تاثیر پوشش های خوراکی کیتوزان، نانو کیتوزان، متیل سلولز و پکتین بر ماندگاری پس از برداشت و ویژگی های کیفی میوه انار

دانشگاه شیراز
دانشکده کشاورزی
بخش علوم باغبانی
پایان نامه کارشناسی ارشد
تاثیر پوشش های خوراکی کیتوزان، نانو کیتوزان، متیل سلولز و پکتین بر ماندگاری پس از برداشت و ویژگی های کیفی میوه انار
به کوشش
پگاه احمدی 902079
استاد راهنما
دکتر اصغر رمضانیان
اسفند ماه 1392

centercenter
centercenter

سپاسگزاری
سپاس خدای متعال را که به من توفیق داد به این مرحله از علم برسم. بر خود لازم می‌دانم قدردان زحمات عزیزانی باشم که در این راه مرا یاری دادند. از استاد راهنمای بزرگوارم جناب آقای دکتر اصغر رمضانیان کمال سپاس را دارم که در تمامی مراحل این پژوهش از راهنمایی‌های ارزنده ایشان بهره بردم و به حق برایم الگوی علم و اخلاق بودند و هستند. از اساتید محترم مشاور آقای دکتر مجید راحمی و خانم دکتر ندا مفتون آزاد کمال تشکر و سپاسگزاری را دارم. همچنین از همه دوستان و هم‌کلاسی‌های عزیزم ممنون و سپاسگزار هستم. در پایان از زحمات و همکاریهای کارکنان بخش علوم باغبانی، مهندس نیکبخت، مهندس قشلاقی و سرکار خانم مهندس اسفندیاری سپاسگزاری می‌کنم.

چکیده
تاثیر پوشش های خوراکی کیتوزان، نانو کیتوزان، متیل سلولز و پکتین بر ماندگاری پس از برداشت و ویژگی های کیفی میوه انار
به کوشش
پگاه احمدی
ایران در حال حاضر بیشترین سطح زیر کشت و میزان تولید انار (Punica granatum L.) را در دنیا دارا میباشد. امروزه میوه انار به دلیل داشتن مواد غذایی موثر در سلامتی محبوبیت زیادی پیدا کرده است. پوششهای خوراکی پلی ساکاریدی به عنوان یک ماده تجزیهپذیر به صورت طبیعی و بدون اثر جانبی، قابلیت نگهداری میوه ها را بهبود میبخشد. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش پوششهای خوراکی کیتوزان، متیل سلولز، پکتین و نانوکیتوزان بر کیفیت و عمر انباری میوه انار و اناردانه انجام شد، تا با کاهش ضایعات کمی و کیفی آن بتوان زمینه صادرات هر چه بیشتر این محصول را فراهم نمود. به این منظور میوههای انار رقم رباب نیریز، که یکی از ارقام مهم و تجاری کشور میباشد، در زمان رسیدن تجاری برداشت شد. آزمایش بر پایه طرح فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی در 4 تکرار اجرا گردید. میوه ها و اناردانهها با محلول کیتوزان 5/1% ، متیل سلولز 3%، پکتین 3% و نانو کیتوزان تهیه شده از شرکت نانو صنعت اصفهان تیمار گردید و در دمای 5 درجه سلسیوس به ترتیب به مدت 160 روز و 16 روز نگهداری شد. از میوه های انبار شده به فواصل هر 40 روز و از اناردانههای انبار شده به فواصل هر 4 روز نمونهگیری صورت گرفت و ویژگیهای کمی و کیفی آنها در طی دوره انبارداری ارزیابی شدند. در این پژوهش،کیتوزان به طور موثری باعث کاهش از دست دادن آب و ضایعات کمی میوهها و اناردانهها در طول نگهداری پس از برداشت شده است. اگرچه پوست و اناردانهها هردو در طی انبارداری آب از دست دادند اما کاهش وزن پس از برداشت در میوه انار به طور عمده مربوط به کاهش وزن پوست بود. تیمار پوششهای خوراکی و به ویژه کیتوزان باعث حفظ میزان مواد جامد محلول، اسیدیته قابل تیتر، پهاش و شاخص طعم آبمیوه در مقایسه با شاهد شد. میزان آنتوسیانین کل آبمیوه در طی نگهداری در انبار در تمام میوهها و اناردانههای تیماره شده کاهش یافت. تیمار کیتوزان به طور معنیداری باعث به تاخیر انداختن مصرف اسیدهای آلی شد. فنول کل و فعالیت ضد اکسایشی آبمیوه در طی انبارداری کاهش یافت، هرچند پوشش کیتوزان به طور معنیداری باعث حفظ این ترکیبات ارزشمند گردید.
کلیدواژه: دمای انبارداری، آنتوسیانین، فنول کل، فعالیت ضد اکسایشی.
فهرست مطالب
عنوان صفحه
TOC \o “1-3” \h \z \u فصل اول PAGEREF _Toc407452625 \h 11- مقدمه PAGEREF _Toc407452626 \h 21-1- موطن و تاریخچه کشت انار PAGEREF _Toc407452627 \h 31-2- رده بندی PAGEREF _Toc407452628 \h 31-3- گیاه شناسی PAGEREF _Toc407452629 \h 41-4- ارزش غذایی انار PAGEREF _Toc407452630 \h 51-5- شرایط آب و هوایی مورد نیاز انار PAGEREF _Toc407452631 \h 61-6- زمان برداشت و شاخص های کیفیت میوه انار PAGEREF _Toc407452632 \h 71-7- مشکلات پس از برداشت PAGEREF _Toc407452633 \h 81-8- اهمیت موضوع PAGEREF _Toc407452634 \h 91-9- اهداف پژوهش PAGEREF _Toc407452635 \h 11فصل دوم PAGEREF _Toc407452636 \h 132- مروری بر پژوهش های پیشین PAGEREF _Toc407452637 \h 142-1- دمای پایین PAGEREF _Toc407452638 \h 142-2- پوشش های خوراکی PAGEREF _Toc407452639 \h 162-2-1- کیتوزان PAGEREF _Toc407452640 \h 172-2-2- متیل سلولز PAGEREF _Toc407452641 \h 212-2-3- پکتین PAGEREF _Toc407452642 \h 23فصل سوم PAGEREF _Toc407452643 \h 263- مواد و روش ها PAGEREF _Toc407452644 \h 273-1- روش انجام پژوهش PAGEREF _Toc407452645 \h 273-1-1- مشخصات منطقه برداشت نمونه PAGEREF _Toc407452646 \h 273-1-2- انتخاب رقم انار و ویژگی های کلی آن PAGEREF _Toc407452647 \h 283-1-3-تهیه نمونه میوه PAGEREF _Toc407452648 \h 283-1-4- جداسازی اناردانه ها PAGEREF _Toc407452649 \h 293-1-5-آماده سازی نمونه ها PAGEREF _Toc407452650 \h 293-1-6- شرایط نگهداری در سردخانه PAGEREF _Toc407452651 \h 303-1-7- مراحل انجام آزمایش PAGEREF _Toc407452652 \h 303-2- ویژگی های مورد ارزیابی و روش اندازه گیری آنها PAGEREF _Toc407452653 \h 303-2-1- درصدکاهش وزن میوه ها و اناردانه ها PAGEREF _Toc407452654 \h 303-2-2- چگالی میوه PAGEREF _Toc407452655 \h 313-2-3- مواد جامد محلول (TSS) PAGEREF _Toc407452656 \h 313-2-4- شاخص بلوغ میوه (TSS/TA) PAGEREF _Toc407452657 \h 323-2-5- هدایت الکتریکی آب میوه (EC) PAGEREF _Toc407452658 \h 323-2-6- پ هاش (pH) PAGEREF _Toc407452659 \h 333-2-7- مقدار اسیدیته قابل تیتر (TA) PAGEREF _Toc407452660 \h 333-2-8- اندازه گیری ویتامین ث PAGEREF _Toc407452661 \h 343-2-9- مواد فنولی PAGEREF _Toc407452662 \h 353-2-10- فعالیت آنتی اکسیدانی PAGEREF _Toc407452663 \h 363-2-11- میزان آنتوسیانین کل PAGEREF _Toc407452664 \h 373-3- واکاوی آماری داده ها PAGEREF _Toc407452665 \h 384- نتایج و بحث PAGEREF _Toc407452666 \h 404-1- عمر انبارداری PAGEREF _Toc407452667 \h 404-1-1- اناردانه PAGEREF _Toc407452668 \h 404-2- تغییرات کاهش وزن میوه طی دوره انبارداری PAGEREF _Toc407452669 \h 424-2-1- اناردانه PAGEREF _Toc407452670 \h 424-2-2- میوه انار PAGEREF _Toc407452671 \h 464-3- تغییرات مواد جامد محلول کل در مدت انبارداری PAGEREF _Toc407452672 \h 494-3-1- اناردانه PAGEREF _Toc407452673 \h 494-3-2- میوه انار PAGEREF _Toc407452674 \h 524-4- تغییرات اسیدیته قابل تیتراسیون PAGEREF _Toc407452675 \h 544-4- 1- اناردانه PAGEREF _Toc407452676 \h 544-4-2- میوه انار PAGEREF _Toc407452677 \h 564-5- تغییرات شاخص طعم میوه در طی انبارداری PAGEREF _Toc407452678 \h 584-5- 1- اناردانه PAGEREF _Toc407452679 \h 584-5-2- میوه انار PAGEREF _Toc407452680 \h 604-6- تغییرات پ هاش طی دوره انبارداری PAGEREF _Toc407452681 \h 624-6-1- اناردانه PAGEREF _Toc407452682 \h 624-6-2- میوه انار PAGEREF _Toc407452683 \h 644-7- هدایت الکتریکی PAGEREF _Toc407452684 \h 664-7-1- اناردانه PAGEREF _Toc407452685 \h 664-7-2- میوه انار PAGEREF _Toc407452686 \h 684-8- ویتامین ث PAGEREF _Toc407452687 \h 714-8-1- اناردانه PAGEREF _Toc407452688 \h 714-8-2- میوه انار PAGEREF _Toc407452689 \h 734-9- تغییرات مواد فنولی کل PAGEREF _Toc407452690 \h 764-9-1- اناردانه PAGEREF _Toc407452691 \h 764-10- تغییرات فعالیت ضد اکسایشی در طول دوره انبارداری PAGEREF _Toc407452692 \h 814-10-1- اناردانه PAGEREF _Toc407452693 \h 814-10-2- میوه انار PAGEREF _Toc407452694 \h 834-11- تغییرات میزان آنتوسیانین در طی دوره انبارداری PAGEREF _Toc407452695 \h 854-11-1- اناردانه PAGEREF _Toc407452696 \h 854-11-2- میوه انار PAGEREF _Toc407452697 \h 874-12- تغییرات چگالی در طی دوره انبارداری PAGEREF _Toc407452698 \h 904-12-1- میوه انار PAGEREF _Toc407452699 \h 904-13- نتیجه گیری کلی PAGEREF _Toc407452700 \h 924- 14- پیشنهادها PAGEREF _Toc407452701 \h 93منابع PAGEREF _Toc407452702 \h 111

فهرست جدولها
TOC \h \z \t “جدولها” \c جدول 4-1- مقایسه میانگین اثر تیمارهای پوشش خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر درصد کاهش وزن انار دانه رقم رباب نیریز در دمای 1±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791239 \h 45جدول 4-2- مقایسه میانگین اثر تیمارهای پوشش خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر درصد کاهش وزن میوه انار رقم رباب نیریز در دمای 1±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791240 \h 48جدول4- 3- مقایسه میانگین اثر تیمارهای پوشش خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر مواد جامد محلول (%) انار دانه رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791241 \h 51جدول 4-4- مقایسه میانگین اثر تیمارهای پوشش خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر مواد جامد محلول (%) رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791242 \h 53جدول 4-5- مقایسه میانگین اثر تیمارهای پوشش خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر میزان اسیدیته قابل تیتر (%) اناردانه رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791243 \h 55جدول4-6- مقایسه میانگین اثر تیمارهای پوشش خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر اسیدیته (%) میوه انار رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791244 \h 57جدول4-7- مقایسه میانگین اثر پوشش های خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر شاخص طعم انار دانه رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791245 \h 59جدول4-8- مقایسه میانگین اثر تیمارهای پوشش خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر شاخص طعم میوه انار رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791246 \h 61جدول 4-9- مقایسه میانگین اثر پوشش های خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر پ هاش انار دانه رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791247 \h 63جدول4-10- مقایسه میانگین اثر پوشش خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر پهاش میوه انار رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791248 \h 65جدول 4-11- مقایسه میانگین اثر پوشش های خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر هدایت الکتریکیms/cm) ) انار دانه رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791249 \h 67جدول 4-12- مقایسه میانگین اثر ت پوشش های خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر هدایت الکتریکی ms/cm)) میوه انار رقم رباب نیریز در دمای ℃ 5±1 PAGEREF _Toc406791250 \h 70جدول 4-13- مقایسه میانگین اثر پوشش های خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر میزان ویتامین ث mg/L)) انار دانه رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791251 \h 72جدول 4-14- مقایسه میانگین اثر پوشش های خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر میزان ویتامین ث (mg/L) میوه انار رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791252 \h 75جدول 4-15- مقایسه میانگین اثر پوشش های خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر میزان مواد فنولی کل (µg GAE /L) انار دانه رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791253 \h 77جدول 4-16- مقایسه میانگین اثر پوشش های خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر میزان مواد فنولی کل (µg GAE /L) میوه انار رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791254 \h 80جدول 4-17- مقایسه میانگین اثر پوشش خوراکی های مختلف در طول مدت انبارداری بر فعالیت ضد اکسایشی (%) انار دانه رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791255 \h 82جدول4-18- مقایسه میانگین اثر پوشش خوراکی های مختلف در طول مدت انبارداری بر فعالیت ضد اکسایشی (%) میوه انار رقم رباب در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791256 \h 84جدول 4-19- مقایسه میانگین اثر پوشش خوراکی های مختلف در طول مدت انبارداری بر میزان آنتوسیانین (mg/L) انار دانه رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791257 \h 86جدول 4-20- مقایسه میانگین اثر پوشش خوراکی های مختلف در طول مدت انبارداری بر میزان آنتوسیانین (mg/L) میوه انار رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791258 \h 89جدول 4-21- مقایسه میانگین اثر تیمارهای پوشش خوراکی مختلف در طول مدت انبارداری بر چگالی(g/ml) میوه انار در رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc406791259 \h 91جدول پیوست 4-1- تجزیه واریانس اثر تیمارهای مختلف پوشش خوراکی بر ویژگی های انار دانه در سردخانه PAGEREF _Toc406791260 \h 111جدول پیوست 4-2- تجزیه واریانس اثر تیمارهای مختلف پوشش خوراکی بر ویژگی های انار دانه در سردخانه PAGEREF _Toc406791261 \h 112جدول پیوست 4-3- تجزیه واریانس اثر تیمارهای مختلف پوشش خوراکی بر ویژگی های میوه انار در سردخانه PAGEREF _Toc406791262 \h 113جدول پیوست 4-4- تجزیه واریانس اثر تیمارهای مختلف پوشش خوراکی بر ویژگی های میوه انار در سردخانه PAGEREF _Toc406791263 \h 114
فهرست شکلها
عنوان صفحه
شکل 3- SEQ نمودار3- \* ARABIC 1- منحنی استاندارد حاصل از غلظتهای مختلف آسکوربیکاسید (nm 51λmax=) ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………35 TOC \h \z \t “جدول‌ها,1” شکل 3-2- منحنی استاندارد حاصل از غلظتهای مختلف گالیک اسید (nm 517λmax=). PAGEREF _Toc22749066 \h 36 شکل 4-1- مقایسه اثر پوششهای خوراکی بر ماندگاری اناردانه-های رقم رباب نیریز در دمای 1 ±5 سلسیوس PAGEREF _Toc22749067 \h 41
فصل اول
1- مقدمهانار رقم رباب نیریز که بیشترین سطح زیر کشت را در استان فارس دارد، از معروفترین رقمهای انار تجاری و برتر کشور است. این رقم دیررس بوده و میوههایی با پوست کلفت و قرمز رنگ با دانههای قرمز رنگ دارد که به دلیل کیفیت خوراکی مطلوب و قابلیت انباری مناسب در بازارهای داخلی و خارجی از اهمیت خاصی برخوردار است (محسنی، 1389). اناردانههای انار (قسمت خوراکی میوه) منبع غنی از قندها، پکتین، آسکوربیک اسید، اسیدهای آمینه، املاح معدنی، فیبرها، فیتواستروژن و فلاونوئیدها است (Gil et al., 2000; Fadavi et al., 2005; Palou et al., 2007; Ozgen et al., 2008 ). میوه انار به دلیل داشتن ترکیباتی با خواص ضداکسایشی نیز اهمیت دارد و مطالعات کلینیکی و اپیدیمولوژی نشان می دهد که مصرف آن به دلیل داشتن مقدار مواد فنولی زیاد در جلوگیری از بیماریهای قلبی و بعضی از انواع سرطان موثر است (Ricci et al., 2006; Tzulker et al., 2007). بنابراین میوه انار به دلیل دارا بودن مواد غذایی موثر در سلامتی محبوبیت زیادی پیدا کرده است (Gil et al., 2000; Ozgen et al., 2008). با توجه به ارزش و اهمیت اقتصادی این میوه برای کشاورزان استانهای حاشیه کویر و مطرح شدن میوه انار به عنوان کالای لوکس صادراتی و یک منبع درآمد ارزی، اهمیت آن بیش از پیش روشن میگردد. اما میوههای انار به دلیل داشتن آب و مواد قندی فراوان و بافت نرم و حساس، پس از برداشت به راحتی در معرض صدمات مکانیکی، کاهش وزن و حمله ریز سازوارهها قرار میگیرند (بهادران باغبادرانی، 1379؛ Westwood, 1993).
1-1- موطن و تاریخچه کشت اناراهلی شدن انار از دوران نئولیتیک آغاز شده است (Hayes, 1957). این گیاه بومی ایران و برخی از نواحی اطراف آن است که از 2000 سال قبل از میلاد مسیح مورد کشت و کار قرار گرفته است و به مرور زمان به مناطق دیگر آسیا (ترکمنستان، افغانستان، هند، چین و غیره)، آفریقای شمالی و اروپای مدیترانه ای گسترش پیدا کرده است (Zukovskij, 1950). از آن جا که انار به خاطر مقاومتش به شرایط خشکی، درخت بسیار مناسبی برای پرورش در مناطق خشک است، امروزه به طور گسترده ای این درخت میوه در مناطق مدیترانه ای، نواحی گرمسیری و نیمه گرمسیری کشت میگردد (Mars and Meljario, 1997).
1-2- رده بندیانار با نام علمی Punica granatum L. درختچهای بزرگ با شاخه های نامنظم، کم و بیش خاردار و متعلق به تیره انارسانان می باشد (بهزادی شهر بابکی، 1377). این گیاه از شاخه گیاهان گلدار، رده نهاندانگان و زیر رده دولپه ای ها، راسته Myrtales، تیره Punicaceae و جنس Punica است. جنس Punica دارای دو گونه است :
1-گونه Punica granatum L. که تخمدان آن شامل یک یا دو ردیف برچه است و بومی ایران و نواحی مدیترانه ای است.
2-گونه P. protopunica BALF. که تخمدان آن یک ردیف برچه دارد و بومی جزیره سوکوترا (یمن) است.
1-3- گیاه شناسی
انار با نام علمی Punica granatum L. درختچه ای بزرگ با شاخه های نامنظم، کم و بیش خاردار و متعلق به تیره انارسانان می باشد (بهزادی شهر بابکی، 1377). درخت انار در مناطق گرمسیری همیشه سبز است و در سراسر سال گل می دهد، در حالی که در مناطق نیمه گرمسیر خزاندار است و یک بار در سال گل میدهد (Gur, 1986). انار به عنوان یک گیاه یک پایه در نظر گرفته می شود و دو نوع گل بر روی یک پایه تولید می کند:
1-گل های نر (عقیم) با خامههای کوتاه و تخمدان لاغر حاوی تخمکها بسیار کم که بطور معمول زنگولهای شکل هستند.
2-گل های هرمافرودیت با تخمدانهای طبیعی که بطور معمول بطری شکلاند (Chaodhari and Desai, 1993; Shulman et al., 2000).
میوه انار یک سته نسبتا کروی با کاسبرگهای برجسته و پوست چرمی سفت است. برگها کامل، با دمبرگ کوتاه، بدون کرک و فاقد گوشوارهاند (محسنی، 1389).
1-4- ارزش غذایی انار انار توجه بسیاری از مصرف کنندگانی که علاقمند به غذای مغذی با طعم عالی هستند را به خود جلب کرده است (Patil, 1976). میوه انار بیشتر به صورت تازه یا فرآوری شده (رب انار، آب انار، شربت انار و اناردانه) مصرف یا صادر می گردد (Al-Maiman and Ahmad, 2002). بخش خوراکی میوه که اناردانه نام دارد حدود 52 درصد وزن میوه را تشکیل می دهد، که شامل 78 درصد آب میوه و 22 درصد بذر می باشد. آب میوه حاوی مقادیر قابل توجهی از مواد جامد محلول، قند های احیاء، قند کل، آنتوسیانین، ترکیبات فنلی، اسید آسکوربیک4 و پروتئین ها می باشد (Talaei et al., 2004; Anand et al., 2005). مکمل های رژیمی حاوی انار اثرات ضد توموری، ضد ویروسی و ضد باکتری در ممانعت از تورم لثه را دارا می باشند. این اثرات سودمند مربوط به خاصیت آنتیاکسیدانی بالای انار می باشد (Gil et al., 2000). تمامی فعالیتهای آنتیاکسیدانی انار به حضور ترکیبات فنولی متعدد نظیر ایزومرهای پونیکالاژین5، مشتقات الاژیکاسید6 و آنتوسیانینهای تریگلیکوزیدهای7 و 3و 5 دیگلیکوزید، دلفینیدین2، سیانیدین3 و پلارگونیدین و فلاونوییدها4 (کوئرسیتین5 و کامپفرول6) مرتبط است، که این ترکیبات به دلیل خاصیت آنها در جذب رادیکالهای آزاد و ممانعت از اکسیداسیون درون شیشهای7 لیپیدها شناخته شدهاند (Aviram et al., 2002). خصوصیات فیزیکی و شیمیایی در میوهها به شدت به فصل، نمو و رسیدگی بستگی دارد (Raffo et al., 2006).
1-5- شرایط آب و هوایی مورد نیاز اناراین درخت به انواع خاکها سازگاری نشان میدهد ولی به خاکهای که دارای زهکشی کمی باشند حساس میباشد. بهترین خاک جهت کشت انار خاک ها رسیشنی با pH 5/7 تا 5/8 است. رشد درخت انار در خاکهای رسی سنگین بسیار کند بوده و درختان در این نوع خاکها ضعیف، زرد و پژمرده به نظر رسیده و اکثرا مبتلا به پوسیدگی طوقه میگردند (میر جلیلی، 1381).
محدوده کاشت درخت انار بین عرض 41 درجه شمالی تا 41 درجه جنوبی است. حداقل و حداکثر ارتفاع کشت انار از چند متر پایین تر از سطح دریا تا ارتفاع 2000 متر میباشد که بهترین محصول را در ارتفاع 1200 متری از سطح دریا تولید میکنند (محسنی، 1389).
انار میوه مناطق نیمهگرمسیری است و دمای بین 5- تا 40+ درجه سلسیوس را تحمل می کند. اما درجه حرارت های بالا سبب سوختگی و سرمای زیاد باعث ترکیدگی میوه گشته و از لطافت پوست و مرغوبیت آن میکاهد (محسنی، 1389). در مناطق نیمه گرمسیری برای شکستن دوره خواب به 200 تا 400 ساعت درجه حرارت زیر 7 درجه سلسیوس نیاز دارد (محسنی، 1389).
1-6- زمان برداشت و شاخصهای کیفیت میوه انار میوه انار 5/4 تا 6 ماه پس از گلدهی، بسته به شرایط اقلیمی و رقم به بلوغ کامل میرسد. گلهای سری اول، میوههای درشتتری در هنگام بلوغ تولید میکنند (Seeram et al., 2006). میوه ای نافرازگرا است که بعد از برداشت از درخت، حتی در اثر تیمار با اتیلن نیز نمیرسد، لذا میوه انار برای اینکه بهترین طعم و کیفیت را داشته باشد باید زمانی که کاملا رسیده است برداشت شود (Gil et al., 1996). بنابراین میوه انار زمانی که به مرحله رسیدگی کامل رسیده باشد قابل برداشت و نگهداری است. در چنین شرایطی میوه به اندازه کافی رشد کرده و مواد غذایی کافی در آن ذخیره گشته و کلیه ی فعل و انفعالات آن در جهت رسیدگی انجام شده است. این میوه پس از رسیدگی کامل درصورتی که یک یا دو هفته روی درخت باقی بماند رنگ پوست آن بهتر میشود و البته به ویژه اگر در این مرحله هوای شبها سرد و روز ها گرم و خشک باشد کیفیت محصول بهتر میگردد (شرافتیان، 1378). برداشت میوهها باید قبل از رسیدگی بیش از حد و ظاهر شدن ترک (به ویژه در شرایط بارندگی) انجام شود (Seeram et al., 2006).
شاخصهای رسیدن میوه انار به رقم وابسته هستند. برای تعیین زمان مناسب برداشت میوه نشانههایی مانند رنگ پوست بیرونی، رنگ آبمیوه، اسیدیته، میزان مواد جامد محلول و شاخص بلوغ میتوانند مورد استفاده قرار گیرند (Legua et al., 2000). برای تعیین رسیدگی میوه انار، شاخص بلوغ به صورت نسبت قند به اسید قابل تیتراسیون بیان میشود، که مهمترین شاخص تعیین کنندهی رسیدگی در میوه انار است (وارسته اکبر پور، 1385). میزان مواد جامد قابل حل باید بالاتر از 17 درصد و میزان تانن پایین تر از 25/0 درصد باشد (محسنی، 1382).
1-7- مشکلات پس از برداشتبه دلیل اینکه پوست میوه انار حالت چرمی دارد. عموما تصور میشود این پوست مستحکم است و مراقبت های لازم در هنگام چیدن و جابجایی آن انجام نمیشود. ضایعات ناشی از کاربرد روشهای سنتی و اعمال بیدقتی از مرحله برداشت تا عرضه به مصرف کننده بسیار زیاد می باشد. از مشکلاتی که در رابطه با نگهداری انار وجود دارد کاهش وزن در اثر از دست دادن رطوبت و بیماریهای انباری است (محسنی، 1389). قارچ های آسپرژیلوس و پنی سیلیوم بیشتر به انارهایی که در اثر کرم گلوگاه و یا ضربه های مکانیکی صدمه دیده است حمله کرده و محصول را آلوده میکند. عارضهی دیگر، نرمی داخلی نسوج است که دانههای انار از داخل نرم شده، سلول ها از داخل از بین رفته و در قسمتهای آلوده رنگ دانه سفید و طعم آن ترشیده و
1-8- اهمیت موضوعآمار متفاوتی از میزان ضایعات محصولات کشاورزی در ایران ارائه میشود که تاثیر منفی آن بر بخشهای تولید و بازرگانی انکار ناپذیر است. به طور میانگین 17% از محصولات کشاورزی ضایع میشود که سهم محصولات باغی نسبت به محصولات زراعی بیشتر است.
محصولات گیاهی پس از برداشت سیستم زیستی زنده هستند که به تعرق و تنفس ادامه می دهند، پس در اثر این واکنش ها آب و مواد غذایی خود را از دست میدهند. در نهایت به زوال و نابودی آن میانجامد. هم اکنون متخصصان توصیه میکنند به جای بالا بردن تولید فراورده ها به نگه داری، انبارداری و کاهش ضایعات طی جابهجایی توجه شود و میوه با کیفیت بهتر به دست مصرف کننده برسد (راحمی، 1387).
تولید و مصرف میوه انار در جهان در حال افزایش است و افزون بر مصرف میوه انار به صورت تازه خوری، روز به روز بر مصرف آن در صنایع تبدیلی مختلف مانند تولید آب میوه، سرکه، رب، ژله، مربا، مارمالاد، اناردانه خشک و غیره افزوده می شود. این میوه سرشار از ویتامینها و مواد معدنی مختلفی است. از نظر پزشکی خواص دارویی زیادی هم دارد و به دلیل این که در، پیشگیری بسیاری از بیماری ها مفید واقع شده است، در سودمندی رژیم غذایی انسان نقش به سزایی دارد (Melgarejo and Salazar, 2002). به دلیل این که ایران یکی از منشأهای اصلی انار است، منابع ژنتیکی غنی از انار را داراست و یکی از مهمترین کشورهای تولید کننده انار در دنیاست که روز به روز بر میزان سطح زیر کشت، تولید و صادرات این محصول در ایران افزوده میشود (بهزادی شهر بابکی، 1377). طبق آمار منتشر شده از سوی سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد، میزان تولید انار در جهان از 21 مارس 2005 تا 21 مارس 2006 به طور تقریبی 1500000 تن بوده است که ایران در همان دوره زمانی با تو لید 705166 تن حدود 47% کل انار تولیدی جهان را تشکیل داده است و در سال 2008-2007 ایران با تولید 870161 تن و صادرات 32951 تن انار، در دنیا رتبه نخست را در زمینه میزان تولید و صادرات انار داشته است.
در چند سال اخیر تحقیق روی نگهداری و پس از برداشت انار برای جستجوی تیمارهای فیزیکی جدید جهت افزایش عمر تجاری انار متمرکز شده است. گزارش شده است که واکس زدن میوهها به تنهایی یا در ترکیب با قارچکشها، عمر انباری میوه انار را افزایش میدهد. این تیمارها باید کیفیت اصلی میوه را حفظ کند، از نمو قارچها، کاهش صفات کیفی (رنگ، طعم و بافت) و خصوصیات تغذیهای (ویتامینها، ضد اکسایندهها، عوامل محرک سلامتی) جلوگیری کند. این تیمارها شرایط محیطی برای نگهداری انار را تغییر میدهند و بر فیزیولوژی و بیوشیمی میوه و توسعه موجودات ریز که سطح میوه را آلوده میکنند تاثیر دارند (Eris and Turk, 2000; Nanda et al., 2001).
امروزه تقاضای عمومی برای محصول تازه و بدون باقیمانده سموم و تمایل جهانی برای کشف جایگزینهای جدید جهت افزایش عمر انباری میوهها، بدون اثر جانبی برای انسان وجود دارد. تحقیق درمورد پوششهای خوراکی در سالهای اخیر افزایش یافته و برای کاهش ضایعات و نگهداری کیفیت میوهها تلاشهایی صورت گرفته است (Bautista-Banos et al., 2006; Ribeiro et al.,2007).
دورهی رسیدن میوه انار بسیار کوتاه است و میزان مصرف انار با مدت زمان کوتاه برداشت آن متناسب نیست. تامین غذا برای جمعیت رو به رشد روز به روز در حال افزایش است. یکی از مهمترین راهکارهایی که کمتر مورد توجه قرار گرفته است کاهش ضایعات پس از برداشت محصولات کشاورزی است. یکی از رهیافتهای نوین در بهبود عمر پس از برداشت میوهها و سبزیها استفاده از تیمارهای فیزیکی و زیستی در دوره پس از برداشت فراورده میباشد.
استفاده از پوشش های خوراکی روی میوههای تازه به عنوان روشی جدید برای حفظ کیفیت میوههای برداشت شده و افزایش عمر انباری مطرح است. بررسی تاثیر پوشش های خوراکی بر میوه انار مشخص می کند که کدام پوشش، ماندگاری میوه را بیشتر افزایش میدهد و اگر امکان کاربرد تجاری پوششها فراهم گردد می توان میزان بالای انار تولید شده که با وجود افزایش روز افزون جمعیت به دلیل بازه زمانی کوتاه برداشت میوه بیشتر از نیاز مصرف است را مدیریت کرد و کاربرد تجاری پوشش ها میوه انار را افزایش داد. همین امر باعث افزایش درآمد باغداران و تعادل قیمت میوه انار در بازار شده و بستر مناسب برای صادرات این میوه را به وجود خواهد آورد.
1-9- اهداف پژوهش با توجه به اهمیت موضوع، اهداف کلی این پژوهش، بررسی تاثیر پوششهای خوراکی کیتوزان، نانو کیتوزان، متیل سلولز و پکتین بر عمر پس از برداشت و ویژگیهای کیفی میوه انار به صورت زیر بنا گردید:
بررسی و مقایسه پوششهای خوراکی بر ویژگی کیفی پس از برداشت میوه انار و اناردانهها
گزینش بهترین روش برای افزایش عمر پس از برداشت میوه انار و اناردانهها
کاهش نابسامانیهای فیزیولوژیک پس از برداشت در طول مدت نگهداری میوهها و اناردانهها
حفظ ویژگیهای فیزیولوژیک میوهها در طول مدت نگهداری میوهها و اناردانهها
فصل دوم
2- مروری بر پژوهشهای پیشین2-1- دمای پایینعوامل موثر در کیفیت میوههای انار در پس از برداشت، درجه حرارت، رطوبت، غلظت گازها و عوامل بیماریزا میباشند (راحمی، 1387؛ بهادران باغبادرانی، 1379). دمای پایین (بالاتر از نقطه انجماد) مهمترین عامل در نگهداری کیفیت پس از برداشت میوههای انبار شده میباشد. دمای پایین سبب میشود شیوع بیماریها، حضور آفات و مراحل رسیدن کاهش یابد. از آنجایی که رسیدن میوه و فساد میکروبی هم چنان که دما افزایش مییابد تسریع میشود، نگهداری در سردخانه برای کاهش سرعت مراحل مذکور لازم میباشد. خنک نگه داشتن تنها روشی است که عمرانباری میوهی انار را به بیش از سه ماه افزایش میدهد (Arte´s, 1992; Arte´s et al., 1998). دمای توصیه شده برای نگهداری انار از صفر تا 10 درجه سلسیوس با عمرانباری از دو هفته تا هفت ماه بسته به رقم متفاوت است (Nanda et al., 2001).
انار به شدت در برابر از دست دادن آب و آسیبهای سرمازدگی در دمای پایینتر از 5℃ حساس بوده و به سرعت فاسد میگردد (Mirdehghan et al., 2006). انبارداری بیش از دو ماه در دمای پایینتر از 5℃ سبب افزایش آسیبهای سرمازدگی میشود (Elya– and Kader, 1984; Arte´s, 1992).
بیشترین نشانههای مشترک ناشی از آسیب سرمازدگی انار عبارتنداز: سطح منفذدار، قهوهای شدن پوست، رنگپریدگی اناردانهها، سوختگی ناحیه گلگاه و افزایش حساسیت به رشد قارچی است (Elya– and Kader, 1984; Kader, 1985; Hardenburg et al., 1986; Arte´s, 1992 ).
سرمازدگی عمر انباری میوهها حساس را تحت شرایط درجه حرارت پایین به دلیل قهوهای شدن میوه محدود میسازد (Seeram et al., 2008). شرایط نگهداری پس از برداشت میوهی انار، بر میزان ترکیبات فنولی و فعالیت آنزیمهای مسئول قهوهای شدن میوه تاثیر زیادی میگذارد. قهوهای شدن به عواملی همچون سرمازدگی، از دست دهی آب و توسعه ناهنجاریهای فیزیولوژیکی در طول نگهداری میوه انار در سردخانه مربوط میباشد و مشکل مهمی در نگهداری طولانی مدت میوه انار است. بنابراین، نگهداری میوه انار در دمای پایینتر از حد مناسب باعث سرمازدگی میوه و قهوهای شدن پوست و اناردانههای آن میشود. با وجود اهمیت قهوهای شدن میوه اطلاعات کمی در مورد منشا و سازوکار کنترل آن در طی نگهداری میوه انار به مدت طولانی وجود دارد (Kulkarin and A–hya, 2005; De Filippi et al., 2006; You-lin and Run-guan, 2008). قهوهای شدن میوه در اثر اکسید شدن ترکیبات فنولی به ترکیبات کینونی به وسیله آنزیم پلی فنول اکسیداز و بسپارش ترکیبات کینونی به رنگدانههای بسپاری اتفاق میافتد (سحری، 1381؛Khan, 1983; Marshall et al., 2000; You-lin and Rugan, 2008).
میوه انار را بسته به رقم در دمای 5 درجه سلسیوس می توان تا 2 ماه نگهداری نمود، برای نگهداری به مدت طولانی تر میبایست دما 2/7 درجه سلسیوس باشد تا میوه دچار سرمازدگی نشود. بسته به رقم و طول مدت انبارداری میزان رطوبت نسبی مطلوب 95-85 درصد می باشد، انار از جمله میوه هایی است که به از دست دادن آب بسیار حساس میباشد. میوه انار در 6 درجه سلسیوس و میزان اکسیژن و دی اکسید کربن به ترتیب 3 و 6 درصد به مدت 6 ماه نگه داری شده است (محسنی، 1382).
2-2- پوشش های خوراکیپوششهای خوراکی لایهی نازکی از مواد هستندکه سدی در مقابل انتقال رطوبت، اکسیژن و مواد حل شده در غذا ایجاد میکنند و میتوانند توسط مصرف کننده خورده شوند (ایران منش، 1388). به کار بردن پوششهای نیمه نفوذپذیر عمر نگهداری محصولات فاسد شدنی را افزایش میدهد. بسیاری از اعمال فیلمهای خوراکی شبیه فیلمهای بستهبندی سنتزی هستند و انتقال رطوبت، اکسیژن، دیاکسیدکربن و نمکها را محدود میکنند (Yaman and Bayoindirli, 2002). توسعه پوششهای پلی ساکاریدی جدید برای طولانی کردن عمر انباری در انواع میوهها و سبزیها، به دلیل خاصیت نفوذپذیری انتخابی این بسپارها نسبت به اکسیژن و دیاکسیدکربن رو به افزایش است. پوششها بر مبنای پلیساکاریدها میتوانند برای تغییر اتمسفر داخلی میوه و کند نمودن سرعت پیری استفاده شوند (Ribeiro, et al., 2007).
فیلمها و پوششهای خوراکی میتواند برای توسعه عمر انبارداری محصولات برش داده شده تازه پیشنهاد شود (Baldewin, 1995). در توسعه فیلمها و پوششهای خوراکی روی مانعهایی شامل پروتئینها، پلیساکاریدها و لیپیدها توجه میشود (Perez-Gago, 2005). در مواد پوششی ترکیبی از لیپیدها، پروتئینها، کربوهیدراتها، پلاستیسایزرها، سورفاکتانتها و افزودنیها مورد استفاده قرار میگیرند، که در انواع مختلفی از حلالها مثل آب و الکل پخش میشوند. کاهش وزن اصلیترین علت کاهش کیفیت ظاهری محصولات باغی است (D’Aquino et al., 2010). تعرق بیش از حد میتواند منجر به خشک شدن، پژمردگی، چروکیدگی و کاهش تردی و استحکام بافت و تسریع پیری با کاهش سطح درونی رشد گیاه میشوند (Ben-Yehoshua and Rodov, 2003). آرتس و باربوان (2000) رطوبت نسبی را دومین عامل (بعد از درجه حرارت نگهداری) موثر بر کیفیت میوه انار دانستند. با وجود اینکه پوست میوه انار ضخیم و چرمی به نظر میرسد اما تعداد زیادی شکاف و منفذ ریز دارد که حرکت آزاد بخار آب را ممکن میسازد و میوهها را مستعد از دستدهی رطوبت میکند (Kader et al., 1984). حساس بودن میوه انار به کاهش وزن را به وجود شکافهای درشت و متعدد در سطح پوست نسبت دادهاند (Alkahtani, 1992). ترکیب این مواد به روشهای مختلف، سیستمهای پوششی با رنج وسیعی از ارزش خاصیت عملکردی ایجاد میکند. موثر بودن پوششها از راه محدود کردن تنفس و از دستدهی آب محصولات بستگی به ویژگی ممانعتی آب و گاز در فیلمها است (Erbil, 1986). پوششها بر پایه خوراکی بدون رنگ اند، ظاهر بدون روغن و روغنی دارند و محتوای کالری کمی دارند (Dang et al., 2008).
2-2-1- کیتوزان
کیتوزان یک کوپلیمر از گلوکز آمین و ان- استیل گلوکز آمین است که به وسیله ان-دی استیلاسیون کیتین تولید شده و قابلیت انحلال آن نسبت به کیتین بیشتر میباشد. منابع طبیعی این پلیمر، ساختار اسکلتی سخت پوستان، حشرات و در دیواره سلولی بعضی از باکتری ها و قارچ ها میباشد. این پلیمر به صورت صنعتی از دی استیله کردن ضایعات میگو و پوست خرچنگ تهیه میشود (Yen et al., 2009). پوشش کیتوزان تولید آنزیم کیتیناز را به وسیله خود میوه تحریک میکند، که یک فعالیت ضد قارچی طبیعی است (El Ghaout, 1991).
بر اساس پژوهشی که روی اناردانههای پوشیده شده با کیتوزان انجام مشاهده گردید که کیتوزان نگهداری اناردانهها را در دمای پایین تر از (℃ 2-) را ممکن میسازد و همین امر باعث حفظ رنگ و مواد مغذی انار دانهها میگردد و می توان آنها را بیش از 3 ماه انبار کرد (Varasteh et al., 2012).
در پژوهشی میوههای توت فرنگی را برش دادند و برش ها را در محلول کیتوزان 1% با وزن ملکولی کم (kD 160-150) غوطه ور کردند و پس از خشک شدن، تعدادی از برش ها را در بستههایی با نفوذپذیری کم و زیاد و تعدادی را نیز در اتمسفر کنترل شده (MAP) قرار دادند و در دماهای 4، 8، 12 و 15 درجه سلسیوس نگهداری کردند. کیتوزان فعالیت آنتی باکتریایی زیادی نشان داد و رشد گروه های میکروبی را کنترل کرد. این ممانعت از رشد باعث طولانی شدن محسوس lag phase و تولید سلولهای کمتر و در نتیجه افزایش پایداری زمان نگهداری میوهها گردید (Campaniello et al., 2008).
با توجه به تحقیقاتی که بر روی پوششهای خوراکی مانند کیتوزان 5/1%، کلسیم گلوکونات، کیتوزان و اولئیکاسید، نشاسته و کاراگینان (Tanada-Palmuand and Grosso 2005; Hernandez-Munoz et al., 2006; Vargas et al., 2006; Riberiro et al. ,2007) انجام شده است، بکار بردن کیتوزان به این خاطر که وزن مولکولی کمی دارد و بر روی ظاهر میوه و خصوصیات حساس میوه از نظر بازار پسندی تاثیر نمیگذارد مناسبتر است.
ضایعات میوههای درون بسته ها با نفوذپذیری زیاد بیشتر از آنهایی بود که درون بسته هایی با نفوذپذیری کمتر بودند. کیتوزان بر pH و سفتی میوهها تاثیر نداشت، اما تاثیر مثبت زیادی بر رنگ میوه ها داشت و این تاثیر زمانی بیشتر بود که میوههای پوشش دار را در اتمسفر 20% CO2 و 80% O2 نگه داری کردند (Kader and Ben-Yehoshua, 2000; Wszelaki and Mitcham, 2000).
اما غلظت بالای اکسیژن به تنهایی تاثیر قابل توجهی بر میکروارگانیسمها ندارد. کیتوزان در کنترل رشد میکروارگانیسم ها بسیار موثر است و می توان کیتوزان را در کنار روشهای دیگر مانند MAP و بسته بندی برای کنترل عارضه قهوه ای شدن در توت فرنگی توصیه کرد (Allende et al., 2002).
توت فرنگی و انگور فرنگی تازه پوشش داده شده با کیتوزان، به طور معناداری کاهش وزن کمتری را طی انبارداری در 2 درجه سلسیوس و 88% رطوبت نسبی در مقایسه با شاهد نشان دادند (Han et al., 2004).
پوشش دهندههای شامل 1/0% وزن مولکولی کیتوزان، به طور موثری کاهش وزن تانگورهای Murcott را عقب انداختند (Chin et al., 2007). هواگلند و همکاران (1996) گزارش کردند که فیلم کیتوزان طی تشکیل فیلم در مرحله آخر خشک شدن ، به کدری میرود و افزودن ترکیبات مثل اولئیک اسید کدری را افزایش میدهد .
ایسا (2007) اثر پوشش کیتوزان را بر ماندگاری و کیفیت قارچ تازه مورد بررسی قرار داد. کاربرد کیتوزان بدرنگ شدن قارچ را به تاخیر انداخت که این امر با کاهش فعالیت آنزیم پلی فنول اکسیداز ، پراکسیداز، کاتالاز و کاهش محتوای فنول کل همراه بود.
زغال اخته تازه رقم دوک تحت تیمارهای پوششی کیتوزان، کلسیم کازئینات و سدیم آلجینات طی انبارداری در دمای اتاق، تفاوت معنی داری در TSS نمونهها نشان نداد.Tss در ابتدا تمایل به کاهش نشان داد ولی در مدت طولانی تر کمی افزایش نشان داد (Duan et al., 2011).
وارگاس و همکاران (2006) کیفیت توت فرنگیهای کاماروزا ذخیره شده در انبار سرد تحت پوشش خوراکی کیتوزان و اولئیک اسید را بررسی کردند. پوششهای خوراکی بر پایه وزن مولکولی بالای کیتوزان در ترکیب با اولئیک اسید برای نگهداری کیفیت توت فرنگیهای انبار سرد استفاده شده است. ویژگیهای فیزیکوشیمیایی، آلودگی قارچی و سرعت تنفس نمونهها در طی دوره انبارداری سرد بررسی شد. پوششها اثر معنیداری بر روی اسیدیته، pH و محتوای مواد جامد محلول نداشت. در مقابل، تغییرات در ویژگیهای مکانیکی را کاهش و سرعت تنفس را کمی تغییر داد. افزودن اولئیک اسید نه تنها فعالیت ضد میکروبی کیتوزان را افزایش داد، بلکه مقاومت نمونههای پوشش داده شده در برابر خروج آب را نیز بهبود بخشید. پوشش دهندهها منجر به افزایش معنیدار در درخشش نمونهها با افزودن اولئیک اسید شد.

2-2-2- متیل سلولزسلولز یک پلیمر طبیعی است که قابلیت بازیافت دارد. در سال 1908 میلادی براندن برگر سلوفان را بعنوان اولین پوشش سلولزی توسعه داد و از دهه ی 1980 میلادی به بعد فیلمها و پوششهای خوراکی از سلولز تهیه شد (Kester and Fenema, 1986). متیل سلولز یک ترکیب شیمیایی است که به صورت طبیعی وجود ندارد و با متیله کردن حدود 30 درصد گروه های هیدروکسیل در سلولز به دست میآید. در آب سرد حل میشود و محلولی شفاف تولید میکند، ولی در آب داغ نامحلول است و با افزایش حرارت به محلول اشباع متیل سلولز تبدیل شده و به صورت ته نشست از محلول خارج میشود (Park et al., 1993).
کاربرد متیل سلولز بر میوه آووکادو رسیدن میوه را به تاخیر انداخت. پوشش سلولز به عنوان یک مانع فیزیکی از تبادل گازی بین محیط و میوه آووکادو جلوگیری کرد و همین امر باعث کاهش سرعت تنفس و همچنین حفظ رنگ پوست و گوشت میوه شد و عمر انبارداری را نیز افزایش داد. در حالیکه عمر انبارداری قابل قبول آووکادو 6 روز بود، عمر انباری میوههای پوشش دار به 10 روز رسید (Maftoon Azad and Ramswarmy, 2005).
پلاستیسایزرها میتوانند کارایی و خواص مکانیکی فیلمهای متیل سلولزی را به نحو مطلوبی بهبود بخشند. پلاستی سایزرها مولکول های کوچکی هستند که وقتی به مواد پلیمری اضافه میشوند، ساختار سه بعدی آنها را تغییر میدهند و با کاهش نیروهای جاذبه بین مولکولی و افزایش سیالیت شاخههای پلیمری باعث انعطاف پذیری فیلم میشوند. وزن مولکولی پلاستی سایزر و طول زنجیره کربنی آن روی خواص مکانیکی فیلمهای متیل سلولزی اثر دارد (Donhowe, 1993). با افزودن گلیسرول (GLY) و پلی اتیلن گلیکول (PEG400) به محلول فیلم های متیل سلولز مقاومت کششی سلولزی به ترتیب 64-60% و 25- 16% کاهش و انعطاف پذیری به ترتیب 47- 43% و 22-15% افزایش یافت (دارایی و همکاران، 1388). فیلم های فاقد پلاستی سایزرهای گلیسرول و پلی اتیلن گلیکول میزان حلالیت پایینی دارند (Parris et al., 1995).
افزودن گلیسرول و پلی اتیلن گلیکول به محلول فیلم خوراکی باعث افزایش نفوذپذیری به بخار آب میشود (Park et al., 1993)، اما افزودن اسید چرب پالمیتیک به علت خاصیت آب گریزی و احتمالاً کم کردن فضای خالی و منافذ ریز در فیلم سرعت انتقال بخار آب را کاهش میدهد (Ayranci and Tunce, 2001). کاهش انتقال بخار آب به طول زنجیره و غلظت اسید چرب بستگی دارد (Park et al., 1994 ).
فیلم های متیل سلولز حاوی ترکیب اسید چرب و گلیسرول را می توان برای پوشش دهی محصولات باغی استفاده کرد. این فیلم ها می توانند با کاهش میزان تنفس میوه و نفوذپذیری به گازها و بخار آب، کاربردهای متعددی در بسته بندی محصولات باغی داشته باشند (دارایی و همکاران، 1388).
آیرانسی و همکاران (1997) پوششهای خوراکی بر پایه سلولز همراه اسیدهای چرب استئاریک اسید، پالمیتیک اسید، لائوریک اسید روی توت فرنگی و لوبیای تازه، به منظور کم کردن کاهش آب در این میوههای تازه تیمار کردند. مشاهده شد که محتوای اسیدهای چرب اضافه شده به ترکیبات فیلم، کاهش آب محصولات تازه را کم کرد.
ناوارا و همکاران (2008) اثرات پوششهای خوراکی هیدروکسی پروپیل متیل سلولز همراه با گلیسرول را بر میوه آلو بررسی کردند. تیمارها باعث کاهش نرم شدگی بافت آلوده شد ولی از کاهش وزن جلوگیری نکردند.
پاستور و همکاران (2011) کیفیت و سالم بودن انگور پوشش داده شده با هیدروکسی پروپیل متیل سلولز را بررسی کردند. طی دوره انبارداری محتوای مواد جامد محلول افزایش یافت. پوششها از دست دهی وزن را کاهش و مصرف اکسیژن را در نمونهها کنترل کرد.
فیلم خوراکی بر پایه هیدروکسی پروپیل متیل سلولز همراه و بدون افزودن آنتی اکسیدان (آسکوربیک اسید، سیتریک اسید، اسانس زنجبیل)، به منظور پوشاندن بادام بو داده استفاده شده است. فیلمهای شامل آسکوربیک اسید و سیتریک اسید، بیشترین اثر حمایتی را در مقابل اکسیداسیون بادامها داشتند، که


تاثیر پوشش های خوراکی کیتوزان، نانو کیتوزان، متیل سلولز و پکتین بر ماندگاری پس از برداشت و ویژگی های کیفی میوه انار پایان نامه ها
قیمت: 11200 تومان

این نوشته در پایان نامه ها ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *