طراحی معماری پژوهشکده اخلاق حرفه ¬ای در شهر تبریز با رویکردی به هندسه هنر و معماری اسلامی ایران92

دانشگاه آزاد اسلامی
واحد تبریز
دانشکده هنر و معماری – گروه معماری
پایان نامه جهت دریافت درجه ی کارشناسی ارشد معماری (M. Sc.)موضوع:
طراحی معماری پژوهشکده اخلاق حرفه ای در شهر تبریز با رویکردی به هندسه هنر و معماری اسلامی ایران
استاد راهنما:
دکتر حسن ستاری ساربانقلی
استاد مشاور:
دکتر سحر طوفان
نگارش:
محمد باقر ولیزاده اوغانی
تابستان 1392
centercenter
سپاسگزاری
سپاس بیکران خداوند منان را که توفیق انجام این پژوهش را به من عطا فرمود، که اگر لطف و عنایت او نبود، بنده حقیر توان نگارش این مکتوب را نداشتم. اکنون که با استعانت از ذات اقدس الهی و مساعدت و یاری فرهیختگان عرصه علم و معرفت این کار را به پایان رساندم، به حکم “من لم یشکرالمخلوق، لم یشکرالخالق” از استادان عزیز، جناب آقای دکتر حسن ستاری ساربانقلی به عنوان استاد راهنما و سرکار خانم دکتر سحر طوفان، به عنوان استاد مشاور به پاس راهنماییها و زحماتی که در به ثمر رسیدن این پژوهش به بنده ارزانی داشتهاند، نهایت سپاسگزاری را دارم.
در پایان از زحمات تک تک افراد خانوادهام بخصوص پدر و مادر عزیزم که در مراحل تدوین پایاننامه همواره یار و یاور بنده بودند، تقدیر و تشکر می نمایم.
اقوام روزگار به اخلاق زندهاند قومی که گشت فاقد اخلاق مردنی است.
«نظامی گنجوی»
چکیده
اخلاق حرفهای یکی از شاخههای کاربردی اخلاق میباشد و مجموعهای از مقرراتی است که عمل اخلاقی را برای حرفهی مشخص تعریف میکند. در جامعه کنونی بشری اخلاق از جایگاه پیشین خود پا فراتر نهاده، که دلیل آن اول نقش مهم رفتار اخلاقی در بقای جامعه مدنی، و دوم، وجود پرشماری از نمونههای رفتار ضداخلاقی میباشد. هر چند سابقه اخلاقحرفهای در ایران به قرنها پیش میرسد و آیین حرفهای چیتسازان و آهنگران گواه چنین ادعایی است ولی متأسفانه در توسعه اخلاق حرفهای وضعیت مطلوبی در ایران وجو ندارد. مسائل اخلاقی موجود در حرف مختلف و اقبال عام به اخلاق حرفهای، نیاز پژوهشی در آن را ایجاد کرده است. لذا این پروژه که شامل ده فصل میباشد، تلاشی در راستای طراحی فضایی برای پژوهش و آموزش اخلاق حرفهای با بهرهگیری از قابلیتهای هندسه هنر و معماری اسلامی ایران که خود لبریز از مؤلفههای اخلاقی است، میباشد. روند تحقیقاتی مربوط به پروژه با مطالعات کتابخانهای آغاز و پیامد آن با توسعه مطالعات میدانی پیگیری شد. با توجه به فصول مختلف پژوهش، روش تحقیق نسبت به فصول با روند مطالعاتی- تحلیلی، به تجزیه و تحلیل و تلفیق اطلاعات پرداخته است و در نهایت جمعبندی حاصله را در طراحی، با استفاده از نرم افزارهای Auto Cad، 3d Max، V-ray، Photoshop Word, استفاده نموده است. برای بخش مبانی نظری از شیوههای تحلیلی-توصیفی و برای بخش طراحی معماری از شیوه مطالعات میدانی و پیمایشی بهره گرفته شده است. امید است پروژه حاضر گامی مفید در جهت تقویت و توجه به اخلاق حرفهای در تمامی حرفهها و به خصوص حرفههای مهندسی و معماری باشد.
کلید واژهها: پژوهشکده، پژوهش، اخلاق، اخلاق حرفهای، هندسه، هنر و معماری اسلامی ایران، طراحی معماری
فهرست مطالب
TOC \h \z \t “فصل,1,بخش,2,قسمت,3,زیر قسمت,4” فصل اول: کلیات PAGEREF _Toc356395467 \h 11-1) مقدمه و بیان مسئله PAGEREF _Toc356395468 \h 11-2) سوابق تحقیق PAGEREF _Toc356395469 \h 21-2-1) سوابق موضوع تحقیق در بخش مطالعات (سوابق تئوری) PAGEREF _Toc356395470 \h 21-2-1-1) اخلاق، اخلاق حرفه ای، اخلاق اسلامی PAGEREF _Toc356395471 \h 21-2-1-2) هندسه، هندسه اسلامی PAGEREF _Toc356395472 \h 61-2-2) سوابق موضوع تحقیق در بخش طراحی PAGEREF _Toc356395473 \h 81-3) فرضیه ها PAGEREF _Toc356395474 \h 101-4) اهداف تحقیق PAGEREF _Toc356395475 \h 101-4-1) هدف کلی PAGEREF _Toc356395476 \h 101-4-2) اهداف جزئی PAGEREF _Toc356395477 \h 101-5) متغیرهای تحقیق PAGEREF _Toc356395478 \h 101-6) جامعه آماری PAGEREF _Toc356395479 \h 101-7) نمونه آماری PAGEREF _Toc356395480 \h 111-8) ابزارهای اندازه گیری PAGEREF _Toc356395481 \h 111-9) بهره وران PAGEREF _Toc356395482 \h 111-10) روش کار PAGEREF _Toc356395483 \h 121-10-1) نوع روش تحقیق PAGEREF _Toc356395484 \h 121-10-2) روش گردآوری اطلاعات PAGEREF _Toc356395485 \h 121-10-3) ابزار گردآوری اطلاعات PAGEREF _Toc356395486 \h 121-10-4) روش تجزیه و تحلیل اطلاعات PAGEREF _Toc356395487 \h 12فصل دوم: پیشینه و تعاریف PAGEREF _Toc356395488 \h Error! Bookmark not defined.بخش اول: پژوهش PAGEREF _Toc356395490 \h Error! Bookmark not defined.2-1) پژوهش/تحقیق PAGEREF _Toc356395491 \h Error! Bookmark not defined.2-1-1) انواع پژوهش PAGEREF _Toc356395492 \h Error! Bookmark not defined.2-2-1) اهداف و وظایف مراکز پژوهشی PAGEREF _Toc356395493 \h Error! Bookmark not defined.2-3) سیر تحول و روند تاریخی مراکز پژوهشی PAGEREF _Toc356395494 \h Error! Bookmark not defined.2-3-1) در جهان PAGEREF _Toc356395495 \h Error! Bookmark not defined.2-3-2) در ایران PAGEREF _Toc356395496 \h Error! Bookmark not defined.بخش دوم: اخلاق PAGEREF _Toc356395497 \h Error! Bookmark not defined.2-4) اخلاق PAGEREF _Toc356395498 \h Error! Bookmark not defined.2-4-1) تعریف اخلاق PAGEREF _Toc356395499 \h Error! Bookmark not defined.بخش سوم: اخلاق حرفه ای PAGEREF _Toc356395500 \h Error! Bookmark not defined.2-5) پیشینه اخلاق حرفه ای در جهان PAGEREF _Toc356395501 \h Error! Bookmark not defined.2-6) پیشینه اخلاق حرفه ای در ایران PAGEREF _Toc356395502 \h Error! Bookmark not defined.2-7) تعریف اخلاق حرفه ای PAGEREF _Toc356395503 \h Error! Bookmark not defined.بخش چهارم: هندسه و هندسه اسلامی PAGEREF _Toc356395504 \h Error! Bookmark not defined.2-8) هندسه در معماری و هدف از به کارگیری آن PAGEREF _Toc356395505 \h Error! Bookmark not defined.2-8-1) تعریف هندسه PAGEREF _Toc356395506 \h Error! Bookmark not defined.2-9) هندسه و رابطه آن با قدر PAGEREF _Toc356395507 \h Error! Bookmark not defined.2-10) پیشینه و سیر تاریخی هندسه در ایران PAGEREF _Toc356395508 \h Error! Bookmark not defined.2-11) تقسیم بندی و دسته بندی هندسه با رویکردهای مختلف PAGEREF _Toc356395509 \h Error! Bookmark not defined.2-11-1) انواع هندسه در تمدن های باستانی PAGEREF _Toc356395510 \h Error! Bookmark not defined.2-11-2) انواع هندسه از دید دانشمندان ریاضی PAGEREF _Toc356395511 \h Error! Bookmark not defined.2-11-3) دسته بندی اشکال هندسی PAGEREF _Toc356395512 \h Error! Bookmark not defined.2-11-4) تفکیک هندسه با توجه به صفت (عدالت) یا بجا بودن PAGEREF _Toc356395513 \h Error! Bookmark not defined.2-12) سیستم های تنظیم هندسه و تناسبات در معماری ایرانی PAGEREF _Toc356395514 \h Error! Bookmark not defined.بخش پنجم: هنر PAGEREF _Toc356395515 \h Error! Bookmark not defined.2-13) منشأ واژه هنر PAGEREF _Toc356395516 \h Error! Bookmark not defined.2-13-1) تعریف هنر PAGEREF _Toc356395517 \h Error! Bookmark not defined.بخش ششم: هنر اسلامی PAGEREF _Toc356395518 \h Error! Bookmark not defined.2-14) دسته بندی رویکردهای مختلف درباره هنر اسلامی PAGEREF _Toc356395519 \h Error! Bookmark not defined.2-14-1) تعریف هنر اسلامی PAGEREF _Toc356395520 \h Error! Bookmark not defined.بخش هفتم: معماری PAGEREF _Toc356395521 \h Error! Bookmark not defined.2-15) واژه شناسی معماری PAGEREF _Toc356395522 \h Error! Bookmark not defined.2-15-1) تعریف جامع از معماری PAGEREF _Toc356395523 \h Error! Bookmark not defined.2-15-2) تعریف معماری PAGEREF _Toc356395524 \h Error! Bookmark not defined.فصل سوم: دیدگاه ها PAGEREF _Toc356395525 \h Error! Bookmark not defined.بخش اول: اخلاق و اخلاق حرفه ای PAGEREF _Toc356395527 \h Error! Bookmark not defined.3-1) اخلاق حرفه ای و ضرورت پرداختن به آن PAGEREF _Toc356395528 \h Error! Bookmark not defined.3-1-1) دیدگاه ها در رابطه با اخلاق حرفه ای PAGEREF _Toc356395529 \h Error! Bookmark not defined.3-2) اخلاق حرفه ای در رشته های مهندسی و بخصوص معماری PAGEREF _Toc356395530 \h Error! Bookmark not defined.3-2-1) دیدگاه ها در رابطه با اخلاق حرفه ای در معماری PAGEREF _Toc356395531 \h Error! Bookmark not defined.بخش دوم: هندسه و هندسه اسلامی PAGEREF _Toc356395532 \h Error! Bookmark not defined.3-3) هندسه PAGEREF _Toc356395533 \h Error! Bookmark not defined.3-4) هندسه، هندسه اسلامی و کاربرد هندسه در معماری PAGEREF _Toc356395534 \h Error! Bookmark not defined.بخش سوم: هنر و هنر اسلامی PAGEREF _Toc356395535 \h Error! Bookmark not defined.3-5) هنر PAGEREF _Toc356395536 \h Error! Bookmark not defined.3-6) هنر اسلامی PAGEREF _Toc356395537 \h Error! Bookmark not defined.بخش چهارم: معماری، معماری اسلامی و معماری ایرانی PAGEREF _Toc356395538 \h Error! Bookmark not defined.3-7) معماری PAGEREF _Toc356395539 \h Error! Bookmark not defined.3-8) معماری اسلامی PAGEREF _Toc356395540 \h Error! Bookmark not defined.3-8-1) دسته بندی دیدگاه های موجود در رابطه با معماری اسلامی PAGEREF _Toc356395541 \h Error! Bookmark not defined.3-9) معماری ایرانی (معماری اسلامی ایران) PAGEREF _Toc356395542 \h Error! Bookmark not defined.3-9-1) جمع بندی ویژگی های معماری ایرانی PAGEREF _Toc356395543 \h Error! Bookmark not defined.فصل چهارم: مصادیق و نمونه ها PAGEREF _Toc356395544 \h Error! Bookmark not defined.4-1) مصادیق و نمونه های بررسی شده PAGEREF _Toc356395546 \h Error! Bookmark not defined.4-1-1) مشابه با موضوع PAGEREF _Toc356395547 \h Error! Bookmark not defined.4-1-2) در راستای معماری ایرانی PAGEREF _Toc356395548 \h Error! Bookmark not defined.4-2) ارزیابی مراکز تحقیقاتی PAGEREF _Toc356395549 \h Error! Bookmark not defined.فصل پنجم: بستر طرح PAGEREF _Toc356395550 \h Error! Bookmark not defined.بخش اول: شهر تبریز PAGEREF _Toc356395552 \h Error! Bookmark not defined.5-1) شهر تبریز PAGEREF _Toc356395553 \h Error! Bookmark not defined.5-2) وجه تسمیه تبریز PAGEREF _Toc356395554 \h Error! Bookmark not defined.5-4) بررسی ویژگی های طبیعی شهر تبریز(اقلیم کلان) PAGEREF _Toc356395555 \h Error! Bookmark not defined.5-5) بررسی وضعیت اقلیمی شهر تبریز PAGEREF _Toc356395556 \h Error! Bookmark not defined.5-5-1) اصول طراحی اقلیمی بناها در تبریز PAGEREF _Toc3563

95557 \h Error! Bookmark not defined.بخش دوم: بافت تاریخی تبریز PAGEREF _Toc356395558 \h Error! Bookmark not defined.5-6) بافت تاریخی تبریز PAGEREF _Toc356395559 \h Error! Bookmark not defined.بخش سوم: بلوک شهری پاساژ (بلوک گلستان یا میارمیار) PAGEREF _Toc356395560 \h Error! Bookmark not defined.5-7) بافت تاریخی بلوک شهری «پاساژ» در شهر تبریز- محله مهادمهین(میارمیار) PAGEREF _Toc356395561 \h Error! Bookmark not defined.5-8) بررسی گونه های مداخله در بافت فرسوده PAGEREF _Toc356395562 \h Error! Bookmark not defined.5-9) پیشینه تاریخی و سیر تحول و فرسودگی بافت محله پاساژ(مهادمهین) PAGEREF _Toc356395563 \h Error! Bookmark not defined.5-10) برخی از مهمترین مشکلات موجود در بافت گلستان PAGEREF _Toc356395564 \h Error! Bookmark not defined.5-11) جایگاه اجتماعی بلوک گلستان PAGEREF _Toc356395565 \h Error! Bookmark not defined.5-12) معیارهای شاخص در پروژه گلستان PAGEREF _Toc356395566 \h Error! Bookmark not defined.5-13) تبیین اهداف پروژه PAGEREF _Toc356395567 \h Error! Bookmark not defined.فصل ششم: آنالیز سایت PAGEREF _Toc356395568 \h Error! Bookmark not defined.6-1) تجزیه و تحلیل سایت PAGEREF _Toc356395570 \h Error! Bookmark not defined.6-1-1) موقعیت سایت در شهر تبریز PAGEREF _Toc356395571 \h Error! Bookmark not defined.6-1-2) ابعاد و شکل سایت PAGEREF _Toc356395572 \h Error! Bookmark not defined.6-1-3) همجواری ها و کاربری های اطراف سایت PAGEREF _Toc356395573 \h Error! Bookmark not defined.6-1-4) همجواری های مهم شهری بلوک پاساژ و کیفیت کالبدی آن PAGEREF _Toc356395574 \h Error! Bookmark not defined.6-1-5) دسترسی ها PAGEREF _Toc356395575 \h Error! Bookmark not defined.6-1-6) تحلیل اقلیمی سایت (جهت تابش، جهت باد، …) PAGEREF _Toc356395576 \h Error! Bookmark not defined.6-1-7) بررسی جداره های وضع موجود PAGEREF _Toc356395577 \h Error! Bookmark not defined.فصل هفتم: برنامه فیزیکی و استانداردها PAGEREF _Toc356395578 \h Error! Bookmark not defined.بخش اول: معیارها و استاندارها PAGEREF _Toc356395580 \h Error! Bookmark not defined.7-1) عرصه بندی کل مجموعه (معرفی فضاهای اصلی پژوهشکده) PAGEREF _Toc356395581 \h Error! Bookmark not defined.7-2) معیارها، ضوابط و استانداردهای طراحی PAGEREF _Toc356395582 \h Error! Bookmark not defined.7-2-1) فضاهای حوزه پژوهشی PAGEREF _Toc356395583 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2) فضاهای حوزه آموزشی PAGEREF _Toc356395584 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-1) آموزش های نظری PAGEREF _Toc356395585 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-2) آموزش های علمی PAGEREF _Toc356395586 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-3) کلاس های درس PAGEREF _Toc356395587 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-4)کارگاه PAGEREF _Toc356395588 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-5)جهت یابی PAGEREF _Toc356395589 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-6) تابش آفتاب PAGEREF _Toc356395590 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-7) باد PAGEREF _Toc356395591 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-8) صدا PAGEREF _Toc356395592 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-9) نور PAGEREF _Toc356395593 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-9-1) نور مصنوعی PAGEREF _Toc356395594 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-9-2) ضوابط نور کلاس PAGEREF _Toc356395595 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-10)رنگ PAGEREF _Toc356395596 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-11) نسبت ابعاد PAGEREF _Toc356395597 \h Error! Bookmark not defined.7-2-2-12) استانداردهای متداول جهانی برای عناصر موجود درکلاس درس PAGEREF _Toc356395598 \h Error! Bookmark not defined.7-2-3) فضاهای اداری PAGEREF _Toc356395599 \h Error! Bookmark not defined.7-2-4) فضاهای کتابخانه ای و مطالعاتی PAGEREF _Toc356395600 \h Error! Bookmark not defined.7-2-4-1) ابعاد و استانداردهای پیشخوان و برگه دان PAGEREF _Toc356395601 \h Error! Bookmark not defined.7-2-4-2) استاندارد ابعاد قفسه ها و عمق قفسه ها PAGEREF _Toc356395602 \h Error! Bookmark not defined.7-2-4-2-1) طول قفسه ها PAGEREF _Toc356395603 \h Error! Bookmark not defined.7-2-4-2-2) ارتفاع قفسه ها PAGEREF _Toc356395604 \h Error! Bookmark not defined.7-2-4-3) استاندارد میزها PAGEREF _Toc356395605 \h Error! Bookmark not defined.7-2-4-4) نور پردازی PAGEREF _Toc356395606 \h Error! Bookmark not defined.7-2-4-5) آکوستیک PAGEREF _Toc356395607 \h Error! Bookmark not defined.7-2-4-6) تهویه ی مطبوع PAGEREF _Toc356395608 \h Error! Bookmark not defined.7-2-5) فضاهای اطلاع رسانی(آمفی تئاتر(سالن چند منظوره)) PAGEREF _Toc356395609 \h Error! Bookmark not defined.7-2-5-1) ورودی ها و خروجی های سالن PAGEREF _Toc356395610 \h Error! Bookmark not defined.7-2-5-2) سالن انتظار (سرسرا) PAGEREF _Toc356395611 \h Error! Bookmark not defined.7-2-5-3) سالن اجرا PAGEREF _Toc356395612 \h Error! Bookmark not defined.7-2-5-4) طول ردیف PAGEREF _Toc356395613 \h Error! Bookmark not defined.7-2-5-5) نسبت های قسمت تماشاگران PAGEREF _Toc356395614 \h Error! Bookmark not defined.7-2-6) فضاهای خدماتی و رفاهی PAGEREF _Toc356395615 \h Error! Bookmark not defined.7-2-7) عرصه خدمات پشتیبانی PAGEREF _Toc356395616 \h Error! Bookmark not defined.بخش دوم: ساختار فیزیکی PAGEREF _Toc356395617 \h Error! Bookmark not defined.7-3) برنامه فیزیکی PAGEREF _Toc356395618 \h Error! Bookmark not defined.7-3-1) محاسبه زیربنای فضاهای پژوهشکده PAGEREF _Toc356395619 \h Error! Bookmark not defined.فصل هشتم: آلترناتیوهای طراحی PAGEREF _Toc356395620 \h Error! Bookmark not defined.8-1) استخراج اصول از مطالعات انجام شده برای طراحی PAGEREF _Toc356395623 \h Error! Bookmark not defined.8-2) ایده های طراحی PAGEREF _Toc356395624 \h Error! Bookmark not defined.8-3) آلترناتیوهای طراحی PAGEREF _Toc356395625 \h Error! Bookmark not defined.8-3-1) انتخاب آلترناتیو برتر PAGEREF _Toc356395626 \h Error! Bookmark not defined.فصل نهم: سازه و تأسیسات PAGEREF _Toc356395627 \h Error! Bookmark not defined.9-1) اصول سازه ای مؤثر بر طرح PAGEREF _Toc356395629 \h Error! Bookmark not defined.9-2) اصول انتخاب و طراحی سیستم تأسیساتی مراکز پژوهشی PAGEREF _Toc356395630 \h Error! Bookmark not defined.فصل دهم: طرح نهایی PAGEREF _Toc356395631 \h Error! Bookmark not defined.10-1) هندسه شکل گیری مجموعه PAGEREF _Toc356395633 \h Error! Bookmark not defined.10-2) نمود اخلاق در طراحی معماری PAGEREF _Toc356395634 \h Error! Bookmark not defined.10-3) نقشه ها و مدارک PAGEREF _Toc356395635 \h Error! Bookmark not defined.فهرست منابع PAGEREF _Toc356395636 \h 17 فهرست جداول
TOC \h \z \t “جداول,1” جدول(1-1): سوابق طراحی معماری PAGEREF _Toc356399474 \h 8جدول(2-1): تعاریف عمومی پژوهش و واژه های مرتبط با آن PAGEREF _Toc356399475 \h Error! Bookmark not defined.جدول(2-2): تعاریف پژوهش/تحقیق/ مرکز پژوهشی PAGEREF _Toc356399476 \h Error! Bookmark not defined.جدول(2-3): انواع پژوهش PAGEREF _Toc356399477 \h Error! Bookmark not defined.جدول(2-4): تعداد پارک های کشورهای پیشرفته PAGEREF _Toc356399478 \h Error! Bookmark not defined.جدول(2-5): آمار مؤسسات تحقیقاتی ایران پس از انقلاب تا اواخر دهه هفتاد PAGEREF _Toc356399479 \h Error! Bookmark not defined.جدول(2-6): تعریف لغوی اخلاق در منابع مختلف19جدول(2-7): تعریف اصطلاحی اخلاق در منابع مختلف19جدول(2-8): تعریف لغوی اخلاق حرفه ای در منابع مختلف PAGEREF _Toc356399482 \h Error! Bookmark not defined.جدول(2-9): تعریف اصطلاحی اخلاق حرفه ای در منابع مختلف23جدول(2-10): هندسه منبع جذب معماران26جدول(2-11): تعریف و معنای لغوی هندسه26جدول(2-12): تعریف و معنای اصطلاحی هندسه27جدول(2-13): پیشینه تاریخی هندسه در ایران28جدول(2-14): مقایسه دو نوع هندسه خودبنیاد و انسانی در طراحی معماری30جدول(2-15): هندسه و تناسبات استفاده شده در معماری ایرانی30جدول(2-16): تعریف و معنای لغوی هنر31جدول(2-17): تعریف و معنای اصطلاحی هنر32جدول(2-18):رویکردها و تبیین های موجود درباره هنر اسلامی33جدول(2-19): تعریف هنر اسلامی33جدول(2-20): تعریف و معنای لغوی معماری34جدول(2-21): تعریف و معنای اصطلاحی معماری35جدول(3-1): دیدگاه برخی از اندیشمندان در رابطه با اخلاق حرفه ای38جدول(3-2): دیدگاه برخی از اندیشمندان نسبت به اخلاق حرفه ای در معماری41جدول(3-3): دیدگاه برخی از اندیشمندان درباره هندسه در توالی زمانی43جدول(3-4): هندسه در معماری و هندسه اسلامی در آثار برخی از اندیشمندان ایرانی در توالی زمانی44جدول(3-5):هندسه در معماری و هندسه اسلامی در آثار برخی اندیشمندان خارجی در توالی زمانی48جدول(3-6): دیدگاه برخی از نویسندگان ایرانی در باره هنر در توالی زمانی49جدول(3-7): هنر اسلامی در آثار برخی اندیشمندان ایرانی در توالی زمانی51جدول(3-8): هنر اسلامی در آثار اندیشمندان خارجی در توالی زمانی52جدول(3-9): دیدگاه برخی از اندیشمندان ایرانی درباره معماری53جدول(3-10): دیدگاه برخی از نویسندگان و اندیشمندان ایرانی درباره معماری اسلامی در توالی زمانی54جدول(3-11): دیدگاه برخی از اندیشمندان و نویسندگان خارجی درباره معماری اسلامی در توالی زمانی55جدول(3-12): دسته بندی دیدگاه های نویسندگان ایرانی و خارجی درباره معماری اسلامی57جدول(3-13): دیدگاه برخی از اندیشمندان درباره معماری اسلامی ایران57جدول(3-14): جمع بندی ویژگی های معماری ایرانی59جدول(4-1): مرکز پژوهش های پایداری Mascaro62جدول(4-2): مرکز تحقیقات استانبول63جدول(4-3):مرکز تحقیقات تکنولوژی استرالیا64جدول(4-4):مرکز تحقیقات مهندسی دانشگاه CINCINNATI65جدول(4-5): مؤسسه علمی سالک برای پژوهش های زیست شناسی66جدول(4-6):آزمایشگاه های پژوهش های پزشکی ریچارد دز67جدول(4-7): موزه هنرهای معاصر تهران68جدول(4-8): مجتمع فرهنگی سینمایی دزفول69جدول(4-9): ساختمان مرکزی سازمان میراث فرهنگی70جدول(4-10): ارزیابی مراکز تحقیقاتی ارائه شده (نمونه های موردی)71جدول(5-1): داده های جغرافیایی شهر تبریز72جدول(5-2): روند تاریخی شکل گیری تبریز73جدول(5-3): ویژگی های طبیعی شهر تبریز74جدول(5-4): شرایط اقلیمی شهر تبریز75جدول(5-5): آمار هواشناسی تبریز طی سالهای (1338-1389)75جدول(5-6): اصول طراحی اقلیمی بناها در تبریز76جدول(5-7):بررسی فضای شهری و حوزه مداخلات80جدول(5-8): روند فرسودگی بلوک پاساژ80جدول(5-9):علل تنزل جایگاه اجتماعی83جدول(5-10):معیارهای پروژه83جدول(5-11): تبیین اهداف در طراحی بلوک گلستان84جدول(6-1): کاربری های مهم موجود در مجاور بافت پاساژ86جدول(6-2): همجواری ها و کیفیت کالبدی بافت پاساژ86جدول(6-3): جداره ها و بناهای ارزشمند و تاریخی موجود در بافت گلستان89جدول(7-1):حداقل شدت نور مصنوعی فضاهای مختلف کتابخانه97جدول(7-2): محاسبه سطح زیربنای گروه اصلی (Main)100جدول(7-3): محاسبه سطح زیربنای گروه وابسته اصلی (Relative)101جدول(7-4): محاسبه سطح زیربنای گروه رفاهی (Conveience)102جدول(7-5): محاسبه سطح زیربنای گروه پشیتیبانی (Utility)103جدول(7-6): محاسبه فضاهای گردش104جدول(7-7): ساختار تراکمی104جدول(7-8): شاخص های کنترل محاسبات104جدول(7-9): جمع بندی و نتیجه گیری ساختار و برنامه فیزیکی104جدول(8-1): خلاصه ای از ایده های طراحی پیشنهادی برگرفته از مطالعات105جدول(8-2): آلترناتیوهای طراحی108جدول(8-3): ارائه آلترناتیوها و انتخاب آلترناتیو برتر110جدول(10-1): نمود مؤلفه های اخلاقی در طراحی معماری پژوهشکده116 فهرست نمودارها
TOC \h \z \t “نمودارها,1” نمودار(2-1): دو رهیافت علم اخلاق PAGEREF _Toc356400498 \h Error! Bookmark not defined.نمودار(2-2): دو جزء تشکیل دهنده اخلاق حرفه ای22نمودار(2-3): انواع هندسه در تمدن های باستانی 29نمودار(2-4): دسته بندی هندسه از دید دانشمندان ریاضی-فیزیک 29نمودار(2-5): دسته بندی اشکال هندسی 29نمودار(2-6): واژه شناسی معماری33نمودار(2-7): تعریف جامع از معماری از دید نقره کار34نمودار(4-1): تقسیم بندی مصادیق بررسی شده 60نمودار(4-2): مصادیق و نمونه های بررسی شده .61نمودار(7-1): طبقه بندی فضاهای موجود در پژوهشکده90نمودار(7-2): طبقه بندی فضاهای پروژه پژوهشکده99نمودار(7-3): فضاهای سرپوشیده ساختمان100نمودار(7-4): فضاهای باز ساختمان100نمودار(8-1): اصول استخراج شده از مطالعات 105فهرست شکلها
TOC \h \z \t “شکل ها,1” شکل(2-1): سیر تحول هندسه در ایران28شکل(5-2): محله ی میارمیار (بلوک پاساژ) در نقشه تبریز78شکل(5-1): محله های قدیمی تبریز 78شکل(5-3): عکس هوایی بلوک گلستان در سال 133580شکل(5-4): عکس هوایی بلوک گلستان در سال 134681شکل(5-5): عکس هوایی بلوک گلستان در سال 135481شکل(5-6): عکس هوایی بلوک گلستان در سال 136181شکل(5-7): عکس هوایی بلوک گلستان در سال 137281شکل(5-8): عکس هوایی بلوک گلستان در سال 138081شکل(5-9): عکس هوایی بلوک گلستان در سال 139182شکل(6-1): موقعیت بستر طرح در مقیاس زمین و نقشه85شکل(6-2): همجواری های مهم بلوک گلستان87
شکل(6-3): دسترسی های موجود به سایت87شکل(6-4): آنالیز اقلیمی سایت88شکل(6-5): جداره های محصور کننده سایت88شکل(6-6): نمایی از کلیسای کاتولیک89شکل(6-7):جانمایی کلیسای کاتولیک در داخل بافت89شکل(6-8): نمایی از کوچه ی پستخانه89شکل(6-9): یکی از محورهای ارتباطی89شکل(6-10): جانمایی کوچه میارمیار در بافت89شکل(6-11): کوچه میارمیار89شکل(6-12):محورهای ارتباطی داخل بافت89شکل(6-13): جانمایی محورهای ارتباطی در بافت89شکل(6-14): بخش مخروبه نیمه غربی89شکل(6-15): خیابان محققی89شکل(6-16): جانمایی خیابان ها در بافت بلوک پاساژ89شکل(6-17): خیابان امام(ره)89شکل(7-1): انواع و ابعاد قفسه ها96شکل(7-2): استاندارد میزهای مطالعه96شکل(8-1): آلترناتیو اول110شکل(8-2): آلترناتیو دوم110شکل(8-3): آلترناتیو سوم110شکل(10-1): هندسه شکل گیری مجموعه115شکل(10-2): کانسپت دیاگرامی مجموعه119شکل(10-3): زون بندی فضاهای کلی ساختمان پژوهشکده120شکل(10-4): نحوه قرارگیری فضاهای مختلف پژوهشکده120شکل(10-5): مؤلفه های اخلاقی به کار رفته در طراحی معماری پژوهشکده120شکل(10-6): سایت پلان مجموعه126شکل(10-7): نمایی از ورودی بخش اداری126شکل(10-8): نمایی از حیاط رواق دار127شکل(10-9): نمایی کلی از مجموعه127شکل(10-10): نمای جنوبی مجموعه128شکل(10-11): نمایی از ورودی اصلی مجموعه128شکل(10-12): نمایی از مجموعه129شکل(10-13): نمای اصلی مجموعه129شکل(10-14): نمایی از پله ورودی مجموعه130شکل(10-15): نمای غربی مجموعه130شکل(10-16): پوستر«یک»131شکل(10-17): پوستر«دو»132شکل(10-18): پوستر«سه»133 فهرست نقشهها
TOC \h \z \t “نقشه ها,1” نقشه(10-1): سایت پلان PAGEREF _Toc356403447 \h Error! Bookmark not defined.نقشه(10-2): پلان طبقه زیر زمین PAGEREF _Toc356403448 \h Error! Bookmark not defined.نقشه(10-3): پلان طبقه همکف122نقشه(10-4): پلان طبقه اول122نقشه(10-5): پلان طبقه دوم123نقشه(10-6): پلان طبقه سوم123نقشه(10-7): پلان طبقه چهارم124نقشه(10-8): نمای جنوبی124نقشه(10-9): نمای شمالی124نقشه(10-10): نمای شرقی125نقشه(10-11): نمای غربی125نقشه(10-12): برش طولی (A-A)125نقشه(10-13): برش عرضی (B-B)125
فصل اولکلیات1-1) مقدمه و بیان مسئلهاخلاق همواره مقولهای محوری در عرصه حیات اجتماعی انسان بوده است. اینکه چگونه در ارتباط با دیگران و طبیعت و غیره عمل و فکر شود و هر عمل حرفهای تا چه اندازه به مقولاتی چون سلامت انسان، محیط زیست، آینده حیات و امثال آن تأثیر گذارد، از جمله مثالها و مباحثی است که نشان از تعمیق مباحث اخلاقی در عرصههای مختلف زندگی است(قراملکی، 1389: هفت). «اخلاق عبارت است از یک سلسله خصلتها و سجایا و ملکات اکتسابی که بشر آنها را به عنوان اصول اخلاقی می‌پذیرد؛ به عبارت دیگر قالبی برای انسان که روح انسان در آن کادر و طبق آن طرح و نقشه، ساخته می‌شود. در واقع اخلاق، چگونگی روح انسان است»(مطهری، 1367: 47). ملاحظات اخلاقی بر همه جوانب زندگی مسلمانان سایه افکنده است زیرا اسلام مشروعیت هیچ بعد و جنبهای را خارج از ملاحظات اخلاقی تأئید نمیکند(نصر، 1385: 107). توجه به اخلاق، اخلاق اسلامی و اخلاق حرفهای و اخلاق مهندسی در دهههای اخیر در ایران مورد توجه قرار گرفته است. به طوری که «مرکز ملی مطالعات جهانی شدن در تدوین سیاستهای کلی نظام در قبال جهانی شدن، به نقش و اهمیت اخلاق سازمانها نظر داشته است و در بخش دهم از سیاستهای کلی فرهنگی در مدار ملی، اخلاقی شدن سازمانهای ایرانی را مورد توجه قرار داده است»(قراملکی، 1385: 14). مفهوم اخلاق حرفهای از دو مفهوم اخلاق و حرفه تشکیل شده است که «مراد از حرفه سطح عالی و شیوه برتر شغل است»( قراملکی، 1390: 72). اخلاق نیز «جمع خُلق و خُلُق»(غلامی، 1388: 71) است و در لغت به معنی مفاهیم خویها، طبیعت باطنی، سرشت درونی، طبع، مروت، خوشرفتاری (دهخدا، 1377: 1537). بنابرین اخلاق حرفهای عبارت از «الگوهای رفتاری اخلاقی در حرفه با مسئولیتپذیری صاحبان حرفهها در قبال حقوق افراد در محیط شغلی است»(قراملکی، 1390: 88و89). اخلاقیات ارتباط نزدیک و تنگاتنگی با ارزشها دارد و بعنوان ابزاری نگریسته میشود که ارزشها را به عمل تبدیل میکنند. اخلاق یعنی رعایت اصول معنوی و ارزشهایی که بر رفتار شخص یا گروه حاکم است، مبنی بر اینکه درست چیست؟ و نادرست کدام است؟ اخلاق مفاهیمی چون اعتماد، صداقت، درستی، وفای به عهد، عدالت و مساوات، فضائل شهروندی و خدمت به جامعه را دربر میگیرد(دفت، 1374: 638). اخلاق اسلامی نیز یک نظام اخلاقی بر پایه اخلاق، عقل، قرآن و سخنان پیامبر اسلام است. اخلاق اسلامی مجموعه ای از تمام مطالب مرتبط به اخلاق است(مطهری، 1387: 7). اگر دین را مجموعه عقاید و دستورات عملی بدانیم که بنا بر ادعای آورنده و پیروان آن عقاید و دستورات (پیامبر اسلام و مسلمانان)، از سوی آفریدگار جهان میباشد، و اخلاق را مجموعه آموزههایی که راه و رسم زندگی کردن به نحو شایسته و بایسته را ترسیم کرده، بایدها و نبایدهای ارزشی حاکم بر رفتار آدمی را می نمایاند، بخوبی به رابطه تنگاتنگ دین و اخلاق پی خواهیم برد و اخلاق را پارهای ناگسستنی از دین به شمار خواهیم آورد. به عبارتی «در سطح عملی اخلاقیات با شریعت که به عنوان قانون الهی، همه مسائل شرعی و قانونی را در مباحث اخلاقی ممزوج نموده، در هم آمیخته است»(نصر، 1385: 108). از این رو سخن گفتن از اخلاق منسوب به اسلام سخنی بجا و بحث درباره نظام اخلاقی اسلام امری موجه و گفت و گو درباره ساختار کلی حاکم بر این نظام امری درخور تامل و اندیشه خواهد بود. اخلاق دارای مؤلفههای فراوانی هست. یکی از این مؤلفهها زیبایی است که اندیشمندان اسلامی از جمله (مصباحیزدی، 1384: 56و247) و (مطهری، 1367: 91و102و107) نیز به آن اشاره کردهاند. یکی از راههای نشان دادن زیبایی در فضای معماری استفاده از هندسه و تناسبات است(مسائلی، 1388: 34)، لذا در این پروژه از هندسه بویژه هندسه اسلامی بهره گرفته میشود. تاریخ هنر اسلامی بویژه در معماری که هنر نظم بخشیدن به فضا است بیانگر نگاه ویژه معماران و هنرمندان مسلمان به هندسه و کاربرد آن در هنر قدسی است(بلخاری قهی، 1388: 394). «هندسه در علوم اسلامی به دلیل پیوند تنگاتنگی که با مفهوم قدر در قرآن دارد، خود نوعی بازآفرینی تقدیر و تعین الهی در معماری است»(همان: 393). به لحاظ مفهومی هندسه به معنای اندازه و شکل میباشد و علمی است که در آن از احوال مقدارها و اندازهها بحث میشود و هدف بنیادی همه نظریهها درباره هندسه و تناسب، پدیدآوردن احساس نظم و سامانبخشی میان بخشهای مختلف یک کار هنری میباشد که این باعث ایجاد حس زیبایی در اثر میشود(بمانیان، اخوت و بقایی، 1390: 15). همچنین به دلیل اینکه معماری سنتی ایران لبریز از مؤلفههای اخلاقی است، لذا رویکرد هندسه هنر معماری اسلامی ایران برای پروژه انتخاب شده است.
با توجه به مطالب فوق و اینکه رعایت اصول و ارزشهای اخلاقی در همه ابعاد زندگی بشر یکی از مهمترین راههای حفظ و ارتقاء سلامت زندگی اجتماعی میباشد، بنابراین توجه به اخلاق در ابعاد مختلف از جمله اخلاق حرفهای و اخلاق اسلامی ضرورت مییابد. لذا هدف از عنوان این پژوهش به دلیل نبود مرکزی در این زمینه، ارائه طرح معماری پژوهشکده اخلاق حرفهای به محوریت اخلاق اسلامی برای ارتقاء سطح اخلاق در علوم مختلف میباشد، و برای طراحی آن از هندسه هنر و معماری اسلامی ایران بهره گرفته میشود.
1-2) سوابق تحقیقسوابق مربوط به موضوع تحقیق را میتوان در دو بخش بررسی کرد:
1-2-1) سوابق موضوع تحقیق در بخش مطالعات (سوابق تئوری)1-2-1-1) اخلاق، اخلاق حرفهای، اخلاق اسلامی(رشیدپور، مجید؛ 1385) در کتابی تحت عنوان «مبانی اخلاق اسلامی» که توسط انتشارات انجمن اولیا و مربیان در تهران به چاپ رسیده؛ مؤلفههایی را برای اخلاق اسلامی شمرده و هر کدام را توضیح میدهد. تربیت اخلاقی از جمله مباحثی است که در این کتاب به آن پرداخته شده است.
(حسینی شیرازی، سیدمحمد؛ بیتا) در کتابی تحت عنوان «اخلاق اسلامی» که توسط علی کاظمی ترجمه و بوسیله انتشارات یاس زهرا(ع) به چاپ رسیده است؛ بیان مختصری پیرامون مباحث اخلاقی اسلام به عمل آورده و مؤلفههایی از اخلاق اسلامی را مورد بحث قرار داده است. هدف این کتاب بیان اهمیت فضایل انسانی برای راه و رسم صحیح زندگی کردن میباشد.
(تهرانی، علی؛ بیتا) در جلد اول کتابی تحت عنوان «اخلاق اسلامی» که توسط کانون نشر کتاب در مشهد به چاپ رسیده؛ ابتدا توضیحاتی کلی درباره اخلاق اسلامی داده، سپس حدیثی از کافی را که مشتمل بر جنود عقل و جهل و امهات فضایل و رذایل است شرح میدهد.
(میرزاخانی، حسین؛ بیتا) در کتابی تحت عنوان «اخلاق اسلامی» که توسط انتشارات حوزه جهاد و اجتهاد به چاپ رسیده است؛ ضمن بحثهای مقدماتی در رابطه با مباحث اخلاقی، به مسائل مربوط به آفات زبان مانند غیبت، سخنچینی، دشنامگویی، فحش و غیره پرداخته است.
(دستغیب شیرازی، سید عبدالحسین؛ بیتا) در کتابی تحت عنوان «اخلاق اسلامی» که توسط انتشارات مؤسسه مطبوعاتی دارالکتاب در قم به چاپ رسیده؛ ضمن بحث در مورد اخلاق علمی و عملی، اخلاق و مؤلفههای آن را مورد بحث قرار داده است.
(مکارم شیرازی، ناصر؛ 1352) در کتابی تحت عنوان «زندگی در پرتو اخلاق» که توسط انتشارات نسل جوان در قم انتشار یافته است؛ همانند سایر کتب اخلاقی ضمن شرح اخلاق و مؤلفههای آن، به مباحثی مانند تأثیر اخلاق در اجتماع و زندگی، رابطه اخلاق و تربیت و غیره پرداخته است.
(ایزوتسو، توشیهیکو؛ 1360) در کتابی تحت عنوان «ساختمان معنایی مفاهیم اخلاقی-دینی در قرآن» که توسط فریدون بدرهای ترجمه و بوسیله انتشارات قلم به چاپ رسیده است؛ به تجزیه و تحلیل برساخت معنایی واژههای ارزشی قرآن در زمینه اخلاق و رفتار پرداخته است.
(حائری شیرازی، محمدصادق ابن عبدالحسین؛ 1361) در کتابی تحت عنوان «درسهایی از اخلاق» که توسط انتشارات دفتر تحکیم وحدت در تهران به چاپ رسیده؛ ضمن اشاره به جهتگیری انسان از دیدگاه اخلاق اسلامی، کتاب دارای پرسش و پاسخهایی در رابطه با مباحث اخلاقی از جمله رابطه اخلاق و فلسفه و غیره میباشد.
(سادات، محمدعلی؛ 1367) در کتابی تحت عنوان «اخلاق اسلامی» که توسط انتشارات سمت در تهران به چاپ رسیده است؛ با استفاده از آثار علامه طباطبایی و شهید مطهری و سایر علمای اخلاق، برای درس «اخلاق و تربیت اسلامی»تألیف شده است و پیرامون مطالبی چون اخلاق در جهان معاصر، اخلاق در جوامع اسلامی، ضرورت توجه به سازندگی اخلاق، رابطه اخلاق و تربیت و غیره بحث میکند و در ادامه، به بحث در رابطه با مؤلفههای اخلاق اسلامی میپردازد.
(زینالدین، محمدامین؛ 1367) در کتابی تحت عنوان «اخلاق در مکتب امام جعفر صادق(ع)» که توسط عقیقی بخشایشی ترجمه و بوسیله مرکز چاپ و نشر سازمان تبلیغات اسلامی انتشار یافته است؛ نظریات اخلاقی به صورت فشرده ذکر و مورد نقد و بررسی قرار گرفته است و در پایان نظر و رأی امام جعفر صادق(ع) را مورد عنایت قرار میدهد. همچنین در این کتاب نیز مثل کتب دیگر اخلاق اسلامی در مورد فضایل اخلاقی و شاخههای آن بحث شده است.
(مطهری، مرتضی؛ 1367) در کتابی تحت عنوان «فلسفه اخلاق» که توسط انتشارات صدرا در تهران به چاپ رسیده؛ ضمن بحث در مورد چیستی و فلسفه اخلاق و رویکردهای مختلف پیرامون آن، اخلاق و شاخههای آن را نیز مورد بحث قرار داده است.
(فاضلی، قادر؛ 1370) در کتابی تحت عنوان «مبانی اخلاق اسلامی» که در قم به چاپ رسیده است؛ ضمن تعریف اخلاق، در مورد جایگاه و ارزش اخلاق و همچنین راههای اصلاح اخلاق و عوامل انحطاط و رشد اخلاق و غیره بحث میکند.
(انصاریان، حسین؛ 1382) در کتابی تحت عنوان «زیباییهای اخلاقی» که توسط انتشارات دارالعرفان در قم انتشار یافته است؛ مؤلفههایی را برای اخلاق برشمرده و مورد بحث و تفسیر قرار داده است.
(مصباحیزدی، محمدتقی؛ 1384) در کتابی تحت عنوان «اخلاق در قرآن» که در سه جلد تألیف شده و توسط انتشارات مؤسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی(ره) به چاپ رسیده؛ مؤلفههای اخلاق اسلامی را از قرآن استخراج و به طور مفصل مورد بحث و بررسی قرار میدهد.
(عابدی سروستانی، احمد، منصور شاهولی و مصطفی محقق داماد؛ 1386) در مقالهای تحت عنوان «ماهیت و دیدگاههای اخلاق زیست محیطی با تأکید بر دیدگاه اسلامی» که در فصلنامه اخلاق در علوم و فناوری شماره(3و4) به چاپ رسیده است؛ با اشاره به بحرانهای زیست محیطی، با طرح ضرورت اخلاق زیست محیطی، مهمترین دیدگاههای موجود در این رابطه را معرفی و ضمن طرح اهمیت ادیان در تبیین اخلاق زیست محیطی، با ارائه رهیافت خودبومشناسی، رهیافتی مناسب برای این منظور از دید اسلامی ارائه میدهد.
(قراملکی، احدفرامرز و همکاران؛ 1388) در کتابی تحت عنوان «اخلاق حرفهای در تمدن ایران و اسلام» که توسط پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی در تهران انتشار یافته؛ ضمن اشاره به مفاهیم اخلاق حرفهای، به گردآوری مقالاتی در زمینه اخلاق حرفهای پرداخته است. در این کتاب 27 مقاله در نشان دادن سه حقیقت: یک، اخلاق حرفهای در تمدن ایران باستان، دو، جایگاه اخلاق حرفهای در آموزهها و معارف اسلامی، سه، نقش اخلاق حرفهای در تمدن اسلامی در ایران، به چاپ رسیده است.
(نازیدیزجی، سجاد، محسن وفامهر و احمدرضا کشتکارقلاتی؛ 1389) در مقالهای تحت عنوان «اخلاق معماری» که در فصلنامه اخلاق در علوم و فناوری شماره(3و4) به چاپ رسیده؛ با بررسی فلسفه اخلاق و مشترکات اخلاقی بین مکاتب و ارتباط آن با اخلاق حرفهای معماری، روش مناسبی برای استخراج اصول اخلاقی معماری پیشنهاد میکند و با توجه به اهمیت موضوع ادای سوگندنامه معماری برای فارغالتحصیلان و تدوین سرفصل مخصوص درس اخلاق معماری در دانشگاهها را پیشنهاد میکند. در این راستا الگوپذیری از اخلاقیات معماری سنتی را بسیار کارساز میداند.
(قراملکی، احدفرامرز؛ 1389) در کتابی تحت عنوان «اخلاق کاربردی در ایران و اسلام» که توسط پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی در تهران انتشار یافته؛ ضمن اشاره به مفاهیم اخلاق کاربردی، به گردآوری و ویراستاری مقالاتی در زمینه اخلاق کاربردی پرداخته شده است. در این کتاب 24 مقاله از طریق فراخوان در سه بخش عمده اخلاق کاربردی در ایران، اخلاق کاربردی در اسلام و چالشهای معاصر اخلاقی به چاپ رسیده است.
(عفتی آغمیونی، مریم؛ 1390) در کتابی تحت عنوان «اخلاق اسلامی» که توسط انتشارات مؤسسه فرهنگی هنری دانشپذیر در تهران به چاپ رسیده؛ ضمن اشاره به کلیاتی در مورد اخلاق مانند؛ اهمیت و ضرورت آن، رابطه علم اخلاق با دیگر علوم و غیره، به مباحثی در رابطه با فضیلتهای اخلاقی ایمانی، اخلاقی اجتماعی و همچنین آشنایی با برخی رذایل اخلاقی میپردازد.
(مشایخیپور، محمدعلی؛ 1390) در مقالهای تحت عنوان «اخلاق کار از دیدگاه امام علی(ع)» که در فصلنامه مدیریت اسلامی شماره(1) به چاپ رسیده؛ ضمن معناشناسی اخلاق و کار، سعی کرده با استفاده از آیات قرآن و روایات معصومین(ع) و به ویژه با تکیه بر بیانات گهربار امام علی(ع) مبانی اسلامی اخلاق کار را مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار دهد.
(ساکی، رضا؛ 1390) در مقالهای تحت عنوان «اخلاق در پژوهشهای آموزشی و مؤلفههای آن» که در فصلنامه اخلاق در علوم و فناوری شماره(2) به چاپ رسیده؛ با مرور و ترکیب سوابق موجود، نمایی از چارچوبهای اخلاقی در حوزه تحقیقات آموزشی ارائه میدهد و اصولی را در عرصه تعلیم و تربیت فراروی پژوهشگران قرار میدهد؛ حفظ شأن و منزلت انسان و پژوهشگر و حفظ حقوق حامیان و کاربران پژوهش.
(قراملکی، احد فرامرز، لعبت درخشانی و سعید رضایی شریفآبادی؛ 1390) در کتابی تحت عنوان «اخلاق حرفهای در کتابداری و اطلاعرسانی» که توسط انتشارات سمت در تهران به چاپ رسیده است؛ به مباحثی از جمله؛ اخلاق و کارایی آن، نظریههای اخلاقی دانشمندان مسلمان، نظریههای اخلاقی در فلسفه غرب و غیره میپردازد و با تعریف مفاهیمی همچون حرفه و اخلاق حرفهای، به بحث پیرامون اخلاق حرفهای در کتابداری و اطلاعرسانی میپردازد.
1-2-1-2) هندسه، هندسه اسلامی(بزرگمهری، زهره؛ 1371) در کتابی تحت عنوان «هندسه در معماری» که توسط انتشارات سازمان میراث فرهنگی کشور به چاپ رسیده؛ در زمینه کاربندیها در معماری ایرانی بحث کرده است.
(حاجیقاسمی، کامبیز؛ 1375) در مقالهای تحت عنوان «هندسه پنهان در نمای مسجد شیخ لطفالله» که در نشریه صفه شماره(21و22) به چاپ رسیده است؛ با مطالعهای دقیق و گسترده هندسه نمای مسجد شیخ لطفالله اصفهان را در آورده است.
(کیانی، محمدیوسف؛ 1376) در کتابی تحت عنوان «تزیینات وابسته به معماری دوران اسلامی» که توسط انتشارات سازمان میراث فرهنگی کشور در تهران به چاپ رسیده؛ در مورد انواع تزیینات از جمله؛ آجرکاری، گچبری، کاشیکاری، منبتکاری و آئینهکاری در معماری ایران در دورههای مختلف اسلامی بحث میکند.
(البوزجانی، ابوالوفا محمدبنمحمد؛ 1376) در کتابی تحت عنوان «هندسه ایرانی(کاربرد هندسه در عمل)» که توسط علیرضا جذبی به فارسی برگردانده شده و بوسیله انتشارات سروش به چاپ رسیده است؛ روشهای ترسیم اشکال هندسی با روشهای ساده آورده شده تا قابل فهم برای صاحبان صنایع و هنرمندان حرفههای مختلف در هر زمان باشد.
(عصام، السعید و عایشه پارمان؛ 1377) در کتابی تحت عنوان «نقشهای هندسی در هنر اسلامی» که توسط مسعود رجبنیا به فارسی ترجمه و بوسیله انتشارات سروش در تهران به چاپ رسیده؛ ضمن اشاره به زمینه تاریخی اندازه و هندسه، به بررسی الگوهای هندسی در طرحهای اسلامی پرداخته و شیوههای معماری اسلامی را ریشهیابی و برخی از آثار آن را تحلیل میکند. در نهایت به مباحثی مانند خوشنویسی و موسیقی در جهان اسلام پرداخته و همچنین الگوها را در هنرهای عملی تحلیل میکند. به طور کلی میتوان گفت هدف کتاب، پیگیری چگونگی پی بردن آدمیان به اندازهها و تصور کلی شکلهای هندسی ترکیبی و فرایند بکارگیری آنها در رشتههای گوناگون هنر اسلامی است.
(نجیباوغلو، گلرو؛ 1379) در کتابی تحت عنوان «هندسه و تزیین در معماری اسلامی(طومار توپقاپی)» ترجمه؛ مهرداد قیومی بیدهندی، که توسط انتشارات روزنه به چاپ رسیده است؛ ضمن اشاره به سنت طومارنگاری، به بحث درباره تزیینات هندسی، وجوه جغرافیایی، تاریخی و معنایی نقوش هندسی، کاربردهای هندسه عملی و رسالههای عملی و سنت طومارنگاری پرداخته و همچنین در رابطه با هندسه و نظریه زیباشناسی و غیره بحث میکند.
(اردلان، نادر و لاله بختیار؛ 1380) در کتابی تحت عنوان «حس وحدت(سنت عرفانی در معماری ایرانی)» که توسط حمید شاهرخ ترجمه و بوسیله نشر خاک در اصفهان به چاپ رسیده؛ در بخشهای مختلف کتاب درمورد ریاضیات، تناسبات، هندسه، الگوهای هندسی، نظم هندسی و غیره بحث میکند.
(توسلی، محمود؛ 1383) در کتابی تحت عنوان «هنر هندسه: پویایی اشکال، احجام کروی ابوالوفای بوزجانی» که انتشارات پیام با همکاری پیوند نو آن را به چاپ رسانده است؛ سعی در پی بردن به ترکیب اشکال و احجام پایه دارد. در این کتاب ضمن اشاره به ریشه کلمه هندسه و برخی تعریف، به شناخت اجسام پایه پرداخته تا راه را برای پی بردن به احجام و اجسامی که ابوالوفای بوزجانی در کتاب هندسه خود بیان نموده هموار کند. همچنین در این کتاب از انتقال ارزشهای اشکال در هنر معماری ایران به یونان سخن رفته و اشارهای گذرا به تاریخ تئوری دارد و نشان میدهد هندسه همواره در آثار معماران و شهرسازان از دوران باستان تا کنون جریان داشته است.
(نیستانی، جواد؛ 1384) در مقالهای تحت عنوان «سابقه ترسیم نقشه، هندسه و حساب در معماری اسلامی(از سدههای نخست اسلامی تا اواسط قرن 9ق)» که در نشریه پیک نور شماره(؟) به چاپ رسیده؛ ضمن معرفی و بررسی سابقه بکارگیری عوامل مؤثر و دخیل در ساخت یک بنا، به ویژه استفاده از ترسیم نقشه، هندسه و حساب در معماری اسلامی، به بررسی کلیه مطالعات نظری پیش از ساخت، امکان تجزیه و تحلیل و روشهای اجرا، محاسبات هندسی پیش از اجرا در سازه، فرایند تولید و تطبیق آن با طراحی طراح و غیره میپردازد.
(حجازی، مهرداد؛ 1387) در مقالهای تحت عنوان «هندسه مقدس در طبیعت و معماری ایرانی» که در مجله تاریخ شماره(7) به چاپ رسیده؛ به تحلیل هندسی بناهای تاریخی و رابطه بین پدیدههای طبیعی و بناها پرداخته است و به این نتیجه میرسد که هندسه مقدس و تناسبهایی که در بسیاری از اشکال حیات در طبیعت یافت میشوند، به طرز استادانهای توسط معمار سنتی ایرانی به کار گرفته شدهاند.
(بروک، اریک؛ 1387) در کتابی تحت عنوان «نقوش هندسی اسلامی» که توسط بهروز زبیحیان ترجمه و به وسیله انتشارات مازیار به چاپ رسیده است؛ ابتدا به گروهبندی نقوش هندسی پرداخته، سپس اصول رسم نقوش هندسی را در بناهای مختلف اسلامی بررسی کرده است. در این کتاب انواعی از طرحها و سبکهای هندسی گردآوری شدهاند و سعی گردیده تا نشان داده شود که گرچه این نقوش در نگاه نخست بسیار متفاوت و متمایز از یکدیگر به نظر میآیند، اما در عین حال شباهتهای زیادی نیز بین آنها وجود دارد.
(سرتیپیپور، محسن؛ 1387) در مقالهای تحت عنوان «بنمایههای هنر اسلامی در اندیشه تیتوس بورکهارت» که در مجله صفه شماره(46) به چاپ رسیده؛ با مرور و معرفی آثار بورکهارت، ماحصل شناخت و اندیشه وی را از هنر و معماری اسلامی ارائه میکند و در بخشی از مقاله به دیدگاههای وی در مورد هنر و معماری اسلامی و نیز شاخصهای اصلی آن یعنی سنت و رمز میپردازد، که از جمله مباحث آن نور و هندسه می باشد.
(بلخاریقهی، حسن؛ 1388) در کتابی تحت عنوان «مبانی عرفانی هنر و معماری اسلامی» که توسط انتشارات سازمان تبلیغات اسلامی، حوزه هنری سوره مهر به چاپ رسیده؛ به بحث در مورد وحدت وجود و وحدت شهود و کیمیای خیال پرداخته است و در فصل نهم این کتاب در مورد قدر (هندسه مقدس در معماری قدسی) و هندسه مقدس در معنا و معماری بحث میکند. در آخر به بحث در مورد منابع و بنیانهای هندسه مقدس میپردازد.
(مهدیزاده سراج، فاطمه، فرهاد تهرانی و نیما ولیبیگ؛ 1390) در مقالهای تحت عنوان «بکارگیری مثلثهای هنجار در محاسبات ریاضی و پیادهسازی هندسه در ساخت و اجرای معماری سنتی ایران» که در نشریه مرمت بافتهای تاریخی، فرهنگی شماره(اول) به چاپ رسیده؛ به چگونگی بکارگیری مثلث هنجار با استفاده از ابزار ساده و در دسترس معماران و همچنین به چگونگی اجرای تناسبات و تقسیمبندیها در معماری سنتی بدون داشتن ابزار امروزی میپردازد. در این مقاله همچنین با بررسی جایگاه هندسه در نزد معماران، ثابت میکند که معماران گذشته با آشنایی به دانش هندسه و نیز توانمندی در عملی کردن روابط هندسی، در پی همخوان کردن روشهای هندسه نظری با ابزار خود بودهاند.
(بمانیان، محمدرضا، هانیه اخوت و پرهام بقایی؛ 1390) در کتابی تحت عنوان «کاربرد هندسه و تناسبات در معماری» که بوسیله انتشارات هله/طحان به چاپ رسیده؛ ضمن اشاره به پیشینه تاریخی بهرهگیری از هندسه و تناسبات در معماری، به بحث در مورد هندسه و تناسبات و کاربردهای آن در معماری و به ویژه معماری ایرانی پرداخته است.
1-2-2) سوابق موضوع تحقیق در بخش طراحیجدول(1-1): برخی سوابق طراحی معماری که امکان ارتباط محتوایی – مضمونی با پروژه را دارد.سال معمار شهر/کشور پروژه تصاویر و مدارک پروژه توضیحات و ویژگیها
2010 گروه معماریEDGE Nbbj, Studio پنسیلوانیا/آمریکا مرکز پژوهشهای پایداری Masgaro 349256159500 1. فضاهای آزمایشگاهی به گونهای طراحی شده که امکان فعالیتهای گروهی برای پژوهشگرانی که از سراسر دنیا به آن مراجعه میکنند فراهم باشد.
2. آزمایشگاه دارای حداکثر انعطاف پذیری جهت تغییرات آتی.
3. فضاهای مختلف مرکز در عین استقلال، ارتباط مناسب با یکدیگر دارند.
2009 مارسل برویر لاگاود/فرانسه مرکز تحقیقات آی.بی.ام 736605651500 1. سیستمی از واحدهای بتنی که هم وزن سقف را تحمل و هم در مقابل تابش تند آفتاب مقاومت میکند.
2. واحدهای بتنی بزرگ هستند و فضا برای نصب سیستم تهویه و غیره را فراهم میکنند.
3. ستونهای چنگالی بتنی مطابق با سطح ناهموار و صخرهای زمین.
2008 Erginoglu & Calisqar استانبول/ترکیه مرکز تحقیقات استانبول 2355859334500 1. ساختمان به عنوان نمایشگاهی از تکنولوژی.
2. رعایت اصول معماری پایار.
2006 دفتر معماری T&Z استرالیا مرکز تحقیقات تکنولوژی استرالیا 730254635500 1. طراحی نمادین از محیط پیرامون و سمبلهای فرهنگی منطقه.
2. رعایت اصول معماری پایدار.
2004 رافائل وینولی نیویورک/آمریکا مرکز بینالمللی مطالعات اقلیمی 5143541402000 1. قرارگیری بر روی تپه سنگی دید زیبا به رودخانه هادسون.
2. تبعیت سازه کم ارتفاع یک طبقه آن از مرزهای طبیعی سایت.
3. فرم ساختمان از یک سری خرپاهای چوبی نزدیک به هم تشکیل شده است.
4. فرم طبقات دارای هماهنگی نزدیکی با فرم طبیعی تبه میباشد.
5. ساختمان از دو بال تشکیل یافته که در امتداد تپهها گسترش یافته و در محل مرکز با تلاقی یکدیگر، لابی ورودی اصلی را بوجود آوردهاند.
1959-1965 لویی کان فیلادلفیا/آمریکا مؤسسه علمی سالک برای پژوهشهای زیستشناسی 31757683500 1. تفکیک فضاها بر حسب درجهبندی کاربری آنها.
2. آزمایشگاهها به منظور عملیات پژوهشی به صورت گروهی در کنار هم قرار گرفتهاند.
3. تأسیسات فنی از قبیل آب و فاضلاب و برق و غیره از داخل



قیمت: 11200 تومان

Leave a Reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *