستوکا را بررسی کردند. نتایج نشان داد که بین فنوتیپهای مورد بررسی تفاوتهای مورفولوژیکی وجود دارد.
لئون و همکاران (۲۰۰۴)، ۱۳ صفت مختلف را در نتاج حاصل از تلاقی ارقام آربیکن، فرانتوئیو و پیکوآل، طی ۴ سال بررسی کردند. عملکرد درخت، زمان رسیدن، اجزای عملکرد روغن و ترکیب اسید چرب هرسال اندازهگیری شد. ضریب همبستگی پایینی بین زمان رسیدن و میزان روغن و اسیدهای چرب بدست آمد. در کل، عملکرد با سایر خصوصیات اندازهگیری شده همبستگی نداشت.
نتایج تحقیق روساتی و همکاران (۲۰۱۰) نشان میدهد که درصد تشکیل میوه در زیتون شدیداً با نسبت اندازه گل به اندازه میوه متناسب است. در زمان برداشت همبستگی منفی بین تعداد میوه و متوسط وزن میوه مشاهده شد. تعداد میوه در گلآذین و خصوصاً تعداد گلآذینهای میوهده و تعداد کل میوههای تشکیل شده در سانتیمتر شاخه با افزایش وزن میوه کاهش مییابد.

۲-۱۰- سال آوری در زیتون
عادت سالآوری درختان موجب میشود که بعضی سالها محصول زیاد از میوههای کوچک و در بعضی دیگر محصول کم از میوههای بزرگ داشته باشیم. علت این پدیده را رقابت میان میوهها برای ذخایر غذایی محدود درخت عنوان کردهاند (ژورین و سدلی، ۲۰۰۷). سالآوری یک مسأله مهم است که در نتیجه گلدهی ناکافی بوجود میآید و بایستی با تشکیل میوه ضعیف در نتیجه گردهافشانی ناکافی اشتباه نشود. به هر حال، تناوب باردهی اغلب توسط بعضی از پدیدهها مانند یخبندان یا بیماریها که باعث کاهش شدید محصول در یک سال خاص میشوند شروع میگردد. آغازش گل در آن سال خیلی زیاد بود و در سال آینده محصول زیادی را دربرخواهد داشت که این محصول زیاد آغازش گل را محدود کرده و بدین ترتیب سالآوری استقرار خواهد یافت (سیاری، ۱۳۸۲).

۲-۱۱- اهداف اصلاحی زیتون
جهت اجرای برنامههای اصلاحی و دستیابی به ارقام جدید و متناسب با برنامههای توسعهای در صنعت زیتون، اساسیترین روش، تلاقی بین ژنوتیپها است و در این راستا انتخاب والدین مناسب بسیار مهم میباشد. . گلدهی و تنظیم باردهی، عملکرد میوه و روغن بالا، تولید میوههای درشتتر در ارقام کنسروی و نسبت بالای گوشت به هسته میوه بویژه در ارقام روغنی از اهداف اصلاحی مهم در برنامه اصلاحی درخت زیتون میباشد (داوری و بالدونی، ۲۰۰۷). تظاهر تفاوتهای ژنتیکی ارقام در قالب بروز تنوع وسیع از نظر صفات کمی گل و میوه باعث میگردد که این صفات به عنوان یکی از نشانگرهای عمومی، کاربردی و گزینشی برای مطالعه تنوع ژنتیکی، گروهبندی ارقام و انتخاب والدین مناسب برای اجرای برنامههای تلاقیهای هدفمند مورد استفاده قرار گیرند (جلیلی و همکاران، ۱۳۹۰). گروهبندی ارقام بر اساس تعداد زیادی صفات کمی و کیفی میتواند روشی مطمئن در تعیین شباهتها و فواصل خویشاوندی یا دوری ژنوتیپها باشد تا از این طریق ارقامی با بیشترین فاصله و تمایز ژنتیکی از نظر صفات مهم باغی انتخاب و در برنامههای اصلاحی برای ایجاد حداکثر تنوع ژنتیکی و دورگههای با ارزش مورد استفاده قرار گیرند. از لحاظ کمی هرچه والدین از یکدیگر دورتر باشند، تنوع بیش
تری در نتاج حاصل از آنها ایجاد خواهد شد (دانایی و همکاران، ۱۳۸۰).
با توجه به این واقعیت که تنوع مورفولوژیکی و پومولوژیکی موجود در بین ارقام زیتون ریشه در تنوع ژنتیکی آنها دارد، ارزیابی چنین تنوعی منجر به شناسایی کلونهای باارزش در بین ارقام متعدد زیتون میشود. برای اینمنظور مجموعهای از معیارها از قبیل مشخصات درخت (شکل و ابعاد)، ساختار و اندازه میوه، شکل و اندازه برگ و هسته و غیره مورد استفاده قرار میگیرد (هاناچی و همکاران، ۲۰۰۷). فهرستی از این مشخصات توسط انجمن بینالمللی روغن زیتون (IOC6, 2000)، تهیه و اعلام شده است.

۲-۱۲- بیماریهای زیتون
۲-۱۲-۱- مگس میوه زیتون :
مگس کوچکی است به طول۴-۳ میلیمتر، این آفت به درجه حرارت محیط بسیار حساس است. دمای بیش از ۳۴ درجه سانتیگراد اثر نامطلوبی در زندگی آن دارد.اوج فعالیت آن در اواسط مهر ماه است. میوه های درشت و کنسروی را برای تخم ریزی بیشتر ترجیح می دهد. مهم تریت آفت زیتون در دنیا می باشد.

لارو مگس زیتون باعث افزایش اسیدیته روغن و کاهش طعم در میوه های آلوده
تحریک زود رسی و ریزش میوه
آلودگی میوه های آسیب دیده به قارچهای ساپروفیت

۲-۱۲-۲- پسیل زیتون
این حشره زمستانگذرانی را روی درخت انجام می دهد. در اول بهار تخم ریزی کرده تخمها پس از ۱۴-۱۲ روز تفریغ می شوند و در اطراف خود تارهای سفید رنگ مومی ترشح می کنند. لاروها با تغذیه از شیره گیاه بخش های جوان و گل آذین ها موجب خشک شدن و ریزش گلها می شوند.
موجب کاهش تشکیل میوه
خشک شدن گل آذین
باعث ریزش میوه های جوان
کاهش درصد روغن
ایجاد آلودگی به قارچ ساپروفیت فوماژن

فصل سوم
مواد و روش ها

فصل سوم: مواد و روشها
۳-۱.محل انجام آزمایش
این تحقیق در باغ سازگاری آقای حیدری با درختان زیتون ۱۲ ساله در منطقه درام شهرستان طارم از توابع استان زنجان انجام شد. شکل ۳-۱ موقعیت جغرافیایی شهرستان طارم در استان زنجان را نشان می دهد. باغ مورد نظر در مختصات جغرافیایی ۳۰۵۹۴۱ متر طول شرقی و ۴۰۹۶۱۷۳ متر عرض شمالی واقع شده است. شکل ۳-۲، نمایی از باغ محل اجرای تحقیق را نشان می دهد. این شهرستان علی‌رغم وسعت اندک خود از تنوع اقلیمی ‎‎بسیار زیادی برخوردار بوده به طوری که از ۱۱ نوع اقلیم تشکیل شده که در این میان، اقلیم نیمه خشک سرد حدود ۳۴ درصد وسعت شهرستان را به خود اختصاص داده و در مقابل، اقلیم مرطوب سرد کمترین وسعت را شامل می‌شود.
اقلیم منطقه مورد مطالعه، نیمه گرمسیری با ارتفاع متوسط ۴۰۰ متر از سطح

متن کامل پایان نامه ها در 40y.ir

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *