ذرت، جوانه، بذر، نمو، گانسولوس،، (هاردمن

زندگی مناسب آن در ارتفاع قرار دارد، مدت زمان جوانه زنی آن تا تولید بذر 6-4 ماه طول می کشد. لذا بعضی از اشکال این گونه در محیط کشت های سربسته در 75 روز به بلوغ می رسند. این گیاه 4-5/1 متر ارتفاع دارد، دارای تاسل (گل تاجی) های با 20-10 انشعاب است، اما تا 35 انشعاب هم در آنها مشاهده شده است و نام انگلیسی ان مکزیکن انال نئوسنیت است.
1-6-4-3- زیر گونه سوم (زی میس پالویگلومیس)
این زیر گونه در محدوده ارتفاع 1800-400 متر از سطح دریا در دره های شرق مکزیک دیده می شود. در ارتفاعات کمتر و گرمتر، سیکل زندگی آن از بذر تا بلوغ 7-6 ماه طوا می کشد. ارتفاع گیاه بین 5-2 متر است. رنگ گیاه سبز تا قرمز ضعیف است. غلاف برگ صاف و بدون مو است. تاسل (گل تاجی) بین 100-20 انشعاب دارد، نام انگلیسی آن مکزیکن انال نئوسنیت است (دوبلی، 2003).
1-6-4-4- زیر گونه چهارم (زی میس میس)
این گونه همان ذرت است که تفاوت هایی با زیر گونه های قبل دارد (دوبلی، 2003).
1-7- طبقه بندی ذرت بر اساس نوع نشاسته
ذرت های نشاسته سخت: ذرت هایی هستند که درصد آمیلوز آنها بیشتر از ذرت های نشاسته نرم است.
ذرت های نشاسته نرم: ذرت هایی هستند که درصد آمیلوپکتین آنها بیشتر است اما نمی توان از آن برای تولید خمیر نان استفاده کرد، زیرا گلوتن آنها پایین است و این باعث می شود چسبندگی خمیر آن کم باشد (دوبلی، 2003 و استاگنبورگ و همکاران، 2001).
1-8- شرایط لازم برای جوانه زنی و سبز شدن یکنواخت
لازمه جوانه زنی موفقیت آمیز و سبز شدن همزمان گیاهچه وجود رطوبت، دما و تماس با خاک است. جوانه زنی سریع و سبز شدن همزمان ذرت باعث افزایش تولید در پایان فصل می گردد.
1-8-1- رطوبت کافی و یکنواخت در اطراف بذر
به طور خیلی ساده رطوبت کافی عبارتست از اینکه ناحیه اطراف بذر نه خیلی تر و نه خیلی خشک باشد. رطوبت غیر یکنواخت ممکن است در اثر خصوصیات متغیر خاک، الگوی عملیات زراعی، شرایط غیر معمول هوا و عمق بذر به وجود آید. رطوبت غیر یکنواخت بذر اولین دلیل غیر یکنواخت سبز شدن می باشد و این مسئله باعث کاهش 10-8 درصدی عملکرد می شود (نیلسون، 2004).
1-8-2- تماس بذر با خاک
دانه زمانی رطوبت را سریعتر جذب می کند که لایه نازکی از هاک با بذر در تماس باشد، برای این منظور عملیات زمین باید در مواقعی که رطوبت مناسب است انجام شود و ار دستگاههایی برای کاشت استفاده شود که خاک روی بذر را کاملا فشرده کنند (نیلسون، 2004).
1-8-3- دمای کافی و یکنواخت خاک در ناحیه بذر
وقتی که دما در عمق 5 سانتی متری خاک بیشتر از 15 درجه سانتی گراد باشد، برای جوانه زنی ذرت مناسب است. اگر دما پایین تر از 10 درجه سانتی گراد باشد، جوانه زنی یکنواخت نخواهد شد. در جه حرارت یکنواخت در اثر خصوصیات ویژه خاک، پوشش بقایا و عمق نامناسب بذر به وجود می آید (نیلسون، 2004).
1-8-4- چگونگی رشد و نمو ذرت و شرح مراحل آن
ذرت گیاهی چهار کربنه است که طول رشد آن 125 روز است. هر گیاه می تواند تا 21 برگ داشته باشد. کاکل های آن بعد از 65 روز ظاهر می شوند. مدت زمان بین مراحل مختلف رشد تا توسعه 21 برگی برحسب نوع هیبرید فصول، تاریخ کاشت و موقعیت منطقه، تفاوت می کند. هیبریدهای زودرس تولید برگ آنها کمتر است و یا اینکه مراحل مختلف رشد را سریع تر می گذرانند. هیبریدهای دیررس توسعه برگ بیشتر داشته و یا مراحل رشد را به آهستگی طی می کنند. سرعت توسعه برای هر هیبرید، مستقیماً به دما مربوط می شود، به طوری که طول زمان مراحل مختلف براساس دما تفاوت می کند. تنشهای محیطی نظیر کمبود مواد غذایی و رطوبت، ممکن است سبب طولانی شدن رشد رویشی و کوتاه کردن رشد زایشی شوند. تعداد دانهای که به وجود می آید و اندازه نهایی سرعت افزایش وزن دانه و طول رشد زایشی بین هیبریدها در رشد محیطی مختلف، تفاوت می کند (هاردمن و گانسولوس، 1998 و ریچه و همکاران، 1993).
دانه ذرت: شامل یک جنین است که بوسیله توده ای مواد غذایی بنام اندوسپرم احاطه شده است. لایه خارجی آن پریکارپ نام دارد. پریکارپ شامل چندین لایه است که آندوسپرم و جنین را در مقابل آفات و تلفات رطوبت محافظت می کند. 75% وزن دانه ذرت آندوسپرم است. آندوسپرم انبار ذخیره انرژی است که حدود 90% آن نشاسته، 10% آن پروتئین و مواد روغنی و غیره است. جنین در واقع یک گیاه مینیاتوری است که یک سر آن پلومل (دارای پنج تا شش برگ جنینی) و سر دیگر ریشه چه است (هاردمن و گانسولوس، 1998).
وقتی گیاه در خاک مرطوب قرار می گیرد، دانه شروع با جذب آب کرده و فعالیت سیستم آنزیمی شروع می شود. رشد دانه با ظهور ریشه چه از ذرت که سیستم ریشه های اولیه را تشکیل می دهد، آغاز می گردد. پلومل توسط لایه ای بنام کلئوپتیل پوشیده می شود. این لایه به طرف سطح خاک طویل می شود و از پلومل محافظت می کنند. نوک این لایه بین 10-6 روز به سطح خاک می رسد و هنگامی که نور به آن بتابد، اولین برگ از آن خارج می شود. این برگ اول، تا حدودی نوکش گرد است. سایر برگ های بعد از آن، نوک تیز هستند. این وقایع در زیر خاک اتفاق می افتند. این ریشه ها نهایتاً بصورت سیستم ریشه های اصلی در می آیند و بعد از توسعه، تشکیل گره می دهند. ظهور برگ ها تقریباً با سرعت هر سه روز یک برگ صورت می گیرد. با گذشت ده روز گیاهچه استقرار پیدا می کند و ظرف 5-4 هفته، تمام برگ ها در محل نقطه رشد تشکیل می شوند. هنگامی که ریشه های دائمی توسعه پیدا کردند، کار ریشه های بذری متوقف می شود. در این موقع گیاه ذرت هشت برگی و ارتفاع آن بین 45-38 سانتیمتر است و سیستم ریشه ای آن تقریباً به عمق 45 و عرض 38 سانتی متر گسترش یافته است (هاردمن و گانسولوس، 1998).
سیستمی که برای شرح مراحل رشد و نمو به کار می رود، به رشد رویشی (V) و رشد زایشی (R) تقسیم می شود. رشد رویشی (V) زیر تقسیمات VE, V1, V2, …, Vn دارد و نامگذاری هر مرحله براساس بالاترین برگ نزدیک به جایی که یقه ظاهر می شود، صورت می گیرد. VE : سبز شدن، V1: اولین برگ و Vn: nامین برگ است. مرحله زایشی (R) هم زیرتقسیماتی دارد که عبارتند از: R1، R2، R3، R4 و R5 به ترتیب مراحل کاکل، بلیستر، شیری، خمیری، دندانی و رسیدگی فیزیولوژیک می باشند. است سیستم، مراحل مختلف ذرت را به دقت تشریح می کند. اما همه گیاهان (همه بوته ها) در مزرعه همزمان در یک مرحله از رشد نیستند. بنابراین وقتی 50% یا بیشتر از 50% بوته ها، در مرحله خاصی از رشد باشند، نامگذاری مزرعه به نام آن صورت می گیرد. مثلاً مرحله V3 یعنی 50% یا بیشتر بوته ها در مرحله V3 هستند (هاردمن و گانسولوس، 1998 و ریچه و همکاران، 1993).
از مرحله V1 تا حدود R3 (که رشد ریشه خیلی محدود می شود)، یکسری از گره های ریشه ای زمان ظهور هر گره ریشه جلوتر از گره ساقه است، رشد می کنند و تعداد کل آنها به 10-7 گره می رسد. غیر از ریشه شعاعی، تمام ریشه ها به طرف پایین، افزایش می یابد و در قسمت سطحی لایه خاک خشک می شود (ریچه و همکاران، 1993).
1-9- عوامل محیطی مورد نیاز ذرت
ذرت بر خلاف گندم و جو احتیاج به گرما و حرارت زیاد خورشید. مناطقی که تابستان گرم و تابش نور خورشید کافی و پاییز خشک دارند، بهترین عملکرد را از نقطه نظر تولید دانه دارند. در صورتی که حداقل درجه خرارت زمین به 10-6 درجه سانتیگراد برسد، ذرت جوانه می زند و بهترین رشد را در حرارت هوای طبیعی 30-20 درجه دارد. ذرت بعد از سبز شدن تحمل درجه حرارت حدود صفر را ندارد و از آن صدمه شدید می بیند. بعضی از واریته های ذرت مثل دندان اسبی در مدت 90 روز محصول تولید می کنند ولی اصولاً طول دوره رشد و نمو برای تولید محصول 110 الی 130 روز می باشد. ذرت در طول مدت رشد و نمو احتیاج به رطوبت کافی دارد و میزان بارندگی 600 تا 700 میلیمتر با پراکندگی مناسب زمانی، برای رشد و نمو ذرت کافی می باشد. تولید یک کیلوگرم ماده خشک ذرت به حدود 315-415 لیتر آب احتیاج دارد (کوچکی و همکاران، 1374 و عباسپور، 2004).
ذرت در عرضهای جغرافیایی مختلف به جز در مناطقی که زیاد سرد بوده و یا دورهی رشد و نمو در آنها کوتاه است، به عمل می آید. ذرت در عرض جغرافیایی 56 و 58 درجه شمالی در کشورهای اسکاندیناوی و 42 درجه جنوبی در کشور نیوزلند به خوبی عمل میاید. طبق آزمایش انجام شده در کرج مدت جوانه زدن تا رسیدن ذرت در خصوص ارقام نیمه زودرس حدود 120 روز با مجموع درجات حرارت 3127 درجه رشد روز با متوسط درجه حرارت روزانه 42/25 درجه سانتیگراد و ارقام نیمه دیررس حدود 138 روز با مجموع درجات حرارت 3780 درجه رشد روز با متوسط درجه حرارت روزانه 98/28 درجه سانتیگراد می باشد (کوچکی و همکاران، 1374 و عباسپور، 2004).
یکی دیگر از عوامل محیطی بسیار مهم برای رشد ذرت، نور می باشد. بنابراین در مناطقی که در دوره رشد ذرت نور کافی وجود نداشته باشد، رشد کند شده و گیاه دیررس می شود. در ارقامی که برای تولید دانه یا بذرگیری کشت شدهاند، به علت کاهش فتوسنتز، کمیت و کیفیت دانهها و بذور نیز کاهش می یابد.
1-9-1- حرارت
به طور طبیعی جایگاه اصلی ذرت در نواحی گرمسیری و نیمه گرمسیری است و به علت قابلیت سازگاری خوب این گیاه به محیطهای مختلف امکان کشت آن حتی در مناطق سردسیری به شرط رفع سرما و یخبندان میسر می باشد. ذرت به عنوان یک گیاه گرمسیری احتیاج زیادی به حرارت در طول دوره رشد دارد و در تمامی دوران رشد و نمو خود به یخبندان حساس می باشد، همچنین درجه حرارتهای بالا به آن خسارت وارد می نماید (درجه حرارت بیش از 35 درجه سانتیگراد). در درجه جرارت 10-8 درجه سانتیگراد به کندی جوانه می زند، درجه حرارت مناسب خاک برای جوانه زدن و خروج گیاهچه 18-16 درجه سانتی گراد بوده و مناسبترین درجه حرارت در طول دوره رشد و نمو ذرت بین 30-20 درجه سانتیگراد می باشد (اسپاراگو و دادلی، 1988 و ابراهیم پور، 1390).
فاصله زمانی بین سبز شدن دانه تا ظهور گل تاجی عمدتاً توسط درجه حرارت طی این دوره رشد تعیین می گردد و طول دور تأثیر کمتری دارد. گیاه ذرت به درجه پایین حساس بوده و در مناطق سرد قسمتی از رشد مقدماتی یعنی از جوانه زدن تا شروع رشد سریع گیاه در کمتر از 16-15 درجه سانتیگراد انجام می گیرد به همین دلیل قسمتهای هوایی گیاه زرد رنگ می شود (کمتر از 15 درجه سانتیگراد در اوایل تابستان). حساسیت به سرما و تغییر رنگ گیاه از سبز به زرد روشن یکی از اختصاصات گیاهان می باشد، کاهش درجه حرارت در مرحله رسیدن دانه، فاکتوری موثر در کاهش محصول ذرت می باشد، چنانچه درجه حرارت در این مرحله پایین تر از 12 درجه سانتیگراد می باشد، انتقال مواد از مغز ساقه به دانه متوقف می شود، مناسبترین درجه حرارت برای این مرحله 22-20 درجه سانتیگراد می



قیمت: 11200 تومان

Author:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *