*267

دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شرق
دانشکده : علوم انسانی
گروه : علوم ارتباطات
عنوان پایان نامه :
نقش رسانه های جمعی در جلب مشارکت مردمی درطرح اکرام ایتام کمیته امداد خمینی (ره) در بین شهروندان تهرانی
استاد راهنما :
جناب آقای دکتر فیروز دیندار فرکوش
استاد مشاور :
جناب آقای دکتر نادر صادقی لواسانی
نگارنده :
سید ابولفضل پرپنجی
1392

تشکر
سپاس بیکران به درگاه حق؛ اوکه قطره ای از اقیانو بی انتهای علم خود را بر من عنایت فرمود، تا پیوسته مشتاق بهره گیری از قطره ای دیگر باشم . سپاس و ستایش بیکران خداوندی را که با بینش حکیمانۀ خویش هستی را بنیان نهاد و انسان را آفرید ، سپاس آفریدگاری را که بزرگی شگفت انگیز اش، در وسعت خیال نگنجد .اکنون که توفیق به پایان بردن مقطعی دیگر از مراحل تحصیل نصیبم شده، برخود لازم می دانم از همه سروران عزیزی که مرا در طول این تحقیق یاری نموده اند، تقدیر و تشکر نمایم و دراینجا لازم می‌دانم از زحمات بی‌دریغ اساتید برجسته‌ام جناب آقای دکتر دیندار و جناب آقای دکتر صادقی که با فرهیختگی و سعه صدر راهنمایی این رساله را برعهده داشتند، مراتب امتنان و قدردانی خود را اعلام دارم.
از سرکار خانم دکتر سارا محمدپورکه همواره با گشاده‌رویی و صبر و حوصله پذیرای سوالات متعدد دانشجویان بودند و همچنین از آقای دکتر حبیب صبوری خسرو شاهی و جناب آقای دکتر رحمان زاده سایر اساتیدی که در این مدت درخدمتشان شاگردی نمودم،‌ کمال تشکر و قدردانی دارم.
همچنین از معاونت محترم حمایت و سلامت خانواده ، مدیرکل محترم تحقیقات ، پذیرش و خدمات مددکاری ،مدیرکل محترم کمیته امداد امام خمینی (ره) استان تهران به خاطر همکاری صمیمانه آنها در جمع آوری اطلاعات از جامعه مورد تحقیق ، تقدیر و تشکر می نمایم.
زحمات همه سروان عزیر را ارج نهاده ؛ برای آنان از خداوند متعال آرزوی سلامتی و توفیق روز افزون مسئلت دارم.
محبت بی پایان و سپاس بی کرانم را نثار خانواده ای می کنم که همواره آفریننده زیباترین لحظاتم هستند و هرچه دارم از آنهاست
تقدیم به
پدر و مادرم؛ اسوه های جاودان زندگی ام
و تقدیم به :
همسر دلسوز و مهربانم
و
پدر ومادر همسرم
و تقدیم به :
نگار و نیکو شکوفه های زندگیم
فهرست مطالب
چکیده1
TOC o “1-3″ h z u فصل اول: کلیات پژوهش2
1-1 مقدمه3
1-2 بیان مسئله4
1-3 اهمیت مساله6
1-4 اهداف پژوهش9
1-5 سوالات تحقیق9
فصل دوم:10
2-1- تاریخچه تحقیق 11
2-1-1 مشارکت اجتماعی ایرانیان در بعد از انقلاب اسلامی13
2-1-2 – کمیته امداد خمینی و مشارکت15
2-1-3- برنامه توسعه مشارکت های مردمی16
2-2- پیشینه تحقیق19
2-2-1- پیشینه داخلی19
2-2-2- پیشینه خارجی22
2-3 – مفاهیم 25
2-3-1- مشارکت25
2-3-1-1 انواع مشارکت26
2-3-1-2 – بعدهای مشارکت27
2-4 – دیدگاه های نظری درباره مشارکت29
2-4-1- دیدگاه جامعه شناختی مشارکت29
2-4-1-1- رویکرد کارکرد گرایی29
2-4-1-2- رویکرد تضاد:32
2-4-1-3- رویکرد کنش متقابل نمادین33
2-4-2- رسانه ها و جلب مشارکت عمومی34
2-4-3- ارتباطات مشارکتی39
2-4-3-1- پائولو فریزه : الگوی بصیرت و محاوره40
2-4-3-2- نظریه برجسته سازی41
2-4-3-3- نظریه کاشت 45
2-4-3-4- یورگن هابرماس46
2-4-4- رویکردهای جریان چند مرحله ای49
2-4-4-1- تئوری اشاعه و نوآوری 56
2-4-4-1-1- دانیل لرنر60
2-4-4-1-2- راجرز62
2-4-4-1-3- مایرون وینر68
2-4-5- رویکرد استفاده و خشنودی70
2-4-5-1- نظریه استفاده و رضامندی 74
2-4-5-2- الگوی استفاده و تاثیر75
2-4-5-3- نظریه مصرف ارتباط جمعی در مدل وینداهال :76
2-4-6- گابریل آلموند80
2-5- چارچوب نظری 82
2-6- مدل تحقیق 84
2-7- فرضیات تحقیق 84
فصل سوم85
3-1- روش پژوهش 86
3-2- جامعه آماری پژوهش 86
3-3- واحد مشاهده و سطح تحلیل 86
3-4- حجم نمونه86
3-4- شیوه نمونه گیری87
3-5- ابزار گردآوری 87
3-6- روش تجزیه و تحلیل داده ها88
3-7- روش های تجزیه وتحلیل88
3-8- اعتبارو روایی ابزار گردآوری 88
3-9- تعاریف مفهومی و عملیاتی متغیر های پژوهش 89
فصل چهارم 91
4-1- مقدمه92
4-2- یافته های توصیفی92
4-2-1- جنسیت92
4-2-2- سن93
4-2-3- تحصیلات94
4-2-4- میزان اعتماد به رسانه95
4-2-5- نوع برنامه رسانه ها96
4-2-6- زمان پخش برنامه رسانه ها 97
4-2-7- میزان استفاده از رسانه ها 98
4-2-8- میزان استفاده از تلویزیون99
4-2-9- میزان استفاده از رادیو 100
4-2-10- میزان استفاده از اینترنت 101
4-2-11- بررسی نرمال بودن متغیر وابسته 102
4-3- یافته های توصیفی107
4-3-1-رابطه میزان استفاده از رسانه و مشارکت مردمی 107
4-3-2- رابطه زمان پخش برنامه از رسانه ها و مشارکت مردمی 109
4-3-3- رابطه نوع برنامه رسانه ها و مشارکت مردمی 110
4-3-4- رابطه اعتماد به برنامه رسانه ها و مشارکت مردمی 112
4-4- آزمون فرضیه ها 113
4-4-1- یافته های تبیینی 113
4-4-2- همبستگی پیرسون بین میزان مشارکت مردمی و متغیرهای مستقل113
4-4-3- رگرسیون چند متغیری به روشStepwise 116
4-4-4- تحلیل رگرسیون 116
4-4-5-تحلیل مسیر 119
4-4-6-مدل تحلیلی124
فصل پنجم 125
5-1- مقدمه 126
5-2- نتایج توصیفی مربوط به تحقیق 126
5-3- نتایج استنباطی مربوط به تحقیق 126
5-4-بحث و نتیجه گیری 127
5-5- محدودیات تحقیق129
5-5- پیشنهادات130
فهرست جداول
جدول 3-1- ضریب آلفا89
جدول 4-1- جدول توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب جنسیت 92
جدول 4-2- جدول توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب سن93
جدول 4-3 – جدول توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب تحصیلات94
جدول 4-4- جدول توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب میزان اعتماد به رسانه 95
جدول 4-5- جدول توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب نوع برنامه رسانه ها 96
جدول 4-6- جدول توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب زمان پخش برنامه رسانه ها 97
جدول 4-7- جدول توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب میزان استفاده از رسانه ها 98
جدول 4-8- جدول توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب میزان استفاده از تلویزیون 99
جدول 4-9- جدول توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب میزان استفاده از رادیو 100
جدول 4-10- جدول توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب میزان استفاده از اینترنت 101
جدول 4-11- جدول توزیع فراوانی و آماره های توصیفی مشارکت مردمی و ابعاد آن 102
جدول 4-12- آماره های توصیفی مربوط به بررسی نرمال بودن متغیر مشارکت مردمی 104
جدول 4-13- آزمون سیمون- کولموگورف 105
جدول 4-14- جدول توافقی میزان استفاده از رسانه و مشارکت مردمی 107
جدول 4-15- آزمون همبستگی کندال بین متغیر میزان استفاده از رسانه و مشارکت مردمی 108
جدول 4-16- جدول توافقی زمان پخش برنامه رسانه ها و مشارکت مردمی 109
جدول 4-17- آزمون همبستگی کندال بین متغیر زمان پخش برنامه رسانه ها و مشارکت مردمی 109
جدول 4-18- جدول توافقی نوع برنامه رسانه ها و مشارکت مردمی 110
جدول 4-19- آزمون همبستگی کندال بین متغیر نوع برنامه رسانه ها و مشارکت مردمی 111
جدول 4-20- جدول توافقی اعتمادبه برنامه رسانه ها و مشارکت مردمی 112
جدول 4-21- آزمون همبستگی کندال بین متغیر اعتمادبه برنامه رسانه ها و مشارکت مردمی 112
جدول 4-22- آزمون همبستگی پیرسون بین میزان مشارکت مردمی ومیزان استفاده از رسانه 114
جدول 4-23- آزمون همبستگی پیرسون بین میزان مشارکت مردمی ونوع برنامه رسانه 114
جدول 4-24- آزمون همبستگی پیرسون بین میزان مشارکت مردمی وزمان پخش برنامه رسانه 115
جدول 4-25- آزمون همبستگی پیرسون بین میزان مشارکت مردمی و اعتمادبه برنامه رسانه 116
جدول 4-26- مدل رگرسیون پیش بینی شد 117
جدول 4-27- نتایج آزمون ANOVA 117
جدول 4-28- ضرایب رگرسیونی مربوط به مدل های پیش بینی شده 118
جدول 4-29- تحلیل مسیر مرحله اول 119
جدول 4-30- تحلیل مسیر مرحله دوم120
جدول 4-31- تحلیل مسیر مرحله سوم121
جدول 4-32- تحلیل مسیر مرحله چهارم122
جدول 4-33- محاسبه ضریب تاثیر متغیر میزان استفاده از رسانه برمیزان مشارکت مردمی 123
جدول 4-34- محاسبه ضریب تاثیر اعتماد به رسانه بر میزان مشارکت مردمی 123
جدول 4-35- محاسبه ضریب تاثیر متغیر نوع استفاده از رسانه برمیزان مشارکت مردمی 124
جدول 4-36- محاسبه ضریب تاثیر متغیر زمان استفاده از رسانه بر میزان مشارکت مردمی 124
فهرست نمودار
نمودار 4-1- توزیع پاسخگویان بر حسب جنسیت 93
نمودار4-2- توزیع پاسخگویان بر حسب سن 94
نمودار4-3- توزیع پاسخگویان بر حسب تحصیلات 95
نمودار 4-4- توزیع پاسخگویان بر حسب میزان اعتماد به رسانه 96
نمودار4-5- توزیع پاسخگویان بر حسب نوع برنامه رسانه 97
نمودار4-6- توزیع پاسخگویان بر حسب زمان پخش برنامه رسانه 98
نمودار 4-7- توزیع پاسخگویان بر حسب میزان استفاده از رسانه 99
نمودار 4-8- توزیع پاسخگویان بر حسب میزان استفاده از تلویزیون 100
نمودار4-9- توزیع پاسخگویان بر حسب میزان استفاده از رادیو 101
نمودار 4-10- توزیع پاسخگویان بر حسب میزان استفاده از اینترنت 102
نمودار 4-11- نمودارQ-Q 105
نمودار4-12- نمودار Box plot 106
نمودار 4-13- نمودار هیستو گرام 106
نمودار 4-14- رابطه بین میزان استفاده از رسانه و مشارکت مردمی 108
نمودار 4-15- رابطه بین زمان پخش برنامه از رسانه و مشارکت مردمی 110
نمودار4-16- رابطه بین نوع برنامه و مشارکت مردمی 111
نمودار4-17- رابطه بین میزان اعتماد به رسانه و مشارکت مردمی 113
نمودار 4-18- تحلیل مسیر مرحله اول 120
نمودار 4-19- تحلیل مسیر مرحله دوم 121
نمودار 4-20- تحلیل مسیر مرحله سوم 122
نمودار4-21- تحلیل مسیر مرحله چهارم 123
نمودار 4-22- مدل علی تحقیق124
چکیده :
امروزه تبادل اطلاعات و ارتباطات در دنیای مدرن،حیات انسانی راتحت شعاع خود قرارداده و مشارکت اجتماعی یکی از الزام آورترین رویکردها در فرایند جوامع محلی و پایدار محسوب می‌شود.زندگی اجتماعی انسان به دلیل ضعف در مقابل موانع و حوادث محیط وبه منظور غلبه بر مشکلات شکل گرفت و به مرور زمان برای چیرگی بر مصیبت و شرایط محیطی متحول شد و در قرن بیستم مشارکت مفهومی نوین یافت و در دنیای مدرن به واسطه قابلیت های وسایل ارتباط جمعی تمامی جوامع از احوال یکدیگر خبردار می شوند.
پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش رسانه های جمعی (اینترنت، رادیو ، تلویزیون) بر مشارکت مردمی درمیان حامیان طرح اکرام کمیته امداد خمینی در استان تهران انجام گردیده است و چار چوب نظری آن بر مکتب نوسازی (لرنر) و هوشیار سازی پائولوو برجسته سازی استوار می باشد.این پژوهش به روش پیمایشی بوده و از پرسشنامه جهت گردآوری داده‌ها استفاده شده است. نمونه آماری شامل 360 نفر از حامیان طرح اکرام کمیته امداد خمینی استان تهران بوده که با روش تصادفی ساده انتخاب شده اند. اطلاعات بدست آمده با استفاده از آزمون های آماری توصیفی و استنباطی (رگرسیون خطی ، ضریب پیرسون ، …) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند و طبق نتایج آمار توصیفی میزان مشارکت مردمی 107نفر (7/29 درصد) از حامیان درسطح پایین ، 184 نفر(1/51 درصد) درسطح متوسط و 69 نفر (2/19درصد ) درسطح بالایی قرار دارد.و به طور کلی میزان مشارکت مردمی درسطح متوسطی (1/51) است.
بر اساس یافته های تحقیق ؛ بین مشارکت مردمی و میزان استفاده از رسانه ( 343/0=R ) ،بین نوع برنامه پخش شده از رسانه ( 399/0= R )، زمان پخش برنامه ها از رسانه ( 441/0 =R )، اعتماد به برنامه رسانه ها ( 522/0=R) رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. به عبارتی با افزایش میزان استفاده از رسانه ، اعتماد به برنامه رسانه ها و… میزان مشارکت مردمی افزایش می یابدواژه‌های کلیدی : مشارکت مردمی، میزان استفاده از رسانه، اعتماد، حامی ، رسانه های جمعی
فصل اول
مقدمه
بیان مساله
اهمیت و ضرورت
اهداف تحقیق
سوالات تحقیق
مقدمه
موضوع مشارکت و چگونگی تحقیق آن گرچه ریشه در تاریخ دیرینه ملتها دارد و جوانب مختلف مسائل اقتصادی ، اجتماعی ، فرهنگی و سیاسی کشور ما در طول تاریخ بر اساس مشارکتهای مردم استوار بوده است ، لیکن این مفهوم امروز اهمیتی دو چندان پیدا کرده و همواره به عنوان یک ضرورت تاریخی ، در عرصه های گوناگون مورد بحث بسیاری از اندیشمندان و دست اندرکاران به ویژه در زمینه های مسائل اقتصادی ، اجتماعی و سیاسی قرار گرفته است، به گونه ای که به نظر برخی از اندیشه گران ، محور اساسی توسعه بر مشارکت کلیه نیروها استوار است. با عنایت به این واقعیت که رشد ملی نه فقط به مدد منابع مادی ، بلکه بیشتر به یاری و مشارکت انسانها صورت می پذیرد و تصمیم های گروهی ، توجه به نیازهای محلی و گروهی ، رودررویی مستقیم با مسائل و حل فوری آن نیز به مدد اندیشه و تفکر جمعی امکان پذیر است، به همین دلیل نیز ضرورت مشارکت هیچ گاه در طول تاریخ همانند امروز و آینده دارای اهمیت نبوده است. نخبگان هر قدر هم روشنفکر باشند ، باز به تنهایی قادر به ایجاد تمدنی جدید نیستند. هرچه هست و باید باشد به مدد مساعی جمعی ممکن است. ایجاد تمدن جدید مستلزم نیروی تفکر همه انسانهاست و این نیرو امروزه موجود و آماده کاراست. به قول تافلر (1364) ابداع و تخیل جمعی، محور کارها در آینده است (متین ، 44:1388).
یکی از مهم ترین عواملی که به تداوم حیات بشر کمک کرده ، همکاری و مشارکت میان انسانهاست. از منظر جامعه شناسی ، مشارکت به عنوان فرایند تعاملی چند سویه مطرح می شود، که مداخله و نظارت مردم و قابلیت سیاسی – اجتماعی نظام را در دستیابی به توسعه ، همراه با عدالت اجتماعی در پی خواهد داشت . بنیادی ترین اندیشه زیر ساز مشارکت ، پذیرش اصل برابری مردم است و هدف از آن هم فکری ، همکاری و تشریک مساعی افراد در جهت بهبود کمیت و کیفیت زندگی در تمامی زمینه های اجتماعی ، اقتصادی و سیاسی است . مشارکت در فراگرد توانمندسازی افراد جامعه تأکید دارد (طوسی ،5:1370).
مشارکت اجتماعی به عنوان کنش آگاهانه، داوطلبانه ، جمعی و کم و بیش سازمان یافته افراد و گروه ها در جهت اهداف، نیازهاو منافع جمعی (غفاری و نیازی ،18:1386). خود مستلزم وجود زمینه ها و متغیرهایی است.از جمله این متغیرها می توان ارزیابی از پاداش های مشارکتی ، اطمینان نسبت به نتایج ، مسئولیت پذیری ، سرمایه اجتماعی ، ارزش های فرهنگی مناسب و … یاد کرد.
انسانها در زندگی اجتماعی خویش هنگامی در تمامی ابعاد وجودی خود رشد و تعالی می یابند که در انجام کارها یا اجرای اعمالی که به آنها مربوط می شود، با یکدیگر همکاری و مشارکت داشته باشند و این خود نیازمند وجود اعتقادات مشترکی است که در بین آنها وجود دارد. رسانه ها موجب می شوند شهروندان در جریان تغییرات سریع و دگرگونیهای اجتماعی در ابعاد خارجی و داخلی قرار گیرند، از آنجا که دایرۀ تنازعات بشری، در حد قابل توجهی، به دایرۀ رقابت و برخورد رسانه ها با یکدیگر تبدیل شده است، در چنین فضایی، رسانه ها به طور روزافزون، بر کمیت و کیفیت برنامه های خبری می افزایند. نقش رسانه ها در مواقع بحران ها، در افزایش آگاهی مردم در ایجاد زمینۀ مناسب برای مشارکت آنها در پیشبرد برنامه های سیاسی و اجتماعی تعیین کننده است. به عنوان مثال می توان به فضاسازی رسانه ها برای مشارکت احاد مردم در انتخابات گوناگون، حمایت از برنامه های توسعه اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادی کشور و مشارکت آنان در شرایط بحرانی مانند سیل، زلزله، خشکسالی، قطعی و… اشاره کرد.
بیان مسأله
 امروزه وسایل ارتباط جمعی(رادیو،سینما، تلویزیون و مطبوعات و… ) با انتقال اطلاعات و دانشهای جدید و تبادل افکارو عقاید عمومی درراه پیشرفت و توسعه فرهنگ و تمدن بشری نقش اساسی بر عهده دارند، عصر ما عصر ماهواره‌‌‌ها و کامپیوترهاست عصر تسلط بشر بر زمان و مکان، زمین و جهان است. امروز همه چیز در شرف تغییر و تحول قرار دارد و این تغییر همه اقشار را در بر می‌گیرد چه در شهر و چه در روستا و در این راه نمی‌توان از نقش وسایل ارتباط جمعی در این تحولات چشم پوشید.
اکنون دیگر بدون اطلاع از وقایع روزمره و بدون استفاده از وسایل ارتباط جمعی نمی‌توان زندگی کرد، زیرا انسان تنها به واسطه آن می‌تواند مراحل رشد و تکامل مادی و معنوی خویش را طی کند. بسیاری از محققان مربوط به مسایل توسعه کشورهای جهان سوم معتقدند که با استفاده صحیح از وسایل ارتباط جمعی می‌توان با فقر و بی سوادی به مبارزه برخاست و همچنین با آموزش فنون و روش های نوین در اشکال اطلاعات و آگاهی‌ها نقش مشارکت های اجتماعی در زمینه‌‌‌های گوناگون اعم ازصنعت، خدمات، کشاورزی، باغداری، دامداری و…… برجسته کرد.وسایل ارتباط جمعی به عنوان یکی از نظام های فرعی جامعه، متاثر از نظام اجتماعی اند و موفقیتشان در جلب مشارکت مردم در چارچوب نظام حاکم بر این وسایل قابل ارزیابی است. رسانه ها قادرند در فضایی مردمی، در مجموعه ای از عوامل هماهنگ، در مشروعیت بخشیدن به نظام و ایجاد باور میان توده ها و حاکمیت و در نهایت ترغیب و تشویق مردم به مشارکت بیشتر در امور مؤثر واقع شوند مشارکت مردمی شرایط را برای فعالیت رسانه های جمعی در انجام وظایفشان آماده می کند و زمینه تسریع توسعه را فراهم می سازد. در رسانه های جمعی به خصوص رسانه های تصویری و شنیداری ، برنامه‌هایی با هدف ترغیب مشارکت اجتماعی مردم ساخته می‌شود، توجّه به نوع و قالب برنامه و شیوۀ بهره‌مندی از آن برای بیان موضوع استفاده می شود . دامنه نفوذ و گسترش شبکه‌های رسانه های جمعی عامل تعیین‌کننده‌ای برای ترغیب مشارکت اجتماعی در سطح ملی و محلی است. همین ویژگی منحصر به فرد رسانه ها با توجّه به تنوع و گونه‌گونی فرهنگی در ساخت برنامه‌های مشارکتی نقش مؤثری دارند.امروزه مشارکت بعنوان امری اساسی جهت دخالت آگاهانه و واقعی مردم در تعیین سرنوشت خویش در تمامی عرصه های زندگی وارد گشته است.
مشارکت اجتماعی یکی از الزام آورترین رویکردها در فرایند جوامع محلی و پایدار محسوب می‌شود.زندگی اجتماعی انسان به دلیل ضعف در مقابل موانع و حوادث محیط وبه منظور غلبه بر مشکلات شکل گرفت و به مرور زمان برای چیرگی بر مصیبت و شرایط محیطی متحول شد و در قرن بیستم مشارکت مفهومی نوین یافت و در دنیای مدرن به واسطه قابلیت های وسایل ارتباط جمعی تمامی جوامع از احوال یکدیگر خبردار می شوند اخبار مربوط به حوادث طبیعی و غیرطبیعی و هرآن چیزی که مربوط به انسان و محیط زیست اوست به طور همزمان به اطلاع همگان می رسد . شکل گیری اتحاد و وفاق ملی و انسجام اجتماعی در میان اقشار مختلف مردم از مزایای دیگر مشارکت در جامعه به شمار می روند.طرح اکرام ایتام ،با هدف رسیدگی به نیازهای مادی و معنوی فرزندان محروم از نعمت پدراز سال ۱۳۷۸ آغاز گردید که تحت پوشش امداد امام (ره) طراحی و اجرا گردید که بی تردید ستون های استوار آن ایده های الهی و نو و حضور عملی مردم و وجدانهای آگاه و بیدار است .
چنان که در اصل بیست و یکم و بیست و نهم قانون اساسی مقرر گردیده دولت از محل درآمدهای عمومی و درآمدهای حاصل از مشارکت مردم حمایت های مالی را برای یک یک افراد کشور تامین نماید.مشارکت مردم در امور اقتصادی، اجتماعی و سیاسی جامعه خویش بنیادی ترین مسئله در تامین عدالت اجتماعی است (بایندر، ۱۳82: ۱۲۰).
امروزه مشارکت به عنوان امری اساسی جهت دخالت آگاهانه و واقعی مردم در تعیین سرنوشت خویش در تمامی عرصه های زندگی وارد گشته است. کمیته امداد امام خمینی برای اجرای این رسالت مهم از رسانه های جمعی به عنوان پل ارتباطی بین نیازمندان و حامیان بهره می جویند و رسانه ها نیز در راستای اهداف این موسسه و ترویج همدلی و همیاری و آگاه سازی ملت از وضعیت نیازمندان باارائه پیام های تصویری و شنیداری کمک های شایانی را انجام می دهد. در این تحقیق درپی بررسی نقش رسانه های جمعی(رادیو ، تلویزیون ،اینترنت) در جلب مشارکت های مردم (حامیان ) درکمک کردن و سرپرستی کودکان بی سرپرست ویا بدسرپرست ها ونوع حمایت حامی ها از آنها می باشد.
کمیته امداد خمینی به عنوان رابط و واسط بین نیکو کاران و نیازمندان جامعه با رعایت اصول حفظ عزت نفس و کرامت محرومین و نیت خیر مردم را جهت مساعدت به افراد نیازمند عملی می سازد ، این سازمان به صورت کمی و کیفی و با فراهم آوردن زمینه های اجرایی لازم مطابق با امکانات بالقوه و بالفعل در سطح جامعه و در قالب طر حهای مختلف و متعدد ، در راستای مشارکت مردمی گام بر می دارد. از حیایی ترین اصول استقرار مشارکت مردمی نیروی انسانی به کار گرفته شده (حامیان ) است که لازم است دارای روحیه مشارکت جویانه ، انگیزه بالا و اشنایی کامل با برنامه های این سازمان باشند تا بتواند در ارتباط و تعامل با مردم و هماهنگ با برنامه های عام المنفعه گام بردارند.
اهمیت مساله
بی تردید فقر ناشی از وضعیت اقتصادی و آسیبهای حاصله از آن موانع اساسی رشد فرد و جامعه است و تلاش در راستای کاستن از رنج و اندوه حاصل از آن و ریشه کنی و ریشه یابی آن ، در واقع کوششی است برای رفاه و آسایش فرد،خانواده محسوب می شود.گاهی برای نوع انسان اتفاقاتی رخ می دهدو بر اثر آن کمبودها و نارسائیهایی پیش می آید ،از جمله از دست دادن سر پرست خانواده ،یعنی پدر و یا پدر و مادر و آثاری که در پس آن بر جای می ماند ،در اینجاست که اکرام و انفاق معنای واقعی خود را می یابد و طرحی به نام اکرام وآن هم با مقبولیت مردمی شکل می گیرد.در سند۲۰ ساله ، تشکیل و توسعه شبکه های ارتباطی و حمایتی مردمی و کار آمد برای انجام کارهای ماندگار و اثر بخش در میان اقشار آسیب پذیر و تقویت تکافل و توازن اجتماعی را از تکالیف این نهاد بر شمرده و نیز مقرر گردیده این نهاد بعنوان تکیه گاه قابل اعتنای محرومان ادای وظیفه نماید که در این راستا برنامه اکرام ایتام از یک سو در جهت بهره گیری از سرمایه های اجتماعی و حفظ همگرایی مردم مسیر درخشانی را طی نموده و از سوی دیگر قابلیت انتشار و الگوسازی در اقصی نقاط جهان را دارد.  ترویج فرهنگ انفاق ، ایثار و اکرام یتیم و نشر سنتهای حسنه اسلامی اشاره و عمق بخشیدن به روحیه تعاون و مشارکتهای مردمی را در راستای رسیدگی به امور محرومین مهم تلقی نموده که ناظر بر تأکید سازمان بر اکرام ایتام بوده و ضرورت نگاه برنامه ای به این طرح می باشد.اهمیت پرداختن به این مساله زمانی دوچندان می گردد که در طول سال در اقصی نقاط دنیا ماشاهد حوادث طبیعی و غیر طبیعی هستیم که گریبانگیر بسیاری ا ز خانواده ها و افراد انسانی می شود. این موسسه جهت اطلاع رسانی و ارتقاء سطح مشارکت مردمی در راستای اهداف متعالی خویش برای کمک رسانی به مردم از رسانه به مثابه پلی ارتباطی میان حامیان و نیازمندان بهره می گیرد و رسانه های جمعی در بهبود و تسریع روند این رسالت انسانی و اجتماعی با ارائه پیام های صوتی و تصویری در قالب فیلم ، مستند ، گزارش و…آنها یاری می کنند .
امروزه گسترش و شیوع وسایل ارتباط جمعی یا رسانه های گروهی به حدی است که عصر ما عصر ارتباطات نامیده شده است و در بسیاری از موارد خواندن روزنامه، گوش کردن رادیو، تماشا کردن تلویزیون و استفاده از اینترنت به صورت امری عادت درآمده است و به عنوان یک نیاز محسوب می شود. وسایل ارتباط جمعی به عنوان یکی از مهمترین وسایل ایجاد تغییرات در جوامع بشری به جامعه و افراد آن کمک می کند تا در مسیر و خط مشی معین خود موفق تر و با آگاهی و اطلاعات بیشتری حرکت و روند مشارکت اجتماعی تسریع شود و در چگونگی تعامل متقابل شهروندان تاثیر گذاشته و کنش ها و واکنش ها را جهت دار و متناسب با دیگر ابعاد جامعه بسازد .
وجود یک نظام مردمی پیش شرط لازم در موفقیت رسانه های جمعی در زمینه جلب مشارکت مردم است، اما این موفقیت در مرحله بعد مشروط به عواملی چون مدیریت، تخصص کارگزاران رسانه های گروهی و آگاهی آنها از دانش پیشرفته ارتباطی است .مشارکت اجتماعی عامل تقویت همبستگی در شبکه های اجتماعی است. حضور افراد در فعالیت ها و تصمیم گیری های اجتماعی در بلند مدت موجب تعمیق روابط بین اعضای جامعه ، افزایش احساس یگانگی ، سعۀ صدر و تسامح و تساهل می گردد.نقش و اهمیت رسانه های جمعی دراین امر زمان حائز اهمیت می باشد که باتوجه به رشد گسترده جمعیت و پراکندگی آن رسانه این امکان را در اختیار آحاد مردم قرار می دهد که به طور همزمان و همگانی، از اخبار و اطلاعات مربوط به این گونه مسائل آگاه گردند و با شفاف سازی راههای تامین این امور، میزان اطمینان و اشتیاق مردم را در همیاری و همدلی و مشارکت داوطلبانه دو چندان می کردند .مشارکت شهروندان در طرح اکرام باعث افزایش همکاری های اجتماعی و نیز افزایش حس تعلق آنان به یکدیگر می شود. جلب مشارکت مردم منجر به ایجاد و یا تقویت پایه های جامعه مدنی می شود. مشارکت تعریف شده بر اساس برنامه‌های غیر متمرکز، دخالت مردم در تصمیم گیری‌ها و فرایند نوسازی و بازسازی، حفاظت و پایایی اقدامات توسعه ای را مهیا می‌سازد. انسجام و سازمان دهی گروه‌های اجتماعی در تشکل‌ها، موجب فعال تر شدن گروه‌های اجتماعی، به ویژه فقیران و محرومان در فرایند برنامه ریزی می‌شود. طی سال‌های اخیر، در کشور ما چنین رویکردی در فرایند توسعه، به ویژه در سطوح محلی، از اقبال گسترده ای برخوردار شده است. نکته قابل تامل، در برخی برنامه‌های از پیش طراحی شده به ویژه در پروژه‌های بزرگ مقیاس و پر هزینه آن است. نقش جوامع محلی در مراحل تصمیم گیری و اجرای این گونه پروژه‌ها اصولاً قابل تصور نیست، بلکه اساساً نوعی از مشارکت آنها در فرایند نگهداری و بهره برداری از مزایای چنین پروژه‌هایی مورد توجه می‌باشد (تقوی و دولتیاری، 1383: 40).
اهداف تحقیق
هدف کلی :
تعیین رابطه بین رسانه‌های ارتباط جمعی(رادیو ، تلویزیون ، اینترنت ) و میزان مشارکت حامیان در طرح اکرام
اهداف جزئی:
تعیین رابطه بین میزان استفاده از رسانه‌های ارتباط جمعی و میزان مشارکت حامیان در طرح اکرام
تعیین رابطه بین نوع برنامه های پخش شده از وسایل ارتباط جمعی با میزان مشارکت حامیان در طرح اکرام
تعیین رابطه بین اعتماد مردم به رسانه‌های ارتباط جمعی بر مشارکت حامیان در طرح اکرام
تعیین رابطه بین زمان پخش برنامه های رسانه‌های ارتباط جمعی درحوزه اکرام و دستگیری یتیمان بر میزان مشارکت حامیان در طرح اکرام
سوالات تحقیق
میزان مشارکت حامیان طرح اکرام کمیته امداد خمینی چقدر است ؟
آیا میزان استفاده از رسانه‌های ارتباط جمعی برمیزان مشارکت حامیان در طرح اکرام تاثیر دارد؟
آیا نوع برنامه های پخش شده از وسایل ارتباط جمعی بر میزان مشارکت حامیان در طرح اکرام تاثیر دارد؟
آیا اعتماد مردم به رسانه‌های ارتباط جمعی بر میزان مشارکت حامیان در طرح اکرام تاثیر دارد؟
آیا زمان پخش برنامه های رسانه‌های ارتباط جمعی درحوزه اکرام و دستگیری یتیمان بر میزان مشارکت حامیان در طرح اکرام تاثیر دارد؟
فصل دوم
تاریخچه
ادبیات تحقیق
مبانی نظری
چارچوب نظری
2-1- تاریخچه
از حیث تاریخی مشارکت در ایران دارای سابقه دیرینه ای است به گونه ای که عنوان شده است در ایران باستان و در میان اقوام مختلف آریایی، مشارکت به صورت عشیره ای و محلی صورت می گرفته است. و در بین اقوام آریایی انتخابات وجود داشت و سالمندترین شخص به عنوان رئیس عشیره انتخاب می شد. در هر روستا، بزرگ روستا، توسط اهالی به عنوان دهخدا انتخاب می گردید. چند عشیره دور هم جمع می شدند و یک واحد جغرافیایی به نام ده یو رو تشکیل می دادند. شوراهایی که بین اقوام آریایی وجود داشت آنها را به اهمیت کار جمعی آشنا کرده بود. حتی در زمان اشکانیان هم این کار ادامه داشت و شاه اشکانی را مجلس انتخاب می کرد (ایران زاده، 1375، به نقل از غفاری و نیازی ، 206:1386). به لحاظ نظری به رغم پیچیدگی موضوع نظر گاه های گوناگونی در خصوص چگونگی مشارکت در ایران وجود دارد که از میان آنها می توان به سه دیدگاه اساسی اشاره کرد. در دیدگاه اول، ایرانیان اساسا فردگرا و غیر مشارکتی معرفی شده اند. صاحبنظران این دیدگاه معتقدند ایرانیان به واسطه ساخت اجتماعی، سیاسی و اقتصادی دارای روحیه فردگرایی و قبیله گرایی بوده و اکثریت مردم اعتقادی به مشارکت در تصمیم گیری ها و امور اجتماعی نداشته اند. صاحب نظران این دیدگاه در ارتباط با عدم تحقق توسعه در ایران به عواملی چون حاکمیت دائمی حکومتهای مستبد، انحصار و تسلط دولت بر مالکیت، عدم تضمین امنیت و ناپایداری اوضاع، وضعیت طبقات اجتماعی و وابستگی آنها به حکومت، عدم امکان تحرک اجتماعی، فقدان قانون و حقوق شهروندی، وجود مشروعیت مبتنی بر قهر و غلبه، تمرکز قدرت در دست دولت و فقدان گروه های اجتماعی و اقتصادی مستقل از دولت تاکید داشته اند (کاتوزیان، 1373، به نقل از غفاری و نیازی ، 207:1386).نظام اجتماعی ایران بر اساس فراز ونشیب های متعدد و رشد گروههای معارض که سعی در به کار گیری ابزار خشونت علیه حاکمیت نظام را داشتند و نیز به واسطه عدم برخورداری مردم از تربیت اجتماعی و سیاسی در قالب تشکل ها و احزاب نتوانسته ضمن جلب کمک ومساعدت گروهها به سازمان یافتگی درونی خویش کمک نماید. بنابراین نظام اجتماعی جامعه ایران مبتلا به سازمان نیافتگی درونی گردید که بروز و گسترش کنش ها و رفتارهای سرگردان مردم بدون یک راهبرد روشن و کار آمد از خصیصه های اصلی آن به شمار آمد (ایمان، 1376، به نقل از غفاری و نیازی ، 208:1386).
بر این اساس، مشارکت اجتماعی برای مردم حیاتی تلقی نشده و اکثریت جامعه اعتقادی به مشارکت در تصمیم گیریها نداشته اند. یکی از عوامل اساسی این امر وجود و تداوم نظام سیاسی استبدادی بوده است. سرشت قدرت مدار ساختار سیاسی در ایران هر گونه مشارکت سیاسی را منع نموده و به رغم وجود نهادهایی که به ویژه پس از مشروطیت در راستای مشارکت سیاسی ایجاد شد، نظام کماکان سرشت قدرت طلبی خود را ادامه داده و عرصه را بر هر گونه مشارکت فعال سیاسی و اجتماعی تنگ و تنگتر کرد و فرهنگ مشارکتی در مقیاس جمعی امکان بروز و ظهور پیدا نکرده است.در نتیجه نوعی روحیه جامعه گریزی به مفهوم بی تفاوتی نسبت به حقوق اجتماعی، قانون، مسئولیت اجتماعی از یکسو و روحیه قبیله گرایی و اسطوره سازی از سوی دیگر و تبلیغ تسلیم در برابر سرنوشت از سوی ساختار استبدادی مانع از مشارکت گروههای مختلف بوده است.
فرهنگ تشویق و ترویج فردگرایی منفی و بی توجهی به مصالح جمعی در قالب برخی از نحله های صوفی گری، درویشی، زهد مآبی، سکوت در قبال اعمال ناعادلانه قدرت و بی تفاوتی نسبت به امور اجتماعی گسترش یافت. به تعبیری دین به بیانی می‌خواست دنیا را مزرعه آخرت بداند. اگر دنیا مزرعه آخرت تلقی می شد لازم بود که این مزرعه سرسبز و پربار بوده باشد. این برخورد فی نفسه مثبت و ارتباطش با آخرت تحت تاثیر واقعیات زندگی و نظام استبدادی تخریب شده و مبدل به عدم اطمینان و امنیت گردید (قادری، 1374: 175). در نتیجه جامعه ایران با عنایت به ساختار سیاسی و اجتماعی که به لحاظ تاریخی تجربه نموده است حاصل و برآیند وجود افرادی غیر مشارکتی شده که منافع فردی و فعالیت در مقیاس فردی را بر منافع جمعی و فعالیت در مقیاس جمعی ترجیح می دهند.
در دیدگاه دوم، روحیه ایرانی و شخصیت اساسی ایرانیان، روحیه و شخصیت جمع گرا معرفی شده است. در این دیدگاه میل به مشارکت و انجام کار گروهی یکی از الگوهای فرهنگی غالب در فرهنگ جامعه ایران بیان شده است. از این منظر، تاریخ اجتماعی کشور ما تاریخ مشارکت و فعالیتهای جمعی است و اصناف به عنوان یکی از موسسات و نهادهای اجتماعی به صورت خودجوش، غیر دولتی و داوطلبانه فعالیت داشته اند. از جنبه تاریخی تا قبل از به وجود آمدن مفهوم دولت جدید در ایران یعنی تا اواخر قرن سیزدهم، اصناف و واحدهای اجتماعی بودند که قاطبه مردم در آنها عضویت داشتند و فعالیتهای مختلف اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی انجام می دادند.عنوان شده است بنیانهای مشارکت اجتماعی مانند تعاون و فرهنگ تعاونی، واحدها بهره برداری جمعی و نیز سنتهای مشارکتی در ایران سابقه ای کهن دارد. در این دیدگاه مسائل جغرافیایی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی از مهمترین عوامل گسترش مشارکت در ایران قلمداد شده است. به گونه ای که اقلیم خشک و کم باران در اکثر نواحی مرکزی جنوبی و شرقی زمینه را برای ایجاد تشکل های مشارکتی در خصوص چگونگی تقسیم آب و زمین فراهم می‌آورده است (فرهادی، 12:1374).
علاوه بر آن پذیرش دین اسلام توسط ایرانیان و تاکید این دین انسان ساز بر انسجام اجتماعی، مشارکت و همیاری، تشکل هایی مانند شوراها، مزارعه، مضاربه، تعاون، وقف، مشاع و… را پدید آورده و سبب ایجاد واحدهای جمعی و مشارکتی در جامعه گردیده است.
کمالی با استفاده از چهار شرط اجتماعی و ساختاری که آیزنشتاد برای جامعه مدنی مطرح می نماید، که عبارتند از 1) استقلال نسبی حوزه اجتماعی از دولت 2) دسترسی بالنسبه مستقل به دولت یا برگزیدگان حاکم 3) وجود یک فضای عمومی بالنسبه مستقل 4) حمایت قانونی، عنوان می‌نماید که جامعه مدنی در ایران به طور مستقیم موضوع شرط وجود «حاکم» و افراد «آزاد» نیست بلکه متکی به گروه ها و جماعات و نهادهای آنها است که از درجات قابل توجهی استقلال در برابر دولت برخوردارند. براین مبنا ادعای مسعود کمالی این است که ایران حتی در آستانه دو انقلاب مدرن دارای جامعه مدنی بود. جامعه مدنی ای که در آن علما و بازاریان دو گروه قدرتمند آن بودند و می توانستند بر دولت و تصمیم گیری اش تاثیر بگذارند (کمالی، 1381: 63).در دیدگاه سوم، این نکته مورد توجه قرار گرفته است که ایرانیان از دیرباز در زمینه مشارکت با تناقضی عمده روبرو بوده اند. آنان در گستره تاریخ خود به علت حاکمیت زور مداری و شناخته نشدن به عنوان شهروندان صاحب حقوق، از عرصه های رسمی و اجتماعی چشم پوشیده اند و آنها را متعلق به حکومت خودکامه دانسته اند و حتی گاهی به تخریب چنین عرصه هایی پرداخته اند. برعکس، در حیطه های غیررسمی، یعنی حیطه های خانوادگی، محلی و مذهبی و در قالب صدها نهاد و سازمان غیررسمی، مشارکت ایرانیان فوق العاده بوده است. از این جهت ایرانیان مشارکت جو تلقی می‌شوند زیرا بدون آن قادر به خلق آثار تمدنی و رویدادهای بزرگ نبوده اند. با توجه به این ماهیت تناقض آلود، مشارکت مردم کمتر مدون شده و در مطالعه مشارکت اجتماعی در ایران لازم است ماهیت متناقض مشارکت های جمعی و نمودهای متعدد آن مورد توجه قرار گیرد (پیران، 1376: 38).در این دیدگاه به این نکته تاکید شده است که هر چند در تاریخ ایران شاهد رشد فرهنگ تعاون و همیاری در امور اقتصادی و اجتماعی بوده ایم، لیکن مشارکت در زمینه های سیاسی و برخی از ابعاد اجتماعی از یک وضعیت حداقل برخوردار است. بنابراین ایرانیان در گستره تاریخ خود به علت حاکمیت نظام استبدادی و نظام اداری و برنامه ریزی متمرکز، همواره از مشارکت فعال در عرصه های اجتماعی خودداری ورزیده اند ( غفاری و نیازی ، 256:1385).
2-1-1- مشارکت اجتماعی ایرانیان در بعد از انقلاب اسلامی
به طور کلی وضعیت مشارکت پس از پیروزی انقلاب اسلامی و در دوران جنگ تحمیلی در جامعه ایران را می توان مشارکت فزاینده و توده ای، عمدتاً با صبغه سیاسی و دینی دانست. در این دوره مشارکت مردمی صورتی توده ای برای حمایت از دولت و انقلاب داشته و ظهور آن در فعالیتهای سیاسی گسترده چون حضور در صحنه های سیاسی جنگ تحمیلی و انتخابات بوده است. لیکن مشارکت در ابعاد اجتماعی و اقتصادی به دلایلی چون فقدان نهادسازی و تشکیل نهادها و سازمانهای لازم و نبود انگیزه لازم در مردم از عینیت لازم برخوردار نگردیده است(همان ،260). در بخش روستایی جامعه ایران بعد از انقلاب مشارکت فزاینده در قالب بسیج مردمی و حضور در صحنه داشتن که عمدتاً بار سیاسی و اجتماعی داشته از روزهای اول پیروزی انقلاب و به صورت مشهودتر در جریان جنگ تحمیلی جریان داشته است. بخش روستایی جامعه ایران پس از تحقق انقلاب و سقوط نظام سلطنتی به مانند بخش شهری ولی با نمایی و شهود بیشتر به دلیل روابط ساختی حاکم بر آن دچار نوعی قطع ارتباط مدیریتی با ساختار سیاسی حاکم (دولت) گردید. و عوامل دولتی حاکم بر جامعه روستایی قبل از انقلاب که به تعبیری خود بهتر از هر کس شاهد و یا عامل جور و ستم روا داشته شد به روستاییان بودند با فروریختن تشکیلات دولتی خود را معزول یافتند و برآن شدند که دخالتی در امور نداشته باشند (طالب، 1376، به نقل از غفاری و نیازی ، 262:1385). در نتیجه تمامی نهادهای دست اندر کار در امور اجتماعی، سیاسی، فرهنگی، بهداشتی و اقتصادی جامعه ایران به استثناء شرکت های تعاونی روستایی به دلیل ماهیت و کارکرد اقتصادی شان به یکباره از صحنه و حیات اجتماعی روستا غایب گردیدند .در سال 1358 جهاد سازندگی به عنوان نهادی انقلابی به فرمان رهبر انقلاب (ره) تشکیل گردید و به عنوان نهادی انقلابی وارد روستاها می گردد و الگوی مشارکتی فراینده (بسیج مردمی) با ورود نیروهایی از بیرون روستا تحت عناوین جهادگر و امدادگر … که این وضعیت در روستاهای مناطق محروم مشهودتر بوده است در روستاها تقویت می گردد به گونه ای که مشارکت های جمعی خود انگیخته در میان روستاییان احیا و تقویت می گردد. در این فاز نه تنها از وجود نظام دیوانسالاری خبری نیست بلکه دیدی منفی نسبت به آن وجود دارد. با ورود جهاد به روستاها نهاد دیگری نیز با روستاییان ارتباط برقرار می کند و آن هیات های هفت نفره احیاء و واگذاری زمین می باشد که در پی حل مشکل مالکیت اراضی و چگونگی استفاده از اراضی بایر بوده است. توجه به اقدامات مشارکتی و حل مشکل مدیریتی روستاها و تسهیل در ارتباط با مراکز دولتی جهت برخورداری از امکانات مادی و معنوی آنها روستاییان را به سمت تشکیل شوراهای اسلامی روستایی که در قانون اساسی مطرح شده بود ولی قوانین مربوط به چگونگی تشکیل آنها هنوز تصویب نگردیده بود کشاند به گونه ای که با کمک نهادهای انقلابی مرتبط با روستا چون جهاد سازندگی، هیات های هفت نفره احیاء و واگذاری زمین و در مواردی با کمک سپاه پاسداران و کمیته های انقلاب قبل از تصویب مصوب 1361 تشکیل و برگزاری انتخابات مربوط به شوراهای روستایی به جهاد سازندگی داده شد و سپس با تجدیدنظر در سال 1365 اختیار برگزاری انتخابات شوراهای روستایی را مجلس به وزارت کشور داد. در مجموع یکی از نهادهای مهم مشارکتی در سطح روستاها که شورای اسلامی روستا می باشد تشکیل گردید( غفاری و نیازی ، 264:1385-263).
2-1-2- کمیته امداد خمینی و مشارکت
سابقه شکل گیری و پی ریزی تشکیلات این نهاد (کمیته امداد خمینی) به سالهای قبل از پیروزی انقلاب و حدوداً سال 1342 بر می گردد که تعدادی از انقلابیون اول نهضت اسلامی که در زمره همراهان و همرزمان حضرت امام خمینی (ره) قرار داشتند و بعضاً مسئولان فعلی این نهاد می باشند . کمیته امداد خمینی به صورت رسمی در تاریخ 14 اسفند 1357 با صدور حکم تاریخی حضرت امام خمینی (ره) برای مدت نامحدود ، تشکیل گردید. کمیته امداد خمینی (ره) از نوع مؤسسات غیر انتفاعی و عام المنفعه است که مرکز اصلی آن در تهران بوده و در تمامی شهرستان ها و اکثر بخش های کشور و در بعضی نقاط خارج از کشور دارای شعبه است (حسینی ابری، 120:1380).
کمیته امداد با هدف یاری نمودن محرومان و مستضعفان از راه های قانونی تشکیل یافته و در راه امداد درماندگان و آسیب دیدگان و خودکفاکردن محرومان شهری و روستایی تلاش می کند(ازکیا، 42:1367). طرح اکرام ایتام ،با هدف رسیدگی به نیازهای مادی و معنوی فرزندان محروم از نعمت پدر از سال 1378 آغاز گردید کسب رضای الهی، احیای سنتهای حسنه ،پیشگیری از آسیبهای فردی و اجتماعی ایتام و نیز ارتقاءعزت نفس و امید آفرینی در آنان از جمله اهداف متعالی این طرح است. در بیش از یک دهه از عمر پر خیر و برکت اکرام انعکاس صمیمیت و همراهی حامیانی که تصنیف مهربانی را زمزمه کرده اند روشنی بخش وادی تکریم ایتام بوده است. طرح اکرام ،با هدف دستگیری و یاری رساندن به ایتام تحت پوشش امداد امام (ره) طراحی و اجرا گردید که بی تردید ستونهای استوار آن ایده های الهی و نو و حضور عملی ملت بزرگوار و فهیم و وجدانهای آگاه و بیدار است . در اصل بیست و یکم و بیست و نهم قانون اساسی مقرر گردیده دولت از محل درآمدهای عمومی و درآمدهای حاصل از مشارکت مردم حمایتهای مالی را برای یک یک افراد کشور تامین نماید.کمیته امداد امام خمینی (ره) به منظور یاری رساندن به اقشار جامعه و هدایت انگیزه کمک های مردمی ، انفاقات و صدقات ، اقدام به جلب مشارکت های مردمی نموده است. برنامه های امور اعتمادسازی و جلب مشارکت های مردمی این نهاد حول 5 برنامه به شرح ذیل می باشد:
فرهنگ سازی ، ایجاد و ترویج سنت های حسنه اسلامی و اعتمادسازی
توسعه مشارکت مردمی
احیاء و ترویج زکات
تأمین منابع نیروی انسانی مشارکتهای مردمی
هماهنگی شبکه های مردمی ومؤسسات عام المنفعه
 انسان در نظام اجتماعی اسلام دارای ارزش والایی است و حفظ حرمت و کرامت او بر همگان واجب است و خداوند رحمان دوست دارد که همه بندگانش درعزت به سر برند ،از سوی دیگر خداوند متعال خواسته است تا نیاز محرومان بدست همنوعانشان و به قصد قرب و رضایت پروردگار مرتفع گردد و همگان در امر انفاق و نیکوکاری مشارکت نموده تا زمینه زندگی عزتمندانه برای همه آحاد جامعه فراهم گردد.
برنامه های فرهنگ سازی ، ایجاد و ترویج سنتهای حسنه اسلامی و اعتماد سازی
فرهنگ سازی یکی از افقهای چشم انداز بیست ساله امداد است، ترویج سنتهای حسنه اسلامی را می توان جایگاهی برای سازماندهی ارزشهای اعتقادی و تعمیق آن در بینش افراد جامعه دانست و تلاشی است برای تحقق عملی اهداف و دستورات دینی و باورهای فرهنگی و در نهایت مشارکت آن در سطح جامعه و توسعه
2-1-3- برنامه توسعه مشارکت های مردمی
کمیته امداد خمینی به عنوان رابط و واسط بین نیکوکاران و نیازمندان جامعه با رعایت اصول حفظ عزت نفس و کرامت محرومین ، نیت خیر مردم را جهت مساعدت به افراد نیازمند عملی می سازد ، این معاونت به صورت کمی و کیفی و یا فراهم نمودن زمینه اجرایی لازم مطابق با امکانات بالقوه و بالفعل در سطح جامعه و در قالب طرح های متعدد و مختلف ملی ، منطقه ای درراستای چشم انداز 20 ساله کمیته امداد خمینی (ره) و توسعه مشارکتهای مردمی گام برمی دارد.
برنامه احیأ و ترویج زکات
زکات در لغت به معنای رشد و نمو و زیادتی است و معنی دیگر آن تزکیه و اصلاح می باشد. کمیته امداد خمینی (ره) با تأسی به آیات کتاب آسمانی و روایات ائمه معصومین زمینه احیاء و ترویج زکات را به عنوان یک واجب فراموش شده ویاهدف تأمین معیشت خانواده های نیازمند و محروم و با همکاری دیگر سازمانها و وزارت خانه ها در این راستا فعالیت می نماید. به منظور تشویق زکات دهندگان کمک های دریافتی در همان روستا یامنطقه که پرداخت کنندگان زکات حضور دارند هزینه می شود.
برنامه تأمین و آموزش منابع نیروی انسانی مشارکتهای مردمی
از حیاتی ترین اصول استقرار مشارکت های مردمی است. نیروی انسانی بکارگرفته شده لازم است. علاوه بر قوانین و آئین نامه ها و ساختار اداری روحیه مشارکت جویانه ، انگیزه بالا و آشنایی کامل به اصول و فروع دینی باشد تا در ارتباط و تعامل با مردم مؤ لفه ها مربوط را مورد توجه قرار دهد.
برنامه هماهنگی شبکه های مردمی و مؤسسات عام المنفعه
نهادها و مؤسسات عام المنفعه مرجع مهمی در توسعه شبکه های مردمی هستند که می تواند به صورت بالقوه تأثیر قابل توجهی در مشارکتهای مردمی داشته باشند ، هماهنگی و مشارکت پذیری می تواند یکی از اهداف بلندمدت امداد به عنوان یکی اصل مهم مورد توجه قرار گیرد و بدین سان ساختار اداری و مدیریتی این نهاد را گسترش داده و توسعه و مشارکت بیشتر مردم را به همراه داشته باشد.
کمیته امداد امام خمینی به عنوان نهادی جوشیده از بطن انقلاب شکوهمند اسلامی ، با الهام از تعالیم تعالی بخش شرع مقدس ، تولیت و رسیدگی به مسائل و مشکلات مددجویان و محرومان در تمامی زمینه های ممکن را در رأس برنامه ها و اقدامات خود قرار داده است.
کفالت و اکرام ایتام و افراد بی سرپرست همواره مورد تأکید و توجه خداوند متعالو ائمه معصومین (ع) بوده است در کلام گویای خداوند متعال (قرآن کریم) آمده است که اکرام یتیم موجب دوستی خداوند، آسایش در دنیا و آخرت ، بازدارنده از کبرو غرور و دوری از محنت های مالی و… می گردد.بر این اساس خدمت به ایتام عهدی است که با خداوند متعال بسته می شودو معاهدان آن راستگویان و پرهیزکارانندو انجام این کار بهترین ملاک ایمان به خداوند و قرآن شناخنه شده است. لذا با تأسی به آیات و روایات فراوان دینی و به منظور تحقق اوامر بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران حضرت امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری حضرت آیت الله خامنه ای مبنی بر تقویت حس همدلی و همکاری در جامعه اسلامی و ترویج فرهنگ الهی و اکرام و ایجاد زمینه مشارکت افراد خیر و نیکوکار در امورات خیریه و خلاصه وصل حال فقرا به مردم ، طرح مزبور تهیه و اجرا گردید . امید است انشاء اللَه از این طریق در این وادی غربت، دستان آشنایی را بر سر یتیمان بنوازش بنشاند و اندکی از خیل اندوه و غصه های آنان بکاهد تا موجبات رضای الهی فراهم گردد.
طرح اکرام (کمک به یتیم ): طرحی است که به موجب آن فرزندان یتیم و بی سرپرست دختر (تا زمان ازدواج) و پسر (زیر 18 سال ) مورد حمایت مالی و معنوی حامیان خیر که آمادگی خود را جهت رسیدگی و معاضدت ایتام اعلام نموده اند، قرار می گیرند.کمیته امداد خمینی (ره) در پایان سال 1388 تعداد 364908 فرزند یتیم خانواده های مورد حمایت انواع خدمات خود داشته است.
اطلاعات حامیان طرح اکرام
در اجرای طرح اکرام، معاضدت و حمایت 260536 نفر یتیم به تعداد 439557 نفر حامی خیر و نیکوکار واگذار شده است. این حامیان طی سال 88 مبلغ 4/607 میلیارد ریال به ایتام مورد حمایت خود پرداخت کرده اند. همچنین از مجموع 439557 نفر حامی ثبت شده تعداد 436518 نفر اشخاص حقیقی و تعداد 3039 نفر اشخاص حقوقی می باشند.
حمایت از ایتام توسط هیئت کافل الیتیم :
بخش دیگری از طرح اکرام توسط جمعی از مسلمانان خیر و نوع دوست مقیم کشور کویت موسوم به هیئت ” کافل الیتیم جامع الام الحسین (ع) ” ، با هدف کمک به ایتام مسلمانان کشورهای ایران ، جمهوری آذربایجان ، تاجکستان ، لبنان و افغانستان توسط کمیته امداد خمینی (ره) به اجرا درآمده است.
بر اساس این طرح هر یک از افراد هیئت ، متکفل 15 نفر از ایتام می باشند، که ایتام پسر تا سن 18 سالگی و ایتام دختر تا قبل از ازدواج مورد حمایت قرار می گیرند. طی سال 88 تعداد 8080 نفر از ایتام 23 استان کشور و منطقه غرب استان تهران مورد حمایت هیئت کافل الیتیم بوده و ماهیانه مبالغی به حساب آنها پرداخت گردیده است.
حمایت از ایتام توسط بنیاد کودک :
جمع دیگری از خیرین ایرانی مقیم خارج از کشور (عمدتاً کشور آمریکا) حمایت تعداد 292 نفر یتیم از 6 استان کشور را به عهده گرفته اند و طی سال 88 کمکهایی در قالب وجه نقد به آنان پرداخت نموده اند. خیرین فوق الذکر تحت عنوان مؤسسه خیریه بنیاد کودک از سال 1378 با امداد همکاری دارند.
حمایت از ایتام مورد حمایت امداد توسط سایر مؤسسات :
این مؤسسات از جمله مؤسسه عترت فاطمی از نوع مؤسسات خیریه می باشند که با هدف کمک و مساعدت به ایتام تأسیس شده اند . این مؤسسات طی سال 88 تعداد از ایتام مورد حمایت امداد را مورد حمایت خود قرار داده اند.
حمایت از ایتام خارج کشور :
طی سال 1388 تعداد 57023 نفر از ایتام کشورهای لبنان ، سوریه ، جمهوری آذربایجان ، افغانستان ، عراق و تاجکستان مورد حمایت کمیته امداد خمینی (ره) بوده اند و از انواع کمک ها و خدمات بهره مند شده اند.
2-2- پیشینه تحقیق
2-2-1- پیشینه داخلی
1. عفتی (1371) ، پایان نامه ای را تحت عنوان «بررسی عوامل موثر در مشارکت روستاییان در توسعه روستایی»، تدوین کرده است و با استفاده از روش پیمایشی و ابزار پرسشنامه و مصاحبه اطلاعات گردآوری شده است.بر اساس یافته های تحقیق و دیدگاه صاحب نظران، محدودیت‌ها و عوامل موثر در مشارکت روستاییان در طرح‌های توسعه روستایی را می‌توان این چنین خلاصه نمود: الف) عوامل و تنگناهای مربوط به شرایط بیرون از محیط روستا شامل: ۱- تمرکز قدرت تصمیم گیری در مرکز، بدون ارتباط با سطوح پایین برنامه ریزی، ۲- نابرابری در امکانات و فرصت‌ها و توزیع غیر عادلانه خدمات و عدم توجه به نیاز گروه‌های حاشیه ای، ۳- عدم استفاده موثر از وسایل ارتباط جمعی در تجهیز منابع انسانی برای تامین مشارکت مردم، ۴- عدم وجود هدف‌های روشن مشارکتی برنامه‌های عمرانی و توسعه روستایی و ۵- برداشت محدود و صرف اقتصادی برخی دست اندرکاران از مشارکت، ب) عوامل و تنگناهای مربوط به داخل روستا: ۱- بیسوادی و کاهش سطح آگاهی اجتماعی افراد، ۲- عدم اطلاع و آگاهی کافی نسبت به اهداف طرح‌ها و پروژه‌ها، ۳- ناهمگونی‌های اجتماعی در داخل روستاها و تضادها و اختلافات محلی، ۴- عدم اعتماد روستاییان به مجریان طرح‌ها و احتیاط کاری آنها، ۵- نفع طلبی شخصی و ۶- عدم وجود نهادهای مشارکتی مناسب در سطح روستا. کلیه موارد مطرح شده بر اساس نتایج حاصله بیانگر تاثیر در مشارکت روستاییان در پروژه‌های روستایی می‌باشد (عفتی، ۱۳۷۱: ۲).
2. سفیری و صادقی (1388)، مقاله را تحت عنوان « مشارکت اجتماعی دانشجویان دختر دانشکده های علوم اجتماعی دانشگاه های شهر تهران و عوامل اجتماعی مؤثر برآن» ، بر روی نمونه 349 نفری از دانشجویان دانشگاه های دولتی شهر تهران که با استفاده از روش طبقه ای انتخاب شده اند نوشته اند و برای گردآوری اطلاعات از روش پیمایشی و با استفاده از پرسشنامه و برای تجزیه و تحلیل دادهها از شاخص آماری ضریب همبستگی پیرسون، اسپیرمن،T,Fو تحلیل واریانس و رگرسیون استفاده شده است. و نتایج تحقیق بیانگر آن است که بین متغیر سرمایه اجتماعی ، احساس بی قدرتی و خودپنداره مثبت با مشارکت اجتماعی رابطه معنادار می باشد و بیشترین تاثیر را متغیر اعتماد اجتماعی بر مشارکت دانشجویان دختر دارد. بر این اساس متغیرهای مذکور 22 درصد واریانس مشارکت اجتماعی را تبیین کردند(22/0= R2) . در مورد متغیرهای زمینه ای مثل سن ، پایگاه اقتصادی- اجتماعی ، وضعیت تأهل و مقطع تحصیلی روابط و آماره های استنباطی نشان می دهد که رابطه معناداری بین این متغیرها و میزان مشارکت اجتماعی وجود ندارد. بر اساس دیدگاه هابرماس در جامعه نوین نشان می دهد که کنش ارتباطی نیز در یک فضا و حوزه عمومی شکل می گیردو وجود حوزه عمومی و گفتگوی آزاد و فارغ از سلطه از ضروریات کنش مشارکتی است.تا افراد بتوانند با مشارکت در امور مختلف و اظهار نظر و تشکیل نهادها و انجمن ها برپایه هنجارها و ارزشهای مشترک در تصمیم گیریها در امور مختلف و اداره جامعه خود سهیم شوند.
3. قدیری معصوم و حجت اله شرفی (1385)، مقاله را تحت عنوان «ارزشیابی طرح های خودکفایی کمیتۀ امداد امام خمینی (ره) در افزایش مشارکت مددجویان » برنمونه 126 نفری از خانوارهای ، 35 روستای شهرستان فسا انجام گرفته است. هدف اصلی این مقاله آن است که آثار طرح های خودکفایی کمیته ی امداد امام خمینی (ره) در توسعه ی روستایی از بعد افزایش مشارکت مددجویان در بخش های مرکز ی و نوبندگان شهرستان فسا را مورد آزمون قرار دهد. به همین منظور برخی از طرح های خودکفایی اجراشده توسط کمیته ؛ طرح های دامداری (طرح گاوداری، گوسفند داری) طرح های خدماتی مانند (مغازه داری ، خیاطی ، فنی ) مورد بررسی قرار گرفت. روش این مقاله توصیفی- تحلیلی و استفاده از شیوه های کتابخانه ای و میدانی است با استفاده از شیوۀ پانل وضعیت مشارکت مددجویان قبل و بعد از اجرای طرح های خودکفایی ، مورد بررسی قرار گرفته است. برای تحلیل میزان انگیزه برای مشارکت های روستایی در نزد مددجویان با طرح چهار مؤلفه ی مشارکت های نیروی کار، مشارکت های سیاسی و اجتماعی و مشارکت های مشورتی ، با شوراهای اسلامی روستا در چهار سطح سنجیده گردیده است.نتایج به دست آمده از پیمایش در سطح مددجویان روستایی ، در دو دورۀ قبل و بعد از اجرای طرح های خودکفایی از نظر مشارکت مالی با میانگین رتبه ای 96/1 قبل از اجرای طرح ها با میانگین رتبه ای 17/3 بعد از اجرای طرح های خودکفایی و با انحراف معیار 01/1 قبل از اجرای طرح های خودکفایی و با انحراف معیار 17/1 بعد از اجرای طرح های خودکفایی بیانگر افزایش مشارکت مالی مددجویان در طرح های روستایی است. پس از اجرای طرح ها ، مشارکت سیاسی ، از بالاترین افزایش میانگین رتبه ای ، برخوردار است و کمترین میانگین رتبه ای ، به مشارکت مالی اختصاص دارد ولی در مجموع مشارکت بعد از اجرای طرح ها نسبت به قبل از اجرای طرح ها افزایش یافته است.
4. خیابانی (1376)، پایان نامه ای را با عنوان « بررسی برخی عوامل موثر در کاربرد رسانه های آموزشی از دیدگاه مروجین ومددکاران ترویج استان تهران » صورت گرفته است. محور اصلی این تحقیق مقایسه رسانه های آموزشی جدید با رو شهای سنتی بود. پس از آن تحقیقات به سمت عکس العمل های شناختی شاگردان در مواجهه با رسانه های آموزشی معطوف شد. روش پژوهش توصیفی از نوع پیمایشی و به منظور تجزیه و تحلیل آماری داده ها نیز از روش های آماری T تک متغیره، آزمون F و در تحلیل آماری از ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون و تحلیل واریانس استفاده شده است. یافته های تحقیق نشان می دهد ؛ از بین32 رسانه آموزشی مورد بررسی در این تحقیق ، استفاده از متخصصین در کلاس (با میانگین 83/3) ، بازدید از مزرعه نمایشی (59/3) ، استفاده از پوستر (36/3)، استفاده از نمایشگاه (1/3) و سخنرانی (01/3) مورد استفاده قرار گرفته اندو بالعکس رسانه های ؛ خیمه شب بازی (1/0) ، کامپیوتر (14/0) ، داستان های فکاهی (14/0) ، نقالی (18/0) و تئاتر(19/0) کمتر مورد استفاده واقع شده اند. در مجموع نیز میزان استفاده از کل رسانه های آموزشی برای همۀ پاسخ دهندگان کم بوده ( با میانگین 64/1) است. میانگین استفادۀ مروجین از رسانه های آموزشی 83/1 و مددکاران ترویج 42/1 می باشد که اختلاف معناداری بین این دو در کار اکثر رسانه های آموزشی وجود دارد. همچنین نگرش پاسخ دهندگان نسبت به تأتیر رسانه های آموزشی زیاد ( با میانگین 72/3) بوده است و بین نگرش مروجین (02/4) و مددکاران ترویج (28/3) نسبت به تأثیر رسانه های آموزشی ، اختلاف معناداری وجود دارد. دو عامل میزان تحصیلات پاسخ دهندگان و نگرش پاسخ دهندگان نسبت به تأثیر رسانه ها آموزشی و عدم تناسب رسانه های آموزشی باتعداد کشاورزان نیز دارای رابطۀ مثبت و مستقیم ناچیزی با کاربرد رسانه های آموزشی بوده اند.
5. بیگلو و مرادیان (1391)، مقاله ای را تحت عنوان « ارتباط مشارکت سیاسی مردم و قدرت نرم جمهوری اسلامی ایران » با تأکید بر وجهی از مشارکت با عنوان مشارکت در انتخابات که بخش وسیعی از فعالیت سیاسی مردم و قدرت نرم می پردازد تدوین کرده است. روش این تحقیق کمی و پیمایشی است که پس از انجام تحقیق ، در این تحقیق از نظرات 72 نفر از دست اندرکاران اجرای انتخابات و نخبگان و مسؤولان آشنا با قدرت نرم کشور در وزارت امور خارجه و سازمان های امنیتی ، اطلاعاتی و انتظامی که به صورت تصادفی به عنوان جامعۀ آماری تحقیق انتخاب شده بودند، استفاده شد و نتایج حاصل از تحقیق بیانگر آن است که با شدت رابطۀ 7/0 بین مشارکت مردم در انتخابات و قدرت نرم ایران رابطۀ قوی و معنی داری وجود داردو با توجه به جهت مثبت رابطۀ بین دو متغیر می توان با افزایش مشارکت مردم در انتخابات بر قدرت نرم ایران افزود. این قدرت نرم در داخل و خارج کشور کارایی دارد؛ در سیاست داخلی همراه کردن مردم و افزایش مشروعیت نظام سیاسی و افزایش اعتماد مردم به مسئولین اصلی ترین کاربرد قدرت نرم خواهد بود و در سیاست خارجی افزایش اعتبار بین المللی و همراهی دیگر ملت ها گامی در راستای دست یابی ساده تر به سیاست های خارجی خواهد بود.
6. طالب و همکاران (1390)، مقاله ای را تحت عنوان « ارزیابی نقش مشارکت در طرح های توسعه مناطق روستایی » تدوین کرده اند . روش این تحقیق کیفی و تکنیک آن مصاحبه بود، جامعه آماری پژوهش حاضر ، همه افراد سرپرست خانوار از میان جمعیت واقعی سه روستای هانی گرمله ، کیمنه و بیدرواز را شامل می شود و روش نمونه گیری تصادفی غیر احتمالی و مبتنی بر هدف یا نظری است و با استفاده از دو روش مقبولیت و انتقال پذیری داده ها مورد ارزیابی قرار گرفت ودرپژوهش حاضر، جمع آوری و تحلیل داده ها ؛ به طور همزمان انجام شد . مصاحبه های مذکور با روش تحلیل مقایسه ای مداوم و مطابق با روش استرواس و کوربین مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت نتایج تحقیقات نشان داد که ؛ اکثر مصاحبه شوندگان درباره وضعیت مشارکت و هم فکری در سطح خانواده ، در اعلام نظر درباره طرح شهرک شهرام که اعضای خانواده با هم شریک هستند و نظر آنها در هر تصمیمی مهم است و با توجه به اینکه مشورت از جنبه های اصلی و اساسی دین است ، تصمیم های کلی در خانه و در میان اعضای خانواده با مشورت اتخاذ شده است . لیکن می توان گفت که اعضای خانواده ، مانند سرپرستان خانوار به صورت عمقی به مسائل توجه نداشته اند .در مورد نظر مصاحبه شوندگان درباره چگونگی برنامه ریزی ، تهیه و اجرای طرح های مشابه به لحاظ همکاری و مشارکت مردم ، اکثریت معتقد بوده اند که مشارکت و همکاری اصیل دولت و مردم ، به مثابه قوت و برگ برنده هر طرحی است و به طور کلی ، نتایج نشان دادندکه؛ سرمایه اجتماعی در میان روستاییان و برنامه ریزان دچار آسیب های گردیده که باعث ضعیف این سرمایه در شبکه روابط اجتماعی شده است و مهم ترین آسیب های مذکور در اعتماد اجتماعی و مشارکت نهفته است. مشارکت مطلوب زمانی انجام می شود که روستاییان بتوانند در سطوح ذهنی ، عینی ، تصمیم گیری و اجرایی دخالت داشته باشند.
2-2-2- پیشینه خارجی
1. لیک فیل وایرن پیرن (2007) مقاله ای را با عنوان ” نقش رسانه های جمعی بر شرکنندگان مشارکت قانونی ” تدوین کرده اند و در این مقاله رسانه های جمعی به عنوان ذینفعان یک شرکت مورد بحث قرار میدهند، و نشان میدهند که درک پیچیده رسانه های جمعی، تابع حوزه عمومی آنها و نحوه عمل آنها برای تجزیه و تحلیل نقش رسانه ها دراعطا مشروعیت شرکت حیاتی میباشد. واژه هایی مانند “شهروند شرکت های بزرگ” یا “دموکراسی ذینفعان یا مفهوم شرکت های بزرگ به عنوان بازیگران مدنی یا سیاسی دلالت بر ارتباط با حوزه عمومی دارد، که در دموکراسی های مدرن عمدتا از طریق تشکیل رسانه های جمعی ایجاد میشود. چه طور شرکتهایی که میتوانند به دلیل اندازه، تاثیر و قدرت چانه زنی محیط های سیاسی و اجتماعی آنها را تغییر داده و تحت تاثیر میگذارند، گواهی نامه خود را در جامعه به کار می گیرند. بنابرین مشروعیت شرکت ها و پذیرش اجتماعی دست به دست میشود. با این حال، در حالی که مفاهیمی از قبیل مشروعیت، مسئولیت، پاسخگویی، تأمل و گفتمان عمومی در تئوری ذینفعان مورد خطاب قرار میگیرند، به ندرت در مورد رسانههای عمومی به عنوان محل های عمومی گفتمان، تأمل و مشروعیت منبعی وجود دارد.همانگونه که توسط Nanz و steffek عنوان شده، در دموکراسیهای مدرن حوزه عمومی تا حد زیادی به واسطه رسانه های جمعی تشکیل میشود: گزارش توسط رسانه های جمعی یکی از عناصر حوزه عمومی میباشد، هرچند که یک جزء مهم میباشد، با توجه به تعداد مخاطبان رسانه های جمعی به طور بالقوه می توانند اطلاع رسانی نمایند. Luhmann (2000( نیز اهمیت رسانه های جمعی را در جوامع مدرن مورد بررسی قرار داد با این استدلال که “هر آنچه ما درباره جامعه خودمان می دانیم، یا در واقع در مورد جهانی که در آن زندگی می کنیم، از طریق رسانه های جمعی مییابیم (phil& Perrin , 2007: 1-6).

Leave a Reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *